TAXHEAVEN
Η πιο αξιόπιστη πηγή φορολογικής ενημέρωσης
Ετήσια έκθεση για τη φορολογία 2025 - Οι άμεσοι και έμμεσοι φόροι στην Ελλάδα - Σε ποιούς φόρους η χώρα μας είναι στις πρώτες θέσεις της Ε.Ε. - Ανασκόπηση των φορολογικών πολιτικών στα Κράτη Μέλη της ΕΕ
Επιμέλεια
Επιστημονική ομάδα Taxheaven
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε χθες την καθιερωμένη ετήσια έκθεση annual Report On Taxation 2025. Η έκθεση του 2025 για τη φορολογία εξετάζει την τρέχουσα κατάσταση της φορολογίας στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.).
Η έκθεση αρχικά, παρουσιάζει τις μακροοικονομικές προοπτικές και τις προκλήσεις που θέτει η γήρανση του πληθυσμού σε πολλές χώρες της Ε.Ε. Στη συνέχεια, αξιολογεί τις πρόσφατες εξελίξεις στους τομείς της φορολογίας και προσφέρει μια λεπτομερή επισκόπηση των φορολογικών εσόδων σε ολόκληρη την Ε.Ε., ανά φορολογική βάση και είδος φόρου ενώ ταυτόχρονα περιγράφει τις πρόσφατες πρωτοβουλίες στην φορολογική πολιτική τόσο σε επίπεδο Ε.Ε. όσο και σε εθνικό επίπεδο.
Τι αναφέρει η έκθεση για την Ελλάδα οι τελικοί δείκτες ανά είδος φόρου σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες οι προοπτικές για την ανάπτυξη και οι τελευταίες φορολογικέ εξελίξεις .
Προοπτικές Μακροοικονομίας.
Η ελληνική οικονομία αναμένεται να αναπτυχθεί κατά 2,3% το 2025 και 2,2% το 2026. Ο πληθωρισμός προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 2,8% το 2025 και στο 2,3% το 2026. Το ποσοστό ανεργίας αναμένεται να μειωθεί στο 9,3% το 2025 και στο 8,7% το 2026.
1. Συνολική Φορολογική επιβάρυνση. Το 2023, η Ελλάδα είχε φορολογικά έσοδα ως ποσοστό του ΑΕΠ 38,9%, καταλαμβάνοντας τη 10η θέση μεταξύ των χωρών της Ε.Ε. Αυτό το ποσοστό είναι ελαφρώς χαμηλότερο από τον μέσο όρο της Ε.Ε.-27 (39,0% του ΑΕΠ) για το ίδιο έτος. Σε σύγκριση με το 2022, παρατηρήθηκε μείωση 2,1 ποσοστιαίων μονάδων (από 41,0% του ΑΕΠ).
Συνολικοί Φόροι (συμπεριλαμβανομένων των υποχρεωτικών πραγματικών κοινωνικών εισφορών) ως % του ΑΕΠ
| Έτος | Ελλάδα (% του ΑΕΠ) |
| 2011 | 34.2 |
| 2012 | 37.2 |
| 2013 | 36.6 |
| 2014 | 36.9 |
| 2015 | 37.2 |
| 2016 | 39.2 |
| 2017 | 39.6 |
| 2018 | 40.1 |
| 2019 | 39.1 |
| 2020 | 38.9 |
| 2021 | 39.4 |
| 2022 | 41.0 |
| 2023 | 38.9 |
.png)
2. Έμμεσοι Φόροι. Το 2023, οι έμμεσοι φόροι στην Ελλάδα ανήλθαν στο 17,3% του ΑΕΠ, κατατάσσοντας τη χώρα στην 4η θέση στην Ε.Ε. Το ποσοστό αυτό είναι σημαντικά υψηλότερο από τον μέσο όρο της Ε.Ε.-27 (13,0% του ΑΕΠ). Οι έμμεσοι φόροι αντιπροσώπευαν το 44,4% των συνολικών φορολογικών εσόδων στην Ελλάδα το 2023, σε σύγκριση με τον μέσο όρο 33,2% στην Ε.Ε.-27. Από το 2013 έως το 2023, οι έμμεσοι φόροι ως ποσοστό του συνόλου των φόρων αυξήθηκαν κατά 3,4 ποσοστιαίες μονάδες στην Ελλάδα, ενώ στον μέσο όρο της Ε.Ε.-27 μειώθηκαν κατά 1,4 ποσοστιαίες μονάδες.
