ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/97465/778/31-08-2026
Τροποποίηση (3η) της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινής υπουργικής απόφασης περί Προκήρυξης του Προγράμματος με τίτλο «Εξοικονομώ 2025»
Αριθμ. ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/97465/778/2026
(ΦΕΚ Β' 5351/31-08-2026)
ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ
Έχοντας υπόψη:
1. Το άρθρο 90 του Κώδικα νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα (π.δ. 63/2005, Α’ 98), όπως διατηρήθηκε σε ισχύ με την περ. 22 του άρθρου 119 του ν. 4622/2019 (Α’ 133).
2. Το άρθρο 102 του ν. 4821/2021 «Εκσυγχρονισμός του Ελληνικού Κτηματολογίου, νέες ψηφιακές υπηρεσίες και ενίσχυση της ψηφιακής διακυβέρνησης και άλλες διατάξεις.» (Α’ 134), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει.
3. Τον ν. 4622/2019 «Επιτελικό Κράτος: οργάνωση, λειτουργία και διαφάνεια της Κυβέρνησης, των κυβερνητικών οργάνων και της κεντρικής δημόσιας διοίκησης» (Α’ 133).
4. Τον ν. 4624/2019 «Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, μέτρα εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και ενσωμάτωση στην εθνική νομοθεσία της Οδηγίας (ΕΕ) 2016/680 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 και άλλες διατάξεις» (Α’ 137).
5. Τον ν. 4772/2021 (Α’ 17) και ειδικότερα το άρθρο 42 αυτού.
6. Τον Κανονισμό 2021/C 58/01 σχετικά με την εφαρμογή της αρχής της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» στο πλαίσιο του κανονισμού για τη θέσπιση του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
7. Την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που αφορά τεχνική καθοδήγηση σχετικά με την εφαρμογή της αρχής της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» στο πλαίσιο του κανονισμού για τη θέσπιση του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (2021/C 280/01).
8. Τον Κανονισμό (ΕΕ) 2021/241 Του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 12ης Φεβρουαρίου 2021 για τη θέσπιση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.
9. Τον Kανονισμό (ΕΕ) 2023/2831 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 13ης Δεκεμβρίου 2023 σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (De Minimis) (O.J ΕΕ L 1 της 15.12.2023) όπως ισχύει.
10. Τον ν. 4822/2021 «Κύρωση της Σύμβασης Χρηματοδότησης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ελληνικής Δημοκρατίας, της Δανειακής Σύμβασης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ελληνικής Δημοκρατίας και των Παραρτημάτων τους και άλλες διατάξεις για το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας» (Α’ 135).
11. Την COM(2021) 328 final Πρόταση Εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου για την έγκριση της αξιολόγησης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Ελλάδας.
12. Την από 13 Ιουλίου 2021 εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για την έγκριση της αξιολόγησης του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας για την Ελλάδα (ST 10152/21, ST 10152/21 ADD 1), όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.
13. Τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/435 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Φεβρουαρίου 2023 για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241 όσον αφορά τα κεφάλαια για το REPowerEU στα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, (ΕΕ) 2021/1060 και (ΕΕ) 2021/1755 και της οδηγίας 2003/87/ΕΚ.
14. Τον ν. 4412/2016 «Δημόσιες Συμβάσεις Έργων, Προμηθειών και Υπηρεσιών (προσαρμογή στις Οδηγίες 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ)» (Α’ 147).
15. Τον ν. 4122/2013 «Ενεργειακή Απόδοση Κτιρίων - Εναρμόνιση με την Οδηγία 2010/31/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και λοιπές διατάξεις» και ειδικότερα το άρθρο 10 αυτού.
16. Τον ν. 4270/2014 «Αρχές δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας (ενσωμάτωση της οδηγίας 2011/85/ ΕΕ) - δημόσιο λογιστικό και άλλες διατάξεις» (Α’ 143).
17. Τον ν. 5140/2024 «Νέο Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και συμπληρωματικές διατάξεις» (Α’ 154).
18. Τον ν. 4936/2022 «Εθνικός Κλιματικός Νόμος - Μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα και προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, επείγουσες διατάξεις για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης και την προστασία του περιβάλλοντος» (Α’ 105).
19. Τον ν. 1486/1984 «Τροποποίηση των διατάξεων του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος» (Α’ 161).
