Οριστικές απαλλαγές

1. Τα αυτοκίνητα οχήματα που παραλαμβάνονται από τις Ιερές Μονές του Αγίου Όρους απαλλάσσονται από το τέλος ταξινόμησης, εφόσον έχει προηγηθεί έγκριση της Ιεράς Κοινότητας για την απόκτησή τους.

2. Όπου από τις κείμενες διατάξεις προβλέπεται πλήρης απαλλαγή από τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) και το εφάπαξ πρόσθετο ειδικό τέλος επιβατικών αυτοκινήτων, παρέχεται, με τους αυτούς όρους και προϋποθέσεις, πλήρης απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης.

3. Όπου από τις κείμενες διατάξεις προβλέπεται πλήρης απαλλαγή μόνο από τον Ε.Φ.Κ., παρέχεται, με τους αυτούς όρους και προϋποθέσεις, απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης ως ακολούθως:
α) Για επιβατικά οχήματα ή αυτοκινούμενα τροχόσπιτα και μοτοσικλέτες, ποσοστό ογδόντα τοις εκατό (80%) του προβλεπόμενου κατά περίπτωση τέλους ταξινόμησης.
β) Για φορτηγά αυτοκίνητα, ποσοστό ενενήντα τοις εκατό (90%) του προβλεπόμενου κατά περίπτωση τέλους ταξινόμησης.

4. Όπου από τις κείμενες διατάξεις προβλέπεται απαλλαγή από τα δύο τρίτα (2/3) του Ε.Φ.Κ. επιβατικών αυτοκινήτων, παρέχεται, με τους αυτούς όρους και προϋποθέσεις, απαλλαγή από το πενήντα τοις εκατό (50%) του προβλεπόμενου τέλους ταξινόμησης.

5. Οι παραπάνω απαλλαγές από το τέλος ταξινόμησης παρέχονται και στα ενωσιακά ή στα παραγόμενα στο εσωτερικό της χώρας αυτοκίνητα οχήματα, με τους αυτούς όρους και προϋποθέσεις που ορίζονται από τις κείμενες διατάξεις, οι οποίες προβλέπουν απαλλαγή από τον Ε.Φ.Κ. και το εφάπαξ πρόσθετο ειδικό τέλος για αυτοκίνητα οχήματα που εισάγονται από τρίτες χώρες.

6. Για αυτοκίνητα που παραλαμβάνονται ή έχουν παραληφθεί με πλήρη ή μερική απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης και αποδεσμεύονται, πριν από την παρέλευση του κατά περίπτωση ισχύοντος περιοριστικού διαστήματος, εισπράττεται το τέλος ταξινόμησης που αναλογεί ή η διαφορά μεταξύ του τέλους αυτού και του τέλους ταξινόμησης που έχει καταβληθεί. Το τέλος ταξινόμησης, με την επιφύλαξη του άρθρου 157, υπολογίζεται με βάση τα φορολογικά στοιχεία και τους συντελεστές φορολογίας που ισχύουν για τα αυτοκίνητα αυτά κατά τον χρόνο της αποδέσμευσης.
Σε περίπτωση κλοπής αυτοκινήτων που έχουν παρα-ληφθεί με πλήρη ή μερική απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης και υπό την προϋπόθεση ότι παρέχεται από τις ισχύουσες διατάξεις η δυνατότητα εκ νέου χορήγησης απαλλαγής από τον φόρο, για την εκ νέου υπαγωγή του δικαιούχου στο δικαίωμα, ανεξάρτητα από το χρονικό σημείο κατά το οποίο συντελείται η κλοπή, εφόσον η υποβολή του αιτήματος για την απόκτηση νέου αυτοκινήτου ατελώς γίνεται εντός του εκάστοτε περιοριστικού διαστήματος, οφείλεται το αναλογούν για το κλαπέν αυτοκίνητο τέλος ταξινόμησης. Εφόσον η υποβολή του αιτήματος για την απόκτηση νέου αυτοκινήτου ατελώς γίνεται πέραν του εκάστοτε περιοριστικού διαστήματος, απαλλάσσεται ο δικαιούχος από την καταβολή του αντίστοιχου τέλους ταξινόμησης.