Έμμεσοι Φόροι ως % του ΑΕΠ
| Έτος | Ελλάδα (% του ΑΕΠ) |
| 2011 | 13.8 |
| 2012 | 14.7 |
| 2013 | 15.0 |
| 2014 | 16.4 |
| 2015 | 16.8 |
| 2016 | 17.8 |
| 2017 | 17.9 |
| 2018 | 17.8 |
| 2019 | 17.6 |
| 2020 | 16.8 |
| 2021 | 17.2 |
| 2022 | 19.3 |
| 2023 | 17.3 |
Έμμεσοι Φόροι ως % του ΑΕΠ (Πίνακας 3)
| Χώρα | 2023 (% του ΑΕΠ) | Κατάταξη 2023 |
| Κροατία | 19.3 | 2 |
| Ουγγαρία | 17.7 | 3 |
| Ελλάδα | 17.3 | 4 |
| Γαλλία | 15.9 | 5 |
| Βουλγαρία | 14.8 | 6 |
| Πορτογαλία | 14.6 | 7 |
| Λετονία | 14.4 | 8 |
| Κύπρος | 14.4 | 9 |
| Πολωνία | 14.4 | 10 |
| Αυστρία | 14.0 | 11 |
| Ιταλία | 13.9 | 13 |
| Δανία | 13.8 | 14 |
| Εσθονία | 13.6 | 15 |
| Σλοβενία | 13.0 | 16 |
| Σλοβακία | 12.2 | 18 |
| Λουξεμβούργο | 11.6 | 19 |
| Ισπανία | 11.3 | 22 |
| Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής | 10.3 | 25 |
| Μάλτα | 9.6 | 26 |
| Ιρλανδία | 6.7 | 27 |
.png)
2.1. Φόρος Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ) (Πίνακας 6 του αρχείου list-of-tables). Το 2023, τα έσοδα από ΦΠΑ στην Ελλάδα ήταν 8,8% του ΑΕΠ, τοποθετώντας τη χώρα στην 11η θέση στην Ε.Ε. Το ποσοστό ΦΠΑ επί του συνόλου των φορολογικών εσόδων στην Ελλάδα ήταν 22,5% το 2023, υψηλότερο από τον μέσο όρο της Ε.Ε.-27 (18,3%). Από το 2013 έως το 2023, το ποσοστό ΦΠΑ επί του συνόλου των φόρων αυξήθηκε κατά 3,2 ποσοστιαίες μονάδες στην Ελλάδα. Το κενό συμμόρφωσης ΦΠΑ στην Ελλάδα εκτιμήθηκε στο 13,7% το 2022, παρουσιάζοντας σημαντική μείωση από 25,4% το 2018. Η Ελλάδα κατέγραψε τη μεγαλύτερη μείωση στο μέγεθος του κενού συμμόρφωσης ΦΠΑ (3,8 ποσοστιαίες μονάδες, δείτε παρακάτω).
ΦΠΑ ως % του ΑΕΠ
| Έτος | Ελλάδα (% του ΑΕΠ) |
| 2011 | 7.4 |
| 2012 | 7.4 |
| 2013 | 7.1 |
| 2014 | 7.2 |
| 2015 | 7.3 |
| 2016 | 8.3 |
| 2017 | 8.2 |
| 2018 | 8.5 |
| 2019 | 8.3 |
| 2020 | 7.7 |
| 2021 | 8.2 |
| 2022 | 9.0 |
| 2023 | 8.8 |
2.2. Φόροι και Δασμοί επί Εισαγωγών (εκτός ΦΠΑ) (Πίνακας 7 του αρχείου list-of-tables). Αυτοί οι φόροι ανήλθαν στο 0,3% του ΑΕΠ στην Ελλάδα το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 11η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 0,8%, υψηλότερο από τον μέσο όρο της Ε.Ε.-27 (1,1%).
2.3. Φόροι επί Προϊόντων (εκτός ΦΠΑ και Εισαγωγικών Δασμών) (Πίνακας 9 του αρχείου list-of-tables). Η Ελλάδα είχε το 2ο υψηλότερο ποσοστό (5,2% του ΑΕΠ) το 2023, έναντι 2,9% στην Ε.Ε.-27.
Φόροι επί Προϊόντων, εκτός ΦΠΑ και Εισαγωγικών Δασμών, ως % του ΑΕΠ (Πίνακας 9)
| Χώρα | 2023 (% του ΑΕΠ) | Κατάταξη 2023 |
| Ουγγαρία | 6.0 | 1 |
| Ελλάδα | 5.2 | 2 |
| Κροατία | 4.5 | 3 |
| Ιταλία | 4.2 | 4 |
| Βουλγαρία | 4.1 | 5 |
| Γαλλία | 3.9 | 6 |
| Πορτογαλία | 3.7 | 7 |
| Σλοβενία | 3.6 | 8 |
| Φινλανδία | 3.5 | 9 |
| Πολωνία | 3.4 | 10 |
| Λετονία | 3.4 | 11 |
| Βέλγιο | 3.3 | 12 |
| Σλοβακία | 3.1 | 13 |
| Ολλανδία | 2.9 | 14 |
| Κύπρος | 2.5 | 20 |
| Δανία | 1.4 | 23 |
| Ιρλανδία | 1.1 | 25 |
| Εσθονία | 0.4 | 27 |
Το ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 13,5% στην Ελλάδα το 2023, σε σύγκριση με 7,5% στην Ε.Ε.-27.
2.4. Άλλοι Φόροι Παραγωγής (Πίνακας 11 του αρχείου list-of-tables). Η Ελλάδα είχε 3,0% του ΑΕΠ από αυτούς τους φόρους το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 5η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 7,6% στην Ελλάδα το 2023, έναντι 6,4% στην Ε.Ε.-27.
3. Άμεσοι Φόροι (Πίνακας 13 του αρχείου list-of-tables). Οι άμεσοι φόροι στην Ελλάδα ανήλθαν στο 10,4% του ΑΕΠ το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 16η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, οι άμεσοι φόροι αντιπροσώπευαν το 26,8% στην Ελλάδα το 2023, σε σύγκριση με τον μέσο όρο της Ε.Ε.-27 (34,2%).