20. Τον ν. 3912/2011 (Α’ 17), περί σύστασης του Εθνικού Ταμείου Επιχειρηματικότητας και Ανάπτυξης (Ε.Τ.Ε.ΑΝ. Α.Ε.) και τον ν. 4608/2019 (Α’ 66), με τον οποίο τροποποιήθηκε ο ιδρυτικός νόμος της ΕΤΕΑΝ ΑΕ (ν. 3912/2011) και αυτή μετεξελίχθηκε στη νέα της επωνυμία, ως «Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα Α.Ε.».
21. Το π.δ. 142/2017 «Οργανισμός Υπουργείου Οικονομικών» (Α’ 181).
22. Το π.δ. 47/2021 «Τροποποίηση διατάξεων του π.δ. 142/2017 “Οργανισμός Υπουργείου Οικονομικών” (Α’ 181) και του π.δ. 147/2017 “Οργανισμός του Υπουργείου Οικονομίας και Ανάπτυξης” (Α’ 192)» (Α’ 121).
23. Το π.δ. 132/2017 «Οργανισμός Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ)» (Α’ 160).
24. Το π.δ. 12/2020 «Οργανισμός Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας» (Α’ 17) όπως τροποποιήθηκε και συμπληρώθηκε με το π.δ. 2/2023 (Α’ 2).
25. Το π.δ. 79/2023 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών» (Α’ 131).
26. Το π.δ. 27/2025 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτή Υπουργού και Υφυπουργών και Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης» (Α’ 44).
27. Το π.δ. 82/2023 «Μετονομασία Υπουργείου - Σύσταση και μετονομασία Γενικών Γραμματειών - Μεταφορά αρμοδιοτήτων, υπηρεσιακών μονάδων, και θέσεων προσωπικού - Τροποποίηση και συμπλήρωση του π.δ. 77/2023 (Α’ 130) - Μεταβατικές διατάξεις» (Α’ 139).
28. Την υπό στοιχεία Υ 21/22.12.2025 απόφαση του Πρωθυπουργού «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νικόλαο Παπαθανάση» (Β’ 7190).
29. Την υπό στοιχεία Υ 1/3-1-2024 απόφαση του Πρωθυπουργού «Καθορισμός σειράς τάξης των Υπουργείων» (Β’ 28).
30. Το π.δ. της 27.11/14.12.1926 «Περί κωδικοποιήσεως των περί συστάσεως Τεχνικού Επιμελητηρίου κειμένων διατάξεων» (Α’ 430).
31. Την υπ’ αρ. 134453/23.12.2015 κοινή υπουργική απόφαση «Ρυθμίσεις για τις πληρωμές των δαπανών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων-ΠΔΕ (τροποποίηση της ΚΥΑ 46274/22.9.2014 (Β’ 2573)» (Β’ 2857).
32. Την υπό στοιχεία 28385/28.03.2023 κοινή απόφαση των Υπουργών Ανάπτυξης και Επενδύσεων και Περιβάλλοντος και Ενέργειας «Σκοπός, αρμοδιότητες και εσωτερική διάρθρωση της Ειδικής Υπηρεσίας “Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας” και κατάργηση των υπό στοιχεία 100008/ΕΥΘΥ 936/28.09.2016 (Β’ 3296) και 88238/ΕΥΘΥ811/29.08.2016 (Β’ 2733) κοινών υπουργικών αποφάσεων» (Β’ 2142).
33. Την υπό στοιχεία ΥΠΕΘΟΟ/99062 ΕΞ/06.06.2025 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «Τοποθέτηση προϊσταμένης στην Ειδική Υπηρεσία “Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας”» (ΑΔΑ: ΡΚ11Η-ΙΙΩ).
34. Την υπό στοιχεία 119126 ΕΞ 28-9-2021 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών «Σύστημα διαχείρισης και ελέγχου των Δράσεων και των Έργων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας» (Β’ 4498).
35. Το εγκεκριμένο Εγχειρίδιο Διαδικασιών του Συστήματος Διαχείρισης και Ελέγχου του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας [υπό στοιχεία 120141ΕΞ2021/ΥΠΟΙΚ 30-09-2021 - (ΑΔΑ: 6ΝΞ3Η-ΨΘ0) απόφαση Υπ. Οικονομικών], όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει.