7. Κατ' εξαίρεση της παρ. 6, για επιβατικά αυτοκίνητα, τα οποία παραλαμβάνονται ή έχουν παραληφθεί με πλήρη ή μερική απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης: α) σύμφωνα με τις περ. Α, Β, και Γ της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 (Α' 166), β) από άτομα με αναπηρία τα οποία εμπίπτουν στις κατηγορίες των παρ. 1, 3 και 4 του άρθρου 1 του ν. 490/1976 (Α' 331) και γ) από τους γονείς με τουλάχιστον τρία τέκνα, σύμφωνα με το άρθρο 149 του παρόντος, και τα οποία, συνεπεία θανάτου αυτών, περιέρχονται στους κληρονόμους των ανωτέρω προσώπων, καταβάλλονται από τους κληρονόμους τόσα δέκατα του τέλους ταξινόμησης που αναλογεί ή αντίστοιχα της διαφοράς μεταξύ του τέλους ταξινόμησης που αναλογεί και του τέλους ταξινόμησης που έχει καταβληθεί, όσα είναι και τα εξάμηνα που υπολείπονται για τη συμπλήρωση του κατά περίπτωση ισχύοντος περιοριστικού διαστήματος. Το κλάσμα του εξαμήνου θεωρείται ως ολόκληρο εξάμηνο.
Το τέλος ταξινόμησης υπολογίζεται με βάση τα φορολογικά στοιχεία και τους συντελεστές φορολογίας που ισχύουν για τα αυτοκίνητα αυτά κατά τον χρόνο της αποδέσμευσης.
Οι νόμιμοι κληρονόμοι δύναται να αποδεσμεύουν τελωνειακά, εντός του εκάστοτε ισχύοντος περιοριστικού διαστήματος, επιβατικό αυτοκίνητο, το οποίο έχει παραληφθεί με απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης, κατ' εφαρμογή ειδικών διατάξεων για άτομα με αναπηρία και το οποίο έχει περιέλθει στην κατοχή τους συνεπεία κληρονομικής διαδοχής, με μεταβίβαση σε άλλο δικαιούχο, της ίδιας απαλλαγής, πρόσωπο, χωρίς την καταβολή του τέλους ταξινόμησης, οπότε εκκινεί εκ νέου το προβλεπόμενο περιοριστικό διάστημα παρακολούθησης της ατέλειας, από την ημερομηνία της μεταβίβασης.
Τα επιβατικά αυτοκίνητα, τα οποία έχουν παραληφθεί με απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης, κατ' εφαρμογή ειδικών διατάξεων που εφαρμόζονται για τα άτομα με αναπηρία και τα οποία μετά τον θάνατο των ατόμων αυτών περιέρχονται στους νόμιμους κληρονόμους τους, τακτοποιούνται τελωνειακά από την Τελωνειακή Περιφέρεια Αττικής εντός προθεσμίας δύο (2) ετών από την ημερομηνία θανάτου του δικαιούχου προσώπου.
Σε περίπτωση υποβολής αιτημάτων τακτοποίησης -αποδέσμευσης αναπηρικών αυτοκινήτων από τους κληρονόμους των αποθανόντων δικαιούχων μετά την πάροδο της διετίας, η εν λόγω τακτοποίηση - αποδέσμευση πραγματοποιείται από την Τελωνειακή Περιφέρεια Αττικής, μετά την επιβολή από την αρμόδια τελωνειακή αρχή του προστίμου της παρ. 2 του άρθρου 164, με την επιφύλαξη των διατάξεων περί λαθρεμπορίας.

8. Επιβατικά αυτοκίνητα τα οποία παραλαμβάνονται ή έχουν παραληφθεί ατελώς κατ' εφαρμογή ειδικών διατάξεων που εφαρμόζονται με βάση: 
α) τις περ. Α, Β, και Γ της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 1798/1988, 
β) για άτομα με αναπηρία, τα οποία εμπίπτουν στις κατηγορίες των παρ. 1, 3 και 4 του άρθρου 1 του ν. 490/1976 και για τα οποία ζητείται η αποδέσμευση από το καθεστώς της ατέλειας, μετά την παρέλευση πενταετίας και μέχρι τη συμπλήρωση επταετίας από τον τελωνισμό τους, υποβάλλονται στο τριάντα τοις εκατό (30%) του τέλους ταξινόμησης, το οποίο υπολογίζεται με βάση τους συντελεστές της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 136. Μετά την παρέλευση της επταετίας δεν οφείλεται τέλος ταξινόμησης.