Άμεσοι Φόροι ως % του ΑΕΠ
| Έτος | Ελλάδα (% του ΑΕΠ) |
| 2011 | 9.5 |
| 2012 | 11.2 |
| 2013 | 10.7 |
| 2014 | 10.0 |
| 2015 | 9.7 |
| 2016 | 10.3 |
| 2017 | 10.1 |
| 2018 | 10.4 |
| 2019 | 9.4 |
| 2020 | 9.4 |
| 2021 | 9.5 |
| 2022 | 9.6 |
| 2023 | 10.4 |
3.1. Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων (ΦΕΦΠ) (Πίνακας 15 του αρχείου list-of-tables). Τα έσοδα από ΦΕΦΠ στην Ελλάδα ήταν 5,9% του ΑΕΠ το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 18η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 15,3% στην Ελλάδα το 2023, έναντι 23,9% στην Ε.Ε.-27. Η Ελλάδα είναι μία από τις λίγες χώρες της Ε.Ε. (μαζί με την Κροατία, τη Ρουμανία και την Ουγγαρία) όπου το μερίδιο των εσόδων ΦΕΦΠ στο σύνολο των φορολογικών εσόδων είναι κάτω από 10 ποσοστιαίες μονάδες από τον μέσο όρο της Ε.Ε.
3.2. Φόρος Εισοδήματος Επιχειρήσεων (ΦΕΕ) (Πίνακας 17 του αρχείου list-of-tables). Τα έσοδα από ΦΕΕ στην Ελλάδα ήταν 2,9% του ΑΕΠ το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 17η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 7,4% στην Ελλάδα το 2023, έναντι 8,2% στην Ε.Ε.-27. Από το 2013 έως το 2023, το μερίδιο των εσόδων ΦΕΕ στο σύνολο των φορολογικών εσόδων αυξήθηκε κατά 4,2 ποσοστιαίες μονάδες στην Ελλάδα.
3.3. Άλλοι Άμεσοι Φόροι (Πίνακας 19 του αρχείου list-of-tables). Η Ελλάδα είχε 1,6% του ΑΕΠ από αυτούς τους φόρους το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 2η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 4,2% στην Ελλάδα το 2023, το υψηλότερο στην Ε.Ε.
Άλλοι Άμεσοι Φόροι ως % του ΑΕΠ (Πίνακας 19)
| Χώρα | 2023 (% του ΑΕΠ) | Κατάταξη 2023 |
| Λουξεμβούργο | 1.6 | 1 |
| Ελλάδα | 1.6 | 2 |
| Βέλγιο | 1.3 | 3 |
| Ολλανδία | 1.2 | 4 |
| Αυστρία | 1.1 | 5 |
| Δανία | 1.0 | 6 |
| Γαλλία | 1.0 | 7 |
| Γερμανία | 0.9 | 8 |
| Μάλτα | 0.9 | 9 |
| Κροατία | 0.8 | 10 |
| Ισπανία | 0.7 | 12 |
| Ιταλία | 0.6 | 13 |
| Ρουμανία | 0.5 | 14 |
| Σλοβενία | 0.5 | 15 |
| Σλοβακία | 0.5 | 16 |
| Κύπρος | 0.4 | 19 |
| Ουγγαρία | 0.4 | 20 |
| Λετονία | 0.2 | 24 |
| Τσεχία | 0.1 | 25 |
| Λιθουανία | 0.1 | 26 |
| Εσθονία | 0.0 | 27 |
.png)
4. Κοινωνικές Εισφορές (Πίνακας 21 του αρχείου list-of-tables). Οι συνολικές υποχρεωτικές κοινωνικές εισφορές στην Ελλάδα ήταν 11,2% του ΑΕΠ το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 16η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 28,8% στην Ελλάδα το 2023, έναντι 32,6% στην Ε.Ε.-27. Το ποσοστό των κοινωνικών εισφορών που καταβάλλονται από τους εργοδότες ήταν 5,2% του ΑΕΠ το 2023, τοποθετώντας την Ελλάδα στην 16η θέση. Το ποσοστό των κοινωνικών εισφορών που καταβάλλονται από τα νοικοκυριά ήταν 6,0% του ΑΕΠ το 2023, τοποθετώντας την Ελλάδα στην 10η θέση.
5. Φόροι Κατανάλωσης (ανά οικονομική λειτουργία) (Πίνακας 39 του αρχείου list-of-tables). Η Ελλάδα είχε το 2ο υψηλότερο ποσοστό φόρων κατανάλωσης ως προς το ΑΕΠ (15,2%) στην Ε.Ε. το 2023. Το ποσοστό αυτό αυξήθηκε κατά 1,5 ποσοστιαίες μονάδες από το 2013. Ως ποσοστό του συνόλου των φόρων, οι φόροι κατανάλωσης ήταν 38,9% στην Ελλάδα το 2023, το 4ο υψηλότερο στην Ε.Ε.