36. Την υπό στοιχεία 71693 ΕΞ 2023/09.05.2023 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών «Διαδικασίες επιβολής δημοσιονομικών διορθώσεων αχρεωστήτως ή παρανόμως καταβληθέντων ποσών από πόρους του κρατικού προϋπολογισμού στο πλαίσιο Δράσεων και Έργων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας» (Β’ 3079).
37. Την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την αναθεώρηση της μεθόδου καθορισμού των επιτοκίων αναφοράς και προεξόφλησης (2008/C 14/06).
38. Την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/139336/810/16.12.2024 κοινή απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας «Ανάθεση καθηκόντων για το πρόγραμμα με τίτλο “Εξοικονομώ 2025” στο πλαίσιο δράσης εξοικονόμησης ενέργειας στον οικιακό κτιριακό τομέα» (Β’ 7200).
39. Την υπό στοιχεία 179187 ΕΞ 2024 ΥΠΕΘΟΟ 29.11.2024 (ΑΔΑ: ΨΓ21Η-2ΙΩ) απόφαση ένταξης του Έργου «Ενεργειακή ανακαίνιση στον οικιακό κτιριακό τομέα (Εξοικονομώ, κύκλος 2025)» (κωδικός ΟΠΣ ΤΑ 5225228) στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Δράσης με ID «16994- Ενεργειακή απόδοση και προώθηση των ΑΠΕ για αυτοκατανάλωση» και το εγκεκριμένο Τεχνικό Δελτίο (έκδοση 1.0).
40. Την υπό στοιχεία 181797 ΕΞ 2025 ΥΠΕΘΟΟ 17.10.2025 (ΑΔΑ: ΡΒΟΛΗ-ΤΓΖ) τροποποίηση της απόφασης ένταξης του Έργου «Ενεργειακή ανακαίνιση στον οικιακό κτιριακό τομέα (Εξοικονομώ, κύκλος 2025)» (κωδικός ΟΠΣ ΤΑ 5225228) στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Δράσης με ID «16994 - Ενεργειακή απόδοση και προώθηση των ΑΠΕ για αυτοκατανάλωση» (έκδοση 2.0).
41. Την υπό στοιχεία 217542 ΕΞ 2025/12.12.2025 κοινή απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού και του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «Λειτουργία του Πληροφοριακού Συστήματος Σώρευσης Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος σημασίας (ΠΣΣΚΕΗΣ) - Εθνικό Κεντρικό Μητρώο Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος Σημασίας» (Β’ 6936).
42. Την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινή υπουργική απόφαση Προκήρυξης του Προγράμματος με τίτλο «Εξοικονομώ 2025», που θα υλοποιηθεί στο πλαίσιο της Δράσης του RePowerEU 16994 «Ενεργειακή απόδοση και προώθηση των ΑΠΕ για αυτοκατανάλωση» με την υποστήριξη του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, όπως έχει τροποποιηθεί με την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/126770/880/11.11.2025 κοινή υπουργική απόφαση «Τροποποίηση (1η) της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826 (Β’ 6970) κοινής υπουργικής απόφασης της Προκήρυξης του Προγράμματος με τίτλο “Εξοικονομώ 2025”» (Β’ 6059) και με την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/78482/560/09.07.2026 κοινή υπουργική απόφαση «Τροποποίηση (2η) της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινής υπουργικής απόφασης περί Προκήρυξης του Προγράμματος με τίτλο «Εξοικονομώ 2025» (Β’ 4262).
43. Την από 21/08/2026 (Α.Π.: Εισερχ. ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/95605/759/26.08.2026) Γνώμη της Κεντρικής Μονάδας Κρατικών Ενισχύσεων, της Γενικής Γραμματείας Οικονομικής Πολιτικής του Υπουργείου Οικονομικών επί αιτήματος διατύπωσης γνώμης σχετικά με την 3η τροποποίηση της κοινής υπουργικής απόφασης του Προγράμματος «Εξοικονομώ 2025».
44. Την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΔΠΔΑ/94421/2445/21.08.2026 (Α.Π.: Εισερχ. ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/94642/752/21.08.2026) εισήγηση της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας της περ. ε’ της παρ. 5 του άρθρου 24 του ν. 4270/2014 (Α’ 143).