9. α. Όταν καταστρέφεται ολοσχερώς αυτοκίνητο που έχει παραληφθεί με απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης κατ' εφαρμογή: 
α) των περ. Α, Β, και Γ της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 και 
β) των παρ. 1, 3 και 4 του άρθρου 1 του ν. 490/1976, είναι δυνατή η αντικατάστασή του με απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης εντός του ισχύοντος περιοριστικού διαστήματος τελωνειακής παρακολούθησής του.
β. Το δικαίωμα αντικατάστασης αυτοκινήτου λόγω ολικής καταστροφής, σύμφωνα με την παρ. 1 παρέχεται άπαξ ανά δικαιούχο, υπό την προϋπόθεση ότι υποβάλλονται στην τελωνειακή αρχή:
βα) αίτηση για την παραλαβή νέου αυτοκινήτου με απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης,
ββ) ακριβές αντίγραφο από το βιβλίο αδικημάτων και συμβάντων της οικείας Αστυνομικής Αρχής, από το οποίο προκύπτει ότι ο ενδιαφερόμενος έχει δηλώσει την ολική καταστροφή,
βγ) πράξη οριστικής διαγραφής από τα Μητρώα του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, του αυτοκινήτου που καταστράφηκε,
βδ) βεβαίωση ότι το αυτοκίνητο που καταστράφηκε έχει εγκαταλειφθεί υπέρ του Δημοσίου μέσω τελωνειακής αρχής και,
βε) βεβαίωση της Διεύθυνσης Διαχείρισης και Εκμετάλλευσης Περιουσίας της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών και Τεχνικών Υπηρεσιών της Α.Α.Δ.Ε. ότι το αυτοκίνητο που εγκαταλείφθηκε σύμφωνα με την υποπερ. βδ) έχει χαρακτηριστεί ως Όχημα Τέλους Κύκλου Ζωής (Ο.Τ.Κ.Ζ.).

10. Απαλλάσσονται από το τέλος ταξινόμησης τα ασθενοφόρα αυτοκίνητα που παραλαμβάνονται από το Υπουργείο Υγείας, τις Υγειονομικές Περιφέρειες (Υ.ΠΕ.) και τις αποκεντρωμένες μονάδες αυτών, το Εθνικό Κέντρο Άμεσης Βοήθειας (Ε.Κ.Α.Β.), καθώς και νοσοκομεία που λειτουργούν ως νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου επιχορηγούμενα από τον κρατικό προϋπολογισμό.

11. Απαλλάσσονται από το τέλος ταξινόμησης τα ασθενοφόρα και οι ειδικές κινητές μονάδες, καινούρια ή μεταχειρισμένα, που αποκτώνται από νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, εφόσον τα οχήματα αυτά παρέχουν υπηρεσίες για λογαριασμό του Ε.Κ.Α.Β. ή παραχωρούνται για χρήση στο Ε.Κ.Α.Β.. Αν η παροχή υπηρεσιών για λογαριασμό του Ε.Κ.Α.Β. ή η παραχώρηση της χρήσης των ανωτέρω οχημάτων στο Ε.Κ.Α.Β., λήξουν πριν από τη συμπλήρωση πέντε (5) ετών από την ημερομηνία χορήγησης της απαλλαγής, εισπράττεται το ποσό του τέλους ταξινόμησης που υπολείπεται, κατά τον χρόνο λήξης της παροχής των ανωτέρω υπηρεσιών για λογαριασμό του Ε.Κ.Α.Β. ή λήξης της παραχώρησης της ως άνω χρήσης στο Ε.Κ.Α.Β.. Το αναλογούν τέλος ταξινόμησης υπολογίζεται με βάση το τέλος ταξινόμησης για το οποίο χορηγήθηκε η απαλλαγή και τους μήνες που υπολείπονται για τη συμπλήρωση της πενταετίας. Για τον υπολογισμό του αναλογούντος τέλους ταξινόμησης λογίζεται ως μήνας διάστημα μεγαλύτερο των δεκαπέντε (15) ημερών.

12. Το προσωπικό των αναγνωρισμένων από την Ελλάδα διεθνών οργανισμών ή των μελών τους, καθώς επίσης και των οργανισμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που έχουν ίδια διεθνή νομική προσωπικότητα, μπορούν να τύχουν διευρυμένου καθεστώτος απαλλαγών για τα αυτοκίνητα που παραλαμβάνουν, εφόσον συμφωνηθεί μεταξύ της Ελληνικής Κυβέρνησης και του εκάστοτε Οργανισμού πέραν των προβλεπομένων από τις Συμφωνίες Έδρας τους.

13. α) Απαλλάσσονται από το τέλος ταξινόμησης τα πάσης φύσεως αυτοκίνητα οχήματα, καινούργια ή μεταχειρισμένα, καθώς και ασθενοφόρα και ειδικές κινητές μονάδες, τα οποία παραχωρούνται κατά κυριότητα με δωρεά στο Δημόσιο, για την εξυπηρέτηση των αναγκών τους, εφόσον έχει προηγηθεί αποδοχή της δωρεάς από τον αρμόδιο Υπουργό.
β) Απαλλάσσονται από το τέλος ταξινόμησης τα πάσης φύσεως αυτοκίνητα οχήματα, καινούργια ή μεταχειρισμένα, καθώς και ασθενοφόρα και ειδικές κινητές μονάδες, τα οποία παραχωρούνται κατά κυριότητα με δωρεά στους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α' και Β' βαθμού για την εξυπηρέτηση των αναγκών τους, εφόσον έχει προηγηθεί αποδοχή της δωρεάς από το οικείο όργανο, κατά περίπτωση.
γ) Απαλλάσσονται από το τέλος ταξινόμησης τα ασθενοφόρα και οι ειδικές κινητές μονάδες, καινούρια ή μεταχειρισμένα, τα οποία παραχωρούνται κατά κυριότητα με δωρεά στο Υπουργείο Υγείας, στα δημόσια νοσηλευτικά ιδρύματα που λειτουργούν με τη μορφή Ν.Π.Δ.Δ. ή Ν.Π.Ι.Δ. στις Δ.Υ.Πε. του Π.Ε.Δ.Υ. και στο Ε.Κ.Α.Β. για την εξυπηρέτηση των αναγκών τους, εφόσον έχει προηγηθεί αποδοχή της δωρεάς από τον οικείο Υπουργό.
δ) Απαλλάσσονται από το τέλος ταξινόμησης οχήματα, καινούργια ή μεταχειρισμένα, που αποκτώνται κατά κυριότητα με αγορά ή δωρεά, για την οποία έχει γίνει αποδοχή της πρότασης δωρεάς από το αρμόδιο διοικητικό όργανο, από Ν.Π.Ι.Δ. μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, τα οποία είναι εγγεγραμμένα στο μητρώο της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας και δραστηριοποιούνται στον τομέα της πυρόσβεσης. Η απαλλαγή χορηγείται με την προϋπόθεση ότι τα οχήματα αυτά θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά ως πυροσβεστικά οχήματα ή ως μέσα μεταφοράς προσώπων προς παροχή υπηρεσιών πυρόσβεσης, όπως αυτό προκύπτει από την άδεια κυκλοφορίας κάθε οχήματος. Σε περίπτωση μεταβίβασης, μίσθωσης ή με οποιονδήποτε τρόπο παραχώρησης της χρήσης οχημάτων που εμπίπτουν στην παρούσα περίπτωση σε μη δικαιούχα πρόσωπα οφείλεται το τέλος ταξινόμησης που αναλογεί κατά την ημερομηνία τελωνισμού τους με τη χορηγηθείσα απαλλαγή. Δεν οφείλεται τέλος ταξινόμησης, αν τα εν λόγω οχήματα, είτε μεταβιβαστούν σε άλλο δικαιούχο της ατέλειας πρόσωπο, είτε εξαχθούν σε τρίτη χώρα, είτε αποσταλούν σε άλλο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είτε εγκαταλειφθούν υπέρ του Δημοσίου, είτε καταστραφούν.

14. Απαλλάσσονται από δασμό και τέλος ταξινόμησης τα αυτοκίνητα οχήματα που παραλαμβάνονται στο πλαίσιο διπλωματικών ή προξενικών σχέσεων, σύμφωνα με τους όρους της Σύμβασης της Βιέννης της 18.4.1961 περί των διπλωματικών σχέσεων που κυρώθηκε με το ν. δ. 503/1970 (Α' 108) και της Σύμβασης της Βιέννης της 24.4.1963 επί των προξενικών σχέσεων που κυρώθηκε με τον ν. 90/1975 (Α' 150), αντίστοιχα.

15. Απαλλάσσονται από δασμό και τέλος ταξινόμησης τα αυτοκίνητα οχήματα που παραλαμβάνονται από αναγνωρισμένους στην Ελλάδα διεθνείς οργανισμούς ή τα μέλη των οργανισμών αυτών, καθώς και το προσωπικό τους, μέσα στα όρια και σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που καθορίζονται από τις διεθνείς συμβάσεις για την ίδρυσή τους ή από τις συμφωνίες για την έδρα τους.

16. α) Τα αυτοκίνητα οχήματα των παρ. 14 και 15 απαγορεύεται να μεταβιβαστούν, μισθωθούν ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο παραχωρηθεί η χρήση τους πριν από την πάροδο πέντε (5) ετών από την ατελή παραλαβή τους χωρίς την άδεια της τελωνειακής αρχής και την καταβολή των αναλογούντων δασμών και φόρων. Μετά την παρέλευση του ανωτέρω περιοριστικού διαστήματος, τα ανωτέρω αυτοκίνητα οχήματα, κατόπιν άδειας της τελωνειακής αρχής, δύνανται να μεταβιβάζονται, ελεύθερα από δασμούς και φόρους.
β) Δεν απαιτείται η καταβολή των αναλογούντων δασμών και φόρων εντός του ανωτέρω περιοριστικού διαστήματος στις περιπτώσεις που τα ανωτέρω αυτοκίνητα οχήματα, είτε μεταβιβαστούν σε άλλο δικαιούχο της ατέλειας πρόσωπο, είτε εξαχθούν σε τρίτη χώρα, είτε αποσταλούν σε άλλο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είτε εγκαταλειφθούν υπέρ του Δημοσίου, είτε καταστραφούν.