Φόροι Κατανάλωσης ως % του ΑΕΠ - Σύνολο
| Έτος | Ελλάδα (% του ΑΕΠ) |
| 2011 | 12.8 |
| 2012 | 13.5 |
| 2013 | 13.7 |
| 2014 | 13.9 |
| 2015 | 13.9 |
| 2016 | 15.0 |
| 2017 | 15.1 |
| 2018 | 15.2 |
| 2019 | 15.1 |
| 2020 | 14.2 |
| 2021 | 14.7 |
| 2022 | 16.9 |
| 2023 | 15.2 |
Φόροι Κατανάλωσης ως % του ΑΕΠ - Σύνολο (Πίνακας 39)
| Χώρα | 2023 (% του ΑΕΠ) | Κατάταξη 2023 |
| Κροατία | 18.4 | 1 |
| Ελλάδα | 15.2 | 2 |
| Ουγγαρία | 13.5 | 3 |
| Λετονία | 13.5 | 4 |
| Εσθονία | 13.1 | 5 |
| Φινλανδία | 13.1 | 6 |
| Βουλγαρία | 12.7 | 7 |
| Πορτογαλία | 12.2 | 10 |
| Δανία | 11.8 | 11 |
| Σλοβακία | 11.6 | 14 |
| Αυστρία | 11.4 | 15 |
| Πολωνία | 11.7 | 12 |
| Σουηδία | 11.6 | 13 |
| Λιθουανία | 10.8 | 17 |
| Γαλλία | 10.8 | 18 |
| Ιταλία | 10.8 | 19 |
| Τσεχία | 10.3 | 20 |
| Ρουμανία | 9.8 | 22 |
| Λουξεμβούργο | 9.3 | 24 |
| Ισπανία | 9.0 | 25 |
| Μάλτα | 8.9 | 26 |
| Ιρλανδία | 5.7 | 27 |
6. Φόροι Εργασίας (ανά οικονομική λειτουργία) (Πίνακας 43 του αρχείου list-of-tables και πίνακας 80). Οι φόροι εργασίας στην Ελλάδα ήταν 15,4% του ΑΕΠ το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 20η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, οι φόροι εργασίας ήταν 39,7% στην Ελλάδα το 2023, έναντι 51,2% στην Ε.Ε.-27. Το 2022, οι φόροι εργασίας (συμπεριλαμβανομένων των κοινωνικών εισφορών) αντιπροσώπευαν πάνω από το 50% των συνολικών φορολογικών εσόδων για 12 κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας. Η Ελλάδα είχε τον τρίτο υψηλότερο πραγματικό φορολογικό συντελεστή στην εργασία (ITR) στην Ε.Ε. το 2023 (40,5%)
Φόροι Εργασίας ως % του ΑΕΠ - Σύνολο
| Έτος | Ελλάδα (% του ΑΕΠ) |
| 2011 | 13.8 |
| 2012 | 16.1 |
| 2013 | 14.8 |
| 2014 | 14.7 |
| 2015 | 14.8 |
| 2016 | 15.4 |
| 2017 | 16.3 |
| 2018 | 16.5 |
| 2019 | 16.2 |
| 2020 | 17.2 |
| 2021 | 16.9 |
| 2022 | 16.1 |
| 2023 | 15.4 |
Φορολογικός Συντελεστής στην Εργασία (Implicit Tax Rate on Labour), % (Πίνακας 80)
| Χώρα | 2023 (%) | Κατάταξη 2023 |
| Ιταλία | 44.0 | 1 |
| Ελλάδα | 40.5 | 2 |
| Αυστρία | 40.5 | 3 |
| Βέλγιο | 39.9 | 4 |
| Γαλλία | 39.3 | 5 |
| Φινλανδία | 38.8 | 6 |
| Σουηδία | 37.5 | 8 |
| Σλοβακία | 38.3 | 7 |
| Γερμανία | 36.2 | 9 |
| Ισπανία | 35.9 | 10 |
| Δανία | 35.8 | 11 |
| Κύπρος | 35.8 | 12 |
| Ουγγαρία | 35.3 | 14 |
| Σλοβενία | 34.7 | 15 |
| Λουξεμβούργο | 33.9 | 16 |
| Εσθονία | 33.9 | 17 |
| Πολωνία | 32.5 | 18 |
| Ιρλανδία | 32.0 | 19 |
| Ολλανδία | 30.7 | 21 |
| Λετονία | 30.4 | 24 |
| Κροατία | 27.8 | 25 |
| Μάλτα | 24.8 | 26 |
| Βουλγαρία | 24.8 | 27 |
| Ρουμανία | 30.4 | 23 |
7. Φόροι Κεφαλαίου (ανά οικονομική λειτουργία). Οι φόροι κεφαλαίου στην Ελλάδα ήταν 8,3% του ΑΕΠ το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 9η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 21,4% στην Ελλάδα το 2023, έναντι 21,9% στην Ε.Ε.-27. Τα έσοδα από φόρους επί του εισοδήματος των νοικοκυριών ήταν 1,4% του ΑΕΠ, το 4ο υψηλότερο στην Ε.Ε. Τα έσοδα από φόρους επί του αποθέματος κεφαλαίου ήταν 3,2% του ΑΕΠ, το 4ο υψηλότερο στην Ε.Ε.
Κεφαλαίου ως % του ΑΕΠ - Σύνολο
| Έτος | Ελλάδα (% του ΑΕΠ) |
| 2011 | 7.6 |
| 2012 | 7.6 |
| 2013 | 8.0 |
| 2014 | 8.3 |
| 2015 | 8.5 |
| 2016 | 8.9 |
| 2017 | 8.3 |
| 2018 | 8.4 |
| 2019 | 7.8 |
| 2020 | 7.5 |
| 2021 | 7.8 |
| 2022 | 8.0 |
| 2023 | 8.3 |
8. Περιβαλλοντικοί Φόροι. Οι περιβαλλοντικοί φόροι στην Ελλάδα ήταν 4,1% του ΑΕΠ το 2023, το υψηλότερο στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 10,6% στην Ελλάδα το 2023, το 2ο υψηλότερο στην Ε.Ε. Η Ελλάδα είναι μία από τις δύο χώρες (μαζί με τη Βουλγαρία) όπου το μερίδιο των περιβαλλοντικών φόρων στο σύνολο των φορολογικών εσόδων αυξήθηκε από το 2013 έως το 2023.Η Ελλάδα είναι επίσης μία από τις χώρες όπου οι φόροι μεταφοράς (εκτός φόρων καυσίμων) έχουν σημαντικότερο ρόλο στα έσοδα από περιβαλλοντικούς φόρους.
9. Φόροι Περιουσίας (Πίνακας 73 και 74 του αρχείου list-of-tables ). (Οι φόροι περιουσίας στην Ελλάδα ήταν 2,7% του ΑΕΠ το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην 3η θέση στην Ε.Ε. Ως ποσοστό των συνολικών φόρων, ήταν 7,0% στην Ελλάδα το 2023, έναντι 4,7% στην Ε.Ε.-27. Η Ελλάδα βασίζεται περισσότερο στους επαναλαμβανόμενους φόρους επί της ακίνητης περιουσίας (5,1% των συνολικών εσόδων από φόρους περιουσίας), έναντι 2,3% στην Ε.Ε.-27. Το μερίδιο των φόρων περιουσίας μειώθηκε κατά 2,9 ποσοστιαίες μονάδες από το 2013 έως το 2023, τη μεγαλύτερη μείωση στην Ε.Ε..
Φόροι Περιουσίας ως % του ΑΕΠ - Σύνολο
| Έτος | Ελλάδα (% του ΑΕΠ) |
| 2011 | 2.8 |
| 2012 | 3.3 |
| 2013 | 3.6 |
| 2014 | 3.3 |
| 2015 | 3.5 |
| 2016 | 3.5 |
| 2017 | 3.5 |
| 2018 | 3.3 |
| 2019 | 3.3 |
| 2020 | 3.3 |
| 2021 | 3.1 |
| 2022 | 3.0 |
| 2023 | 2.7 |
Φόροι Περιουσίας ως % του ΑΕΠ - Σύνολο (Πίνακας 73)
| Χώρα | 2023 (% του ΑΕΠ) | Κατάταξη 2023 |
| Γαλλία | 3.7 | 1 |
| Βέλγιο | 3.2 | 2 |
| Ελλάδα | 2.7 | 3 |
| Ισπανία | 2.5 | 4 |
| Λουξεμβούργο | 2.4 | 5 |
| Δανία | 2.2 | 6 |
| Ιταλία | 2.1 | 7 |
| Πορτογαλία | 2.1 | 8 |
| Φινλανδία | 1.5 | 9 |
| Πολωνία | 1.4 | 10 |
| Ολλανδία | 1.4 | 11 |
| Σουηδία | 1.0 | 12 |
| Γερμανία | 1.0 | 13 |
| Ιρλανδία | 0.9 | 14 |
| Μάλτα | 0.8 | 16 |
| Ρουμανία | 0.5 | 23 |
| Σλοβακία | 0.4 | 24 |
| Λιθουανία | 0.4 | 25 |
| Εσθονία | 0.3 | 26 |
| Τσεχία | 0.3 | 27 |
.png)
10. Φορολογικές Διοικήσεις. Η Ελλάδα έχει εφαρμόσει αυτοματοποιημένη διαδικασία επιστροφής ΦΠΑ και πλατφόρμα πληροφορικής. Η ενεργοποίηση του "συστήματος Mydata" και η διασύνδεση με τραπεζικές πληροφορίες τρίτων αναμένεται να βελτιώσουν τη συμμόρφωση του ΦΕΕ και την είσπραξη εσόδων.
Ένα σημαντικό κομάτι του προσωπικού φορολογικής διοίκησης απασχολείται σε ελεγκτικές διαδικασίες. Το Σχήμα 72 δείχνει το ποσοστό των ΙΠΑ (Ισοδύναμων Πλήρους Απασχόλησης) που αφιερώνονται στον έλεγχο. Οι τιμές για το 2022 κυμαίνονται από 16% στη Σουηδία και 19% τόσο στην Πορτογαλία όσο και στη Σλοβενία έως περίπου 50% στην Αυστρία και την Εσθονία και ακόμη 60% στο Λουξεμβούργο. Τα σχετικά χαμηλά ποσοστά προσωπικού στη Σουηδία, την Πορτογαλία, τη Σλοβενία και την Ελλάδα μπορεί να υποδηλώνουν ότι αυτές οι φορολογικές διοικήσεις τείνουν να δίνουν προτεραιότητα σε άλλες λειτουργίες. Σύμφωνα με αυτούς τους αριθμούς, η ελεγκτική λειτουργία έχει γίνει σχετικά πιο σημαντική ειδικά στην Πολωνία και τη Φινλανδία που παρουσιάζουν σημαντικές αυξήσεις μεταξύ 2018 και 2022. Τα δεδομένα αποκαλύπτουν περαιτέρω ότι συνολικά, ο αριθμός των ΙΠΑ για ελέγχους έχει αυξηθεί κατά 14,9% μεταξύ 2018 και 2022, και ο αριθμός των ελέγχων ανά ΙΠΑ κατά 11,1% σε όλη την ΕΕ (και τα δύο δεν εμφανίζονται). Το 2022, περίπου 130.200 ΙΠΑ σε ελέγχους εντός της ΕΕ διεξήγαγαν συνολικά 10,7 εκατομμύρια ελέγχους στις αντίστοιχες δικαιοδοσίες τους. Οι έλεγχοι μπορούν κατ' αρχήν να συνεπάγονται σύντομους γραφειακούς ελέγχους αλλά και πλήρεις επιτόπιους ελέγχους. Το ISORA δεν παρέχει αριθμητική κατανομή των διαφόρων τύπων ελέγχων που διεξάγονται.
Συνολικά για όλες τις χώρες της Ε.Ε. η έκθεση αναφέρει :
Μακροοικονομικό Υπόβαθρο και Προκλήσεις Γήρανσης για τη Φορολογική Πολιτική
Η οικονομία της Ε.Ε. αναμένεται να αναπτυχθεί κατά 1,1% το 2025 και 1,5% το 2026, με τον πληθωρισμό να προβλέπεται ότι θα συνεχίσει να μειώνεται από 2,3% το 2025 σε 1,9% το 2026. Το 2023, ο λόγος φόρων προς ΑΕΠ της Ε.Ε. μειώθηκε στο 39,0%, το χαμηλότερο από το 2011. Αυτή η μείωση οφείλεται κυρίως στα χαμηλότερα έσοδα από περιβαλλοντικούς και περιουσιακούς φόρους. Η Γαλλία, η Δανία και η Αυστρία είχαν το υψηλότερο φορολογικό βάρος (πάνω από 43% του ΑΕΠ), ενώ η Ιρλανδία, η Ρουμανία και η Μάλτα είχαν το χαμηλότερο (κάτω από 27% του ΑΕΠ).
Ευρωπαϊκή Οικονομική Πρόβλεψη Άνοιξη 2025 - Επισκόπηση
| Χώρα | Πραγματικό ΑΕΠ (2025) | Πληθωρισμός Εναρμονισμένου Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (2025) | Ποσοστό ανεργίας (2025) | Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών (2025) | Ισοζύγιο προϋπολογισμού (2025) |
| BE | 0.8 | 2.8 | 5.7 | -0.2 | -5.4 |
| DE | 0.0 | 2.4 | 3.4 | 5.3 | -2.7 |
| EL | 2.3 | 2.8 | 9.3 | -8.2 | 1.4 |
| ES | 3.2 | 2.3 | 10.4 | 2.7 | -2.5 |
| FR | 1.2 | 0.9 | 7.4 | -0.6 | -5.7 |
| IT | 0.7 | 1.8 | 5.9 | 0.9 | -3.3 |
| ΕΕ-27 | 1.1 | 2.3 | 5.9 | 2.7 | -3.4 |
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή - ΓΔ Οικονομικών και Χρηματοδοτικών Υποθέσεων, Πρόβλεψη Άνοιξη 2025.
Μακροπρόθεσμα, ένα αυξανόμενο μερίδιο των φορολογικών εσόδων θα πρέπει να διατεθεί για τις συνταξιοδοτικές δαπάνες, εάν το τρέχον φορολογικό βάρος παραμείνει σταθερό. Σε ορισμένα κράτη μέλη, το μερίδιο των φορολογικών εσόδων που διατίθεται για δημόσιες συντάξεις αναμένεται να αυξηθεί κατά περισσότερο από 10 ποσοστιαίες μονάδες μεταξύ 2022 και 2050. Η γήρανση του πληθυσμού αναμένεται να μειώσει τον πληθυσμό σε ηλικία εργασίας, με την απασχόληση να προβλέπεται να μειωθεί κατά περισσότερο από 20% σε πέντε κράτη μέλη και κατά περισσότερο από 10% σε άλλα πέντε έως το 2050.
Αναλογία φορολογικών εσόδων προς ΑΕΠ στις χώρες της ΕΕ, 2021-2026
| Χώρα | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | 2026 |
| Βέλγιο | 43.2 | 42.4 | 42.5 | 42.9 | 42.9 | 43.0 |
| Γερμανία | 40.7 | 40.3 | 39.0 | 39.9 | 40.6 | 40.6 |
| Ελλάδα | 39.4 | 41.0 | 38.9 | 40.0 | 38.9 | 39.2 |
| Ισπανία | 37.5 | 36.9 | 36.5 | 36.9 | 37.1 | 37.3 |
| Γαλλία | 45.1 | 45.8 | 43.8 | 43.4 | 44.0 | 44.0 |
| Ιταλία | 42.2 | 41.7 | 41.4 | 42.5 | 42.7 | 42.6 |
| ΕΕ-27 | 40.2 | 39.7 | 39.0 | 39.6 | 39.8 | 39.8 |
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή - ΓΔ Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης, βάσει Eurostat και βάσης δεδομένων AMECO.
Το τρέχον μείγμα φορολογίας και οι τάσεις των φορολογικών εσόδων
Το 2023, οι χώρες της Ε.Ε.-27 εισέπραξαν το 51,2% των φορολογικών τους εσόδων από φόρους εργασίας (συμπεριλαμβανομένων των κοινωνικών εισφορών), το 26,9% από φόρους κατανάλωσης και το υπόλοιπο 21,9% από φόρους κεφαλαίου. Κατά την τελευταία δεκαετία, τα έσοδα από φόρους κεφαλαίου έχουν κερδίσει κάποιο βάρος στο μείγμα φορολογίας της Ε.Ε.-27, εις βάρος των εσόδων από φόρους κατανάλωσης. Η αύξηση των εσόδων από φόρους κεφαλαίου οφείλεται κυρίως σε αύξηση της βάσης, ιδίως σε σταθερή και μεγάλη αύξηση των εταιρικών κερδών, σε συνδυασμό με καλύτερες πρακτικές είσπραξης φόρων σε ορισμένες χώρες, παρά σε αύξηση των φορολογικών συντελεστών.
Φορολογικά έσοδα ΕΕ-27 ανά οικονομική λειτουργία (φορολογική βάση), 2013-2023 (% του συνόλου)
| Έτος | Φόροι εργασίας | Φόροι κατανάλωσης | Φόροι κεφαλαίου | Σύνολο φορολογικών εσόδων (% ΑΕΠ) |
| 2013 | 52.1 | 28.2 | 19.7 | 39.8 |
| 2023 | 51.2 | 26.9 | 21.9 | 39.0 |
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ΓΔ Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης, βάσει δεδομένων Καταλόγων Εθνικών Φόρων.
Πρόσφατες φορολογικές μεταρρυθμίσεις στην Ε.Ε. και τα κράτη μέλη της
Οι πρόσφατες φορολογικές πολιτικές της Ε.Ε. επικεντρώνονται στη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος και στην τόνωση της ανταγωνιστικότητας και της οικονομικής ανάπτυξης. Έχουν εγκριθεί η οδηγία FASTER (Faster and Safer Tax Relief of Excess Withholding Taxes) και η οδηγία VIDA (VAT in the Digital Age) για τη βελτίωση/εκσυγχρονισμό των φορολογικών διαδικασιών και τη διευκόλυνση της συμμόρφωσης, μειώνοντας το κόστος συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις. Οι βασικές προτάσεις που βρίσκονται υπό συζήτηση περιλαμβάνουν το BEFIT (Business in Europe: Framework for Income Taxation), την πρόταση Head Office Tax System (HOT) και την οδηγία Transfer Pricing (TP).
Τα κράτη μέλη ανέφεραν συνολικά 466 φορολογικές μεταρρυθμίσεις το 2024. Οι περισσότερες μεταρρυθμίσεις στόχευαν στην αύξηση της ανταγωνιστικότητας και την απλούστευση της φορολογίας.
Αναφερόμενες μεταρρυθμίσεις το 2025 ανά είδος φόρου
- Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων (PIT): 30% (141 μεταρρυθμίσεις)
- Κοινωνικές εισφορές: 9% (43 μεταρρυθμίσεις)
- Φόρος Εισοδήματος Επιχειρήσεων (CIT) & άλλοι εταιρικοί φόροι: 16% (72 μεταρρυθμίσεις)
- Φόρος Προστιθέμενης Αξίας (VAT): 13% (62 μεταρρυθμίσεις)
- Φόροι που βασίζονται σε εξωτερικότητες: 18% (83 μεταρρυθμίσεις)
- Φόροι περιουσίας/πλούτου: 3% (14 μεταρρυθμίσεις)
- Διάφοροι: 11% (51 μεταρρυθμίσεις)
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή βάσει απαντήσεων στα κοινά ερωτηματολόγια ετήσιας μεταρρύθμισης φορολογικής πολιτικής OECD-Ευρωπαϊκής Επιτροπής 2025.
Μέτρηση φορολογικών κενών - μείωση κινδύνων συμμόρφωσης
Δισεκατομμύρια ευρώ σε φορολογικά έσοδα χάνονται κάθε χρόνο στην Ε.Ε. λόγω ανεπαρκούς φορολογικής συμμόρφωσης και απάτης28. Τα φορολογικά κενά είναι η διαφορά μεταξύ των θεωρητικών και των πραγματικών φορολογικών εισπράξεων29. Το κενό συμμόρφωσης προκύπτει από φοροδιαφυγή και απάτη, αλλά και από λάθη στην υποβολή φορολογικών δηλώσεων και πτώχευση30. Το κενό πολιτικής αντικατοπτρίζει τα έσοδα που χάνονται λόγω σκόπιμων επιλογών πολιτικής.
Το 2022, το κενό συμμόρφωσης ΦΠΑ σε ολόκληρη την Ε.Ε. ανήλθε σε 89 δισεκατομμύρια ευρώ. Το σχετικό μέγεθος του κενού ΦΠΑ παρουσίασε σημαντικές διακυμάνσεις μεταξύ των κρατών μελών. Μια αιτία απώλειας εσόδων ΦΠΑ είναι η απάτη Missing Trader Intra-Community (MTIC), η οποία ποικίλλει ευρέως μεταξύ των κρατών μελών.
Σχήμα 52: Κενό συμμόρφωσης ΦΠΑ στην Ε.Ε.
| Έτος | Δισεκατομμύρια EUR (ΕΕ-28) | Δισεκατομμύρια EUR (ΕΕ-27) | % του VTTL (ΕΕ-28) | % του VTTL (ΕΕ-27) |
| 2018 | 141 | 121 | 11.2% | 11.2% |
| 2019 | 140 | 124 | 11.0% | 11.0% |
| 2020 | - | 102 | - | 9.9% |
| 2021 | - | 76 | - | 5.6% |
| 2022 | - | 89 | - | 7.0% |
Πηγή: Έκθεση για το κενό ΦΠΑ στην Ε.Ε. - 2024.
Φορολογικές διοικήσεις. θεσμικά χαρακτηριστικά και πτυχές της διαχείρισης κινδύνου συμμόρφωσης
Οι φορολογικές διοικήσεις είναι ζωτικής σημασίας για την αποτελεσματική είσπραξη των φορολογικών εσόδων. Οι θεσμικές τους ιδιότητες διαφέρουν σημαντικά σε ολόκληρη την Ε.Ε.. Κοινό χαρακτηριστικό σε όλες τις φορολογικές διοικήσεις είναι η συνεχής και αυξανόμενη ψηφιοποίηση των φορολογικών διαδικασιών. Οι προ-συμπληρωμένες φορολογικές δηλώσεις μπορούν να μειώσουν σημαντικά το κόστος συμμόρφωσης για τους φορολογούμενους και γίνονται ολοένα και πιο συχνές στα κράτη μέλη. Οι ηλεκτρονικές δηλώσεις φόρου μειώνουν το διοικητικό βάρος των φορολογικών διοικήσεων και είναι πλέον αρκετά κοινές στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ειδικά για τον CIT και τον ΦΠΑ.
Φορολόγηση πλούτου και υψηλών εισοδημάτων. Sτρατηγικές για ένα δικαιότερο φορολογικό σύστημα
Τα προοδευτικά χαρακτηριστικά των φορολογικών συστημάτων χρησιμοποιούνται για τη μείωση της εισοδηματικής ανισότητας και την προώθηση της δικαιοσύνης, ενώ παράλληλα δημιουργούν έσοδα. Ωστόσο, η διασφάλιση της προοδευτικότητας στην κορυφή της κατανομής πλούτου και εισοδήματος παραμένει πρόκληση. Τα περισσότερα φορολογικά συστήματα στην Ε.Ε. παρουσιάζουν προοδευτικά χαρακτηριστικά, κυρίως μέσω της προοδευτικής φορολόγησης του προσωπικού εισοδήματος και ειδικότερα της φορολόγησης της εργασίας.
Η ανάγκη διασφάλισης επαρκούς φορολόγησης των ατόμων υψηλής καθαρής αξίας (HNWI) έχει αποκτήσει δυναμική στη διεθνή συζήτηση για τη φορολογική πολιτική. Μεταξύ 1995 και 2023, ο μέσος προσωπικός πλούτος του κατώτερου 50% του πληθυσμού της Ε.Ε. αυξήθηκε κατά 76%, ενώ του μεσαίου 40% αυξήθηκε κατά 98% και του ανώτερου 10% κατά 115%. Ωστόσο, ένα σημαντικό μέρος του φορολογητέου εισοδήματος των HNWI μπορεί να διαφύγει από το φορολογικό δίχτυ, υπονομεύοντας τη δικαιοσύνη των φορολογικών συστημάτων και μειώνοντας την αποτελεσματικότητα της προοδευτικής φορολόγησης.
Εξέλιξη του μέσου καθαρού προσωπικού πλούτου ανά κατηγορία πλούτου στην Ε.Ε., 1995-2023 (EUR)
Κατώτερο 50%:
-1995: 4.662 EUR
-2023: 8.205 EUR (αύξηση 76%)
Μεσαίο 40%:
-1995: 102.496 EUR
-2023: 203.029 EUR (αύξηση 98%)
Ανώτερο 10%:
-1995: 610.760 EUR
-2023: 1.314.421 EUR (αύξηση 115%)
Πηγή: Βάση δεδομένων World Inequality Lab. 50
Ο φόρος καθαρού πλούτου έχει καταργηθεί από τα περισσότερα κράτη μέλη της Ε.Ε. τις τελευταίες δεκαετίες, με την Ισπανία να είναι επί του παρόντος η μόνη χώρα με φόρο επί του καθαρού πλούτου. Έξω από την Ε.Ε., η Νορβηγία και η Ελβετία έχουν φόρους καθαρού πλούτου. Μια πιθανή μορφή φορολόγησης του πλούτου είναι η φορολόγηση του εισοδήματος που παράγει53. Τα έσοδα από τον φόρο εισοδήματος κεφαλαίου φυσικών προσώπων παραμένουν περιορισμένα.