45. Την υπό στοιχεία 136673 ΕΞ 2026 ΥΠΕΘΟΟ 27/08/2026 έγκριση της Ειδικής Υπηρεσίας Συντονισμού Ταμείου Ανάκαμψης της 3ης τροποποίησης της Πρόσκλησης του Προγράμματος «Εξοικονομώ 2025» στο πλαίσιο του Έργου «Ενεργειακή ανακαίνιση στον οικιακό κτηριακό τομέα (Εξοικονομώ, κύκλος 2025)» (Κωδικός ΟΠΣ ΤΑ 5225228).
46. Το γεγονός ότι από τις διατάξεις της παρούσας δεν προκαλείται επιπλέον δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού ή του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής (Μ.Π.Δ.Σ.) πέραν αυτής που αναφέρεται στην ανωτέρω υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινή υπουργική απόφαση.
47. Το γεγονός ότι με τις διατάξεις της παρούσας τροποποιείται η διοικητική διαδικασία με επίσημο τίτλο «Οδηγός Προγράμματος Εξοικονομώ 2025» και Μοναδικό Αριθμό Καταχώρισης (Μ.Α.Κ.) στο ΕΜΔΔ «Μίτος» 327282,
αποφασίζουμε:
Την 3η τροποποίηση της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινής υπουργικής απόφασης Προκήρυξης του Προγράμματος με τίτλο «Εξοικονομώ 2025» που θα υλοποιηθεί στο πλαίσιο της Δράσης του RePowerEU 16994 «Ενεργειακή απόδοση και προώθηση των ΑΠΕ για αυτοκατανάλωση» με την υποστήριξη του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, ως εξής:
1. Στην παρ. 5.4 «Ειδικές περιπτώσεις αιτήσεων» στην περ. «Α) Ενοικιαζόμενη/δωρεάν παραχωρούμενη κατοικία» προστίθεται στην τρίτη παράγραφο η φράση «μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Σώρευσης Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος Σημασίας (ΠΣΣΚΕΗΣ)» και στο τελευταίο εδάφιο αυτής προστίθεται η φράση «σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο άρθρο 6 του Καν. ΕΕ 2831/2023, στην υπό στοιχεία 217542 ΕΞ 2025/12-12-2025 (Β’ 6936) κοινή υπουργική απόφαση, καθώς και στα υπό στοιχεία 29239 ΕΞ ΕΥΚΕΧΕ170/9-2-2026 (ΑΔΑ: Ψ20ΠΗ-ΟΡ0) και υπό στοιχεία 51986/424ΕΥΚΕ-ΧΕ/30-3-2026 (ΑΔΑ: ΡΒΙΘΗ-Ζ5Ω) έγγραφα οδηγιών.».
2. Μετά το τελευταίο εδάφιο της παρ. 5.6 του Κεφαλαίου 5 του Οδηγού του Προγράμματος προστίθεται η φράση «Ειδικώς, για την περίπτωση αιτήσεων που είτε απορρίφθηκαν λόγω σφαλμάτων που εμφιλοχώρησαν κατά την διαδικασία αξιολόγησης είτε δεν εξετάσθηκαν για λόγους που αποδεδειγμένα δεν οφείλονται σε υπαιτιότητα των αιτούντων και εφόσον τα υποβληθέντα δικαιολογητικά ήταν ορθά και πλήρη κατά τον χρόνο υποβολής των αιτήσεων, δύνανται να καταρτίζονται και να εγκρίνονται Συμπληρωματικοί Πίνακες Εγκεκριμένων Αιτήσεων, σύμφωνα με την διαδικασία του παρόντος άρθρου.» και η περ. Α παρ. 5.4 και η παρ. 5.6 διαμορφώνονται ως εξής:
«5.4. Ειδικές περιπτώσεις αιτήσεων
Α) Ενοικιαζόμενη/δωρεάν παραχωρούμενη κατοικία Εάν, για επιλέξιμη κατοικία, η χρήση και δήλωση κύριας κατοικίας γίνεται από ενοικιαστή ή είναι δωρεάν παραχώρηση τότε γίνεται χρήση των διατάξεων Κανονισμού για ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (De Minimis Aid) ΕΚ 2831/2023 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και έλεγχος του ορίου σώρευσης ενισχύσεων του αρ. 3 του ΕΚ 2831/2023. Ως ενίσχυση λαμβάνεται το σύνολο της επιχορήγησης, αθροιζόμενης κατά περίπτωση με την επιδότηση των τόκων των πιστωτικών ιδρυμάτων. Το ποσό αυτό, συνυπολογιζόμενων και των λοιπών στοιχείων ενίσχυσης που έχουν ληφθεί κατά τα τρία προηγούμενα ημερολογιακά έτη, συνολικά δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το όριο σώρευσης του άρθρου 3 του ΕΚ 2831/2023, ήτοι το ποσό των 300.000€ σε οποιαδήποτε περίοδο τριών ετών.
Προς τούτο, απαιτείται από τον δυνητικό Ωφελούμενο (επικαρπωτή/πλήρη κύριο) και τους τυχόν λοιπούς συγκυρίους δήλωση συμμόρφωσης με τον κανονισμό De Minimis (Παράρτημα VI), όπως αυτός εκάστοτε ισχύει, η οποία θα υποβάλλεται μέσω του πληροφοριακού συστήματος.
Ο Φορέας Υλοποίησης, πριν την Υπαγωγή της αίτησης και πριν από την χορήγηση της ενίσχυσης (παρ. 4 του άρθρου 6 του Καν. 2023/2831) διενεργεί έλεγχο σώρευσης, μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Σώρευσης Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος Σημασίας (ΠΣΣΚΕΗΣ), για τις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (de minimis aid) και σε περίπτωση που κατά τον έλεγχο της σώρευσης -πριν από τη χορήγηση του έννομου δικαιώματος- διαπιστωθεί υπέρβαση του ανώτατου επιτρεπόμενου ποσού ενίσχυσης ήσσονος σημασίας, το ποσό ενίσχυσης δύναται να προσαρμοστεί έτσι ώστε το συνολικό ποσό των ενισχύσεων ήσσονος σημασίας που θα χορηγηθεί στην επιχείρηση να μην υπερβαίνει το ανώτατο όριο. Ωστόσο, στην περίπτωση που έχει χορηγηθεί η ενίσχυση και εκ των υστέρων τεθούν υπόψη του φορέα υλοποίησης στοιχεία που ανατρέπουν την ορθότητα του πραγματοποιηθέντος ελέγχου σώρευσης και που οδηγούν σε υπέρβαση του ανώτατου ορίου, η χορηγηθείσα με το παρόν καθεστώς ενίσχυση δεν υπάγεται το ευεργέτημα του κανονισμού de Minimis και θα πρέπει να ανακτηθεί εντόκως το συνολικό ποσό αυτής. Ο Φορέας Υλοποίησης ενημερώνει το Πληροφοριακό Σύστημα Σώρευσης Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος Σημασίας (ΠΣΣΚΕΗΣ) του άρθρου 57 του ν. 4914/2022 (Α’ 61) εντός είκοσι (20) εργάσιμων ημερών από την ημερομηνία χορήγησης του έννομου δικαιώματος της ενίσχυσης, σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο άρθρο 6 του Καν. ΕΕ 2831/2023, στην υπό στοιχεία 217542 ΕΞ 2025/12-12-2025 (Β’ 6936) κοινή υπουργική απόφαση, καθώς και στα υπό στοιχεία 29239 ΕΞ ΕΥΚΕ-ΧΕ170/9-2-2026 (ΑΔΑ: Ψ20ΠΗ-ΟΡ0) και υπό στοιχεία 51986/424ΕΥΚΕ-ΧΕ/30-3-2026 (ΑΔΑ: ΡΒΙΘΗ-Ζ5Ω) έγγραφα οδηγιών.». «5.6 Αξιολόγηση Αιτήσεων Αρχικά αποτελέσματα Μετά την ολοκλήρωση της υποβολής αιτήσεων, με βάση την βαθμολογία του κριτηρίου Βαθμοημερών, η οποία καθορίζει την συνολική βαθμολογία της αίτησης, όπως αυτή προκύπτει βάσει των στοιχείων που υποβλήθηκαν στο πληροφοριακό σύστημα, συντάσσονται:
Πίνακες κατάταξης υποβληθεισών προτάσεων με φθίνουσα σειρά βαθμολόγησης που η επιχορήγησή τους εντάσσεται στον διαθέσιμο προϋπολογισμό του Προγράμματος («καταρχήν επιλέξιμες» αιτήσεις ή «προς έλεγχο» αιτήσεις στην περίπτωση που εμπίπτουν σε κάποια από τις ειδικές περιπτώσεις).
Πίνακες κατάταξης προτάσεων με φθίνουσα σειρά βαθμολόγησης των υπόλοιπων υποβληθεισών αιτήσεων που η επιχορήγησή τους δεν εντάσσεται στον διαθέσιμο προϋπολογισμό του Προγράμματος («επιλαχούσες» αιτήσεις).
Οι ανωτέρω πίνακες είναι διαφορετικοί και ανεξάρτητοι για τις 6 διαφορετικές κατηγορίες Ωφελούμενων και δεν δίνεται δικαίωμα ένστασης κατά της δημοσίευσης τους δεδομένου ότι η κατάταξη στηρίζεται σε ένα και μόνο κριτήριο που υπολογίζεται αυτοματοποιημένα.
Στην συνέχεια οι «καταρχήν επιλέξιμες» αιτήσεις που εμπίπτουν σε κάποια από τις ειδικές περιπτώσεις χαρακτηρίζονται «προς έλεγχο» αιτήσεις ενώ οι υπόλοιπες «επιλέξιμες».
Οι «επιλαχούσες» αιτήσεις διατηρούν το δικαίωμα αξιολόγησής τους με την υφιστάμενη φθίνουσα σειρά, σε περίπτωση μη κάλυψης ή αύξησης των Πόρων του Προγράμματος.
Ισοβαθμίες
Σε περίπτωση αιτήσεων που ισοβαθμούν ως προς την βαθμολογία, ανώτερη στην κατάταξη τοποθετείται εκείνη η αίτηση που κατατέθηκε πρώτη βάσει της χρονοσήμανσης που λαμβάνει κάθε αίτηση κατά την υποβολή της.
Έλεγχος ειδικών περιπτώσεων Μετά την ανάρτηση των αρχικών αποτελεσμάτων γίνεται η έναρξη της εξέτασης από τον Φορέα Υλοποίησης των υποβληθέντων στοιχείων και δικαιολογητικών. Για τον έλεγχό τους, ο Φορέας Υλοποίησης δύναται να αναζητά συμπληρωματικά και διευκρινιστικά στοιχεία, τα οποία οι αιτούντες θα πρέπει να επισυνάψουν στην αίτησή τους. Τυχόν σφάλματα σε μη ουσιώδη στοιχεία δεν αποτελούν λόγο απόρριψης. Μετά τον επιτυχή έλεγχο μιας αίτησης αυτή προωθείται ως «επιλέξιμη». Αν διαπιστωθούν ανακρίβειες σε ουσιώδη υποβληθέντα στοιχεία από τα οποία να επηρεάζεται η κατάταξη της αίτησης στην κατηγορία Ωφελούμενών που υποβλήθηκε, η αίτηση θα οδηγείται σε επανακατάταξη λαμβάνοντας την τελευταία θέση στην κατηγορία που τελικά κατατάσσεται, με ενδεχόμενη μετάπτωση της από τις καταρχήν επιλέξιμες στις επιλαχούσες αιτήσεις ενώ σε περιπτώσεις μη προσκόμισης ή προσκόμισης στοιχείων και δικαιολογητικών από τα οποία δεν επιβεβαιώνεται η τήρηση των όρων και προϋποθέσεων του Προγράμματος) θα οδηγείται προς απόρριψη. Κατά της απόρριψης δίνεται δικαίωμα ένστασης σύμφωνα με την ενότητα 8.5.
Οριστικά αποτελέσματα Λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα της εξέτασης ενστάσεων, με μέριμνα του Φορέα Υλοποίησης καταρτίζονται Οριστικοί Πίνακες Εγκεκριμένων και Απορριπτέων αιτήσεων οι οποίοι περιλαμβάνουν για κάθε αίτηση, με φθίνουσα σειρά συνολικής βαθμολογίας, στοιχεία της αίτησης και την συνολική βαθμολογία για τις επιλέξιμες προς έγκριση αιτήσεις ή τον λόγο απόρριψης της για τις απορριπτέες. Οι Οριστικοί Πίνακες καταρτίζονται τμηματικά ανάλογα με την πορεία των αιτήσεων.
Έγκριση Αποτελεσμάτων Οι Οριστικοί Πίνακες Εγκεκριμένων και Απορριπτέων αιτήσεων εγκρίνονται από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Η απόφαση έγκρισης εξουσιοδοτεί τον Φορέα Υλοποίησης για την διενέργεια της διαδικασίας Υπαγωγής των Εγκεκριμένων Αιτήσεων στο Πρόγραμμα. Κατά των εγκεκριμένων Οριστικών Πινάκων δεν δίδεται δικαίωμα ένστασης.
Για τις «εγκεκριμένες» αιτήσεις δίνεται το δικαίωμα να προχωρήσουν στην επιλογή Χρηματοδοτικού Σχήματος.
Οι αρχικοί και οι εγκεκριμένοι Οριστικοί Πίνακες αναρτώνται στην επίσημη ιστοσελίδα του Προγράμματος ενώ οι αποφάσεις έγκρισης των πινάκων αναρτώνται στο Πρόγραμμα Διαύγεια.
Ειδικώς, για την περίπτωση αιτήσεων που είτε απορρίφθηκαν λόγω σφαλμάτων που εμφιλοχώρησαν κατά την διαδικασία αξιολόγησης είτε δεν εξετάσθηκαν για λόγους που αποδεδειγμένα δεν οφείλονται σε υπαιτιότητα των αιτούντων και εφόσον τα υποβληθέντα δικαιολογητικά ήταν ορθά και πλήρη κατά τον χρόνο υποβολής των αιτήσεων, δύνανται να καταρτίζονται και να εγκρίνονται Συμπληρωματικοί Πίνακες Εγκεκριμένων Αιτήσεων, σύμφωνα με την διαδικασία του παρόντος άρθρου.».
Κατά τα λοιπά ισχύει η υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινή υπουργική απόφαση, όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.
Η ισχύς της παρούσας απόφασης αρχίζει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Αθήνα, 31 Αυγούστου 2026
Οι Υπουργοί
Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών
NIKOΛAOΣ ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ
Περιβάλλοντος και Ενέργειας
ΣΤΑΥΡΟΣ Ν. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ
(ΦΕΚ Β' 5351/31-08-2026)
ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ
Έχοντας υπόψη:
1. Το άρθρο 90 του Κώδικα νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα (π.δ. 63/2005, Α’ 98), όπως διατηρήθηκε σε ισχύ με την περ. 22 του άρθρου 119 του ν. 4622/2019 (Α’ 133).
2. Το άρθρο 102 του ν. 4821/2021 «Εκσυγχρονισμός του Ελληνικού Κτηματολογίου, νέες ψηφιακές υπηρεσίες και ενίσχυση της ψηφιακής διακυβέρνησης και άλλες διατάξεις.» (Α’ 134), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει.
3. Τον ν. 4622/2019 «Επιτελικό Κράτος: οργάνωση, λειτουργία και διαφάνεια της Κυβέρνησης, των κυβερνητικών οργάνων και της κεντρικής δημόσιας διοίκησης» (Α’ 133).
4. Τον ν. 4624/2019 «Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, μέτρα εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και ενσωμάτωση στην εθνική νομοθεσία της Οδηγίας (ΕΕ) 2016/680 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 και άλλες διατάξεις» (Α’ 137).
5. Τον ν. 4772/2021 (Α’ 17) και ειδικότερα το άρθρο 42 αυτού.
6. Τον Κανονισμό 2021/C 58/01 σχετικά με την εφαρμογή της αρχής της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» στο πλαίσιο του κανονισμού για τη θέσπιση του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
7. Την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που αφορά τεχνική καθοδήγηση σχετικά με την εφαρμογή της αρχής της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» στο πλαίσιο του κανονισμού για τη θέσπιση του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (2021/C 280/01).
8. Τον Κανονισμό (ΕΕ) 2021/241 Του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 12ης Φεβρουαρίου 2021 για τη θέσπιση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.
9. Τον Kανονισμό (ΕΕ) 2023/2831 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 13ης Δεκεμβρίου 2023 σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (De Minimis) (O.J ΕΕ L 1 της 15.12.2023) όπως ισχύει.
10. Τον ν. 4822/2021 «Κύρωση της Σύμβασης Χρηματοδότησης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ελληνικής Δημοκρατίας, της Δανειακής Σύμβασης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ελληνικής Δημοκρατίας και των Παραρτημάτων τους και άλλες διατάξεις για το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας» (Α’ 135).
11. Την COM(2021) 328 final Πρόταση Εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου για την έγκριση της αξιολόγησης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Ελλάδας.