Στη Βουλή το νομοσχέδιο για τις κρίσιμες οντότητες - Ποιες επιχειρήσεις εντάσσονται και ποιες είναι οι νέες υποχρεώσεις τους

Νέο νομοσχέδιο κατατέθηκε στη Βουλή με τίτλο «Προσδιορισμός κρίσιμων οντοτήτων, ορισμός της Γενικής Γραμματείας Προστασίας Κρίσιμων Οντοτήτων του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη ως αρμόδιας αρχής και ενιαίου σημείου επαφής - Εποπτεία συμμόρφωσης, επιβολή μέτρων και κυρώσεων - Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2022/2557 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Δεκεμβρίου 2022, για την ανθεκτικότητα των κρίσιμων οντοτήτων και την κατάργηση της Οδηγίας 2008/114/ΕΚ του Συμβουλίου και λοιπές διατάξεις»

Το σχέδιο νόμου ενσωματώνει την Οδηγία (ΕΕ) 2022/2557 για την ανθεκτικότητα των κρίσιμων οντοτήτων και έχει ως κύριο σκοπό την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των κρίσιμων υποδομών έναντι φυσικών και ανθρωπογενών κινδύνων (Άρθρο 1).

Κύριες ρυθμίσεις:

- Ορίζει τη Γενική Γραμματεία Προστασίας Κρίσιμων Οντοτήτων (Γ.Γ.Π.Κ.Ο.) ως αρμόδια αρχή και ενιαίο σημείο επαφής (Άρθρο 10)
- Καθιερώνει Εθνική Στρατηγική για την ανθεκτικότητα των κρίσιμων οντοτήτων (Άρθρο 5)
 -Θεσπίζει διαδικασία εκτίμησης κινδύνων σε εθνικό επίπεδο (Άρθρο 6)
- Καθορίζει τη διαδικασία προσδιορισμού των κρίσιμων οντοτήτων (Άρθρο 7)
- Επιβάλλει υποχρεώσεις ανθεκτικότητας στις κρίσιμες οντότητες (Κεφάλαιο Γ')
- Προβλέπει εποπτεία και κυρώσεις (Άρθρα 22-23)

2. Ποιες Οντότητες/Επιχειρήσεις Αφορά
Ο νόμος εφαρμόζεται σε κρίσιμες οντότητες που δραστηριοποιούνται σε 12 βασικούς τομείς (Παράρτημα):

1. Ενέργεια
- Επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας (παραγωγοί, διαχειριστές δικτύων)
-Τηλεθέρμανση/τηλεψύξη
- Πετρέλαιο (διύλιση, αποθήκευση, μεταφορά)
- Φυσικό αέριο
- Υδρογόνο

2. Μεταφορές
- Αεροπορικές (αερομεταφορείς, αερολιμένες)
- Σιδηροδρομικές
- Πλωτές (λιμένες, ναυτιλιακές εταιρείες)
- Οδικές (διαχείριση κυκλοφορίας)
- Δημόσιες μεταφορές

3. Τραπεζικός κλάδος (πιστωτικά ιδρύματα)

4. Χρηματοπιστωτικές αγορές

5. Υγεία
- Νοσοκομεία και πάροχοι υγειονομικής περίθαλψης
- Φαρμακευτικές επιχειρήσεις
- Κατασκευαστές ιατροτεχνολογικών προϊόντων

6. Πόσιμο νερό (προμηθευτές και διανομείς)

7. Λύματα (επιχειρήσεις επεξεργασίας)

8. Ψηφιακές υποδομές (data centers, cloud providers, ISPs)

9. Δημόσια διοίκηση

10. Διάστημα

11. Παραγωγή και διανομή τροφίμων

12. Αστικά απόβλητα

3. Διαδικασία Προσδιορισμού Κρίσιμων Οντοτήτων

Η Γ.Γ.Π.Κ.Ο. θα προσδιορίσει τις κρίσιμες οντότητες έως 17 Ιουλίου 2026 βάσει των κριτηρίων (Άρθρο 7):

Κριτήρια προσδιορισμού:
- Παροχή βασικών υπηρεσιών
- Δραστηριοποίηση και υποδομές στην Ελλάδα
- Σημαντική διαταραχή από πιθανό περιστατικό (Άρθρο 8)

Παράμετροι αξιολόγησης σημαντικής διαταραχής:

- Αριθμός χρηστών που εξαρτώνται από την υπηρεσία
- Εξάρτηση άλλων τομέων
- Οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις
- Μερίδιο αγοράς
-Γεωγραφική έκταση επιπτώσεων

4. Υποχρεώσεις των Κρίσιμων Οντοτήτων

Α. Εκτίμηση Κινδύνων (Άρθρο 13)
- Διενέργεια εκτίμησης κινδύνων εντός 9 μηνών από την ειδοποίηση
- Επικαιροποίηση τουλάχιστον ανά 4ετία
-Κάλυψη όλων των φυσικών και ανθρωπογενών κινδύνων

Β. Μέτρα Ανθεκτικότητας (Άρθρο 14)

Οι κρίσιμες οντότητες πρέπει να λάβουν μέτρα για:

α) Πρόληψη περιστατικών

Μέτρα προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή

β) Φυσική προστασία εγκαταστάσεων

- Περιφράξεις, εμπόδια
- Συστήματα επιτήρησης
- Έλεγχοι πρόσβασης

γ) Αντιμετώπιση περιστατικών

- Διαδικασίες διαχείρισης κρίσεων
- Συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης

δ) Ανάκαμψη από περιστατικά

- Σχέδια επιχειρησιακής συνέχειας
- Εναλλακτικές αλυσίδες εφοδιασμού

ε) Διαχείριση ασφάλειας προσωπικού
- Καθορισμός κρίσιμων θέσεων
- Έλεγχοι ιστορικού προσωπικού (Άρθρο 15)
- Δικαιώματα πρόσβασης

στ) Εκπαίδευση προσωπικού

Γ. Σχέδιο Ανθεκτικότητας (Άρθρο 14, παρ.3)

Υποχρεωτική κατάρτιση σχεδίου με περιγραφή όλων των μέτρων

Δ. Ορισμός Υπευθύνου (Άρθρο 14, παρ.4)

Ορισμός σημείου επαφής με τη Γ.Γ.Π.Κ.Ο.

Ε. Κοινοποίηση Περιστατικών (Άρθρο 16)
- Αρχική κοινοποίηση: εντός 24 ωρών
- Λεπτομερής έκθεση: εντός 1 μηνός

Αφορά περιστατικά που διαταράσσουν σημαντικά τις υπηρεσίες

 

5. Εποπτεία και Κυρώσεις

Εποπτικά Μέτρα (Άρθρο 22)

Η Γ.Γ.Π.Κ.Ο. δύναται να:
- Διενεργεί επιτόπιες επιθεωρήσεις
-Ασκεί τοπική και απομακρυσμένη εποπτεία
- Διατάσσει ελέγχους
- Ζητά πληροφορίες και αποδεικτικά συμμόρφωσης
- Επιβάλλει παράβολα εποπτείας και τέλη ελέγχου

Διοικητικές Κυρώσεις (Άρθρο 23)

Πρόστιμα ανά παράβαση:
-Μη ειδοποίηση για παροχή υπηρεσιών σε 6+ κράτη μέλη: έως €1 εκατ.
-Παραβίαση εκτίμησης κινδύνων/μέτρων ανθεκτικότητας: έως €10 εκατ.
-η κοινοποίηση περιστατικών: έως €1 εκατ.
- Παραβίαση υποχρεώσεων ελέγχου: έως €5 εκατ.
- Λοιπές παραβάσεις: έως €5 εκατ.

6. Χρονοδιάγραμμα Εφαρμογής

- 17 Ιανουαρίου 2026: Κατάρτιση Εθνικής Στρατηγικής και εκτίμηση κινδύνων
- 17 Ιουλίου 2026: Προσδιορισμός κρίσιμων οντοτήτων
- 10 μήνες μετά την ειδοποίηση: Έναρξη εφαρμογής υποχρεώσεων για τις οντότητες

7. Εξαιρέσεις

Δεν υπόκεινται σε όλες τις υποχρεώσεις:
- Οντότητες τραπεζικού κλάδου (Άρθρο 9)
- Χρηματοπιστωτικές υποδομές (Άρθρο 9)
- Ψηφιακές υποδομές (Άρθρο 9)
- Φορείς εθνικής ασφάλειας και άμυνας (Άρθρο 3, παρ.6)