Διαδικασία επιχορήγησης αγροτικών εκμεταλλεύσεων για ζημιές σε φυτικά μέσα παραγωγής

1. Σε περίπτωση αγροτικών εκμεταλλεύσεων που επλήγησαν από θεομηνία, ειδικά για τις ζημιές που έχουν υποστεί σε φυτικά μέσα παραγωγής, όπως δενδρώδεις καλλιέργειες ή αμπέλια, κατά παρέκκλιση των άρθρων 7 και 8 και εφόσον δεν καλύπτονται από τους κανονισμούς του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων, οι οποίοι εκδίδονται σύμφωνα με τον ν. 3877/2010 (Α' 160), δύναται να παρέχεται επιχορήγηση για την αντιμετώπιση των εν λόγω ζημιών, σύμφωνα με τη διαδικασία του παρόντος άρθρου, εφαρμοζόμενης αναλογικά της παρ. 4 του άρθρου 4.

2. Δικαιούχοι είναι είτε φυσικά πρόσωπα που είναι επαγγελματίες αγρότες είτε νομικά πρόσωπα που κατέχουν αγροτικές εκμεταλλεύσεις, εφόσον έχουν υποβάλει τη δήλωση ενιαίας ενίσχυσης στο Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης Ελέγχου και έχουν εκπληρώσει την υποχρέωση καταβολής της ειδικής ασφαλιστικής εισφοράς στον Οργανισμό Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων.

3. Οι αγροτικές εκμεταλλεύσεις απευθύνονται στον ανταποκριτή του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων, ο οποίος τους ενημερώνει για τις απαραίτητες ενέργειες για την εκτίμηση και καταγραφή των ζημιών.

4. Αρμόδιοι για την εκτίμηση και καταγραφή των ζημιών σε φυτικά μέσα παραγωγής των αγροτικών εκμεταλλεύσεων, καθώς και για τη συγκέντρωση των απαιτούμενων στοιχείων είναι ο Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων και οι γεωτεχνικοί υπάλληλοι αυτού.

5. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, όπου παρατηρούνται σημαντικές και εκτεταμένες ζημίες σε αριθμό πληγεισών αγροτικών εκμεταλλεύσεων ή σε μέγεθος καταστροφής, σε φυτικά μέσα παραγωγής, μπορεί να παρέχεται προκαταβολή έναντι του συνολικού ποσού της επιχορήγησης, μετά από εισήγηση του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων, με τη διαδικασία των παρ. 6 έως και 9.

6. Στην περίπτωση που ασκείται η διακριτική ευχέρεια της παρ. 5, μετά από την οριοθέτηση της πληγείσας περιοχής και τη διαπίστωση της έκτασης των ζημιών, ο Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων διαβιβάζει στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, συγκεντρωτική κατάσταση των αγροτικών εκμεταλλεύσεων που υπέστησαν ζημιές σε φυτικά μέσα παραγωγής και της αρχικής εκτίμησης των ζημιών. Η συγκεντρωτική κατάσταση υπογράφεται από το καθ’ ύλην αρμόδιο όργανο του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων.

7. Η αρχική εκτίμηση των ζημιών πραγματοποιείται βάσει επισημάνσεων και ψηφιακών δεδομένων που έχει στη διάθεσή του ο Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων, καθώς και βάσει αρχικής τιμής εκτίμησης, ανά είδος πολυετούς καλλιέργειας, όπως αυτή καθορίζεται μετά από εισήγηση της Επιτροπής του άρθρου 13 και του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων. Η αρχική εκτίμηση εξειδικεύεται ανά αγροτική εκμετάλλευση με βάση τα στοιχεία που έχουν υποβληθεί στο Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης Ελέγχου. Αν οι εξατομικευμένες εκτιμήσεις από τους γεωτεχνικούς υπαλλήλους του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων έχουν ολοκληρωθεί, δύναται να παρέχεται προκαταβολή, η οποία εξειδικεύεται ανά αγροτική εκμετάλλευση, βάσει των στοιχείων των εξατομικευμένων εκτιμήσεων.

8. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κατόπιν γνώμης της αρμόδιας για την εναρμόνιση με τους κανόνες κρατικών ενισχύσεων υπηρεσίας της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και εισήγησης της Επιτροπής του άρθρου 13 και του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων, καθορίζονται το ύψος της προκαταβολής, ο τρόπος και οι προϋποθέσεις καταβολής της, η διαδικασία και ο τρόπος πληρωμής, καθώς και κάθε θέμα σχετικό με την εφαρμογή του παρόντος. Με την ίδια ή όμοια απόφαση δύναται να εξειδικεύεται περαιτέρω η διαδικασία της προκαταβολής.

9. Η χορήγηση της προκαταβολής της επιχορήγησης πραγματοποιείται μέσω του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων. Ο Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων επιχορηγείται, αποκλειστικά για τον σκοπό αυτόν, ισόποσα με το τελικό ποσό της προκαταβολής της επιχορήγησης, από τον προϋπολογισμό του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, όπως αυτό καθορίζεται με την απόφαση της παρ. 8. Ο Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων ελέγχει τα στοιχεία των δικαιούχων και των λοιπών προϋποθέσεων και προβαίνει στην εκκαθάριση και πληρωμή στους δικαιούχους, της προκαταβολής, κοινοποιώντας τα στοιχεία της πληρωμής στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Με την απόφαση της παρ. 8 ή με όμοια απόφαση δύναται να καθορίζεται κάθε θέμα σχετικό με την εφαρμογή του παρόντος.

10. Για την τελική επιχορήγηση, κατόπιν της οριοθέτησης της πληγείσας περιοχής και της διαπίστωσης της έκτασης των ζημιών, ο Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων διαβιβάζει στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, συγκεντρωτική κατάσταση των αγροτικών εκμεταλλεύσεων που υπέστησαν ζημιές σε φυτικά μέσα παραγωγής και της τελικής εκτιμώμενης ζημιάς και επιχορήγησης, για την έκδοση της απόφασης της παρ. 12.

11. Η τελική εκτίμηση των ζημιών ανά αγροτική εκμετάλλευση πραγματοποιείται βάσει των αυτοψιών και εκτιμήσεων του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων, καθώς και βάσει τελικής τιμής εκτίμησης, ανά είδος πολυετούς καλλιέργειας και σοβαρότητας της ζημιάς, όπως αυτή καθορίζεται μετά από εισήγηση της Επιτροπής του άρθρου 13 και του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων.

12. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κατόπιν λήψης της γνώμης της αρμόδιας για την εναρμόνιση με τους κανόνες κρατικών ενισχύσεων υπηρεσίας της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και εισήγησης της Επιτροπής του άρθρου 13 και του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων, καθορίζονται οι προϋποθέσεις καταβολής της ενίσχυσης, το ύψος της επιχορήγησης, ο τρόπος καταβολής της και αφαίρεσης του ποσού της προκαταβολής και της πρώτης αρωγής του άρθρου δωδέκατου της από 13.8.2021 Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου, η οποία κυρώθηκε με το άρθρο 2 του ν. 4824/2021 (Α’ 156), τα απαιτούμενα στοιχεία, η διαδικασία και ο τρόπος πληρωμής, καθώς και κάθε θέμα σχετικό με την εφαρμογή του παρόντος. Για τον υπολογισμό του ποσού της δικαιούμενης επιχορήγησης αφαιρείται το ποσό της προκαταβολής και της ενίσχυσης πρώτης αρωγής έναντι επιχορήγησης του άρθρου δωδέκατου της από 13.8.2021 Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου, η οποία κυρώθηκε με το άρθρο 2 του ν. 4824/2021 (Α’ 156). Με την ίδια ή όμοια απόφαση δύναται να εξειδικεύεται περαιτέρω η διαδικασία της επιχορήγησης και συμψηφισμού, καθώς και βεβαίωσης και επιστροφής αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών.

13. Η καταβολή της επιχορήγησης πραγματοποιείται μέσω του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων. Για τον σκοπό αυτόν ο Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων επιχορηγείται ισόποσα με το τελικό ποσό της επιχορήγησης, από τον προϋπολογισμό του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, όπως αυτό καθορίζεται με την απόφαση της παρ. 12. Ο Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων προβαίνει στον έλεγχο των στοιχείων και των λοιπών προϋποθέσεων και προβαίνει στην εκκαθάριση και πληρωμή στους δικαιούχους, αφαιρουμένου του ποσού της προκαταβολής της παρ. 5 και της ενίσχυσης πρώτης αρωγής έναντι επιχορήγησης του άρθρου δωδέκατου της από 13.8.2021 Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου, η οποία κυρώθηκε με το άρθρο 2 του ν. 4824/2021 (Α’ 143), κοινοποιώντας τα στοιχεία της πληρωμής στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Για τον σκοπό αυτόν η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων παρέχει τη σχετική πληροφόρηση για τις ενισχύσεις πρώτης αρωγής στον Οργανισμό Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων. Με την ίδια ή όμοια απόφαση δύναται να καθορίζεται κάθε θέμα σχετικό με την εφαρμογή του παρόντος.

14. Εφόσον διαπιστωθεί, κατά τον έλεγχο των στοιχείων από τον Οργανισμό Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων, ότι αγροτική εκμετάλλευση έλαβε προκαταβολή ή επιχορήγηση κατά παράβαση των όρων του παρόντος, το ποσό της προκαταβολής ή της επιχορήγησης που έχει καταβληθεί, αναζητείται ως αχρεωστήτως καταβληθέν, εντόκως από τη στιγμή που τέθηκε στη διάθεση του δικαιούχου, με βάση το επιτόκιο ανάκτησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όπως αυτό καθορίζεται σύμφωνα με την Ανακοίνωσή της σχετικά με την αναθεώρηση της μεθόδου καθορισμού των επιτοκίων αναφοράς και προεξόφλησης (2008/C 14/02), κατά τα λοιπά εφαρμοζομένου του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ν. 4978/2022 Α’ 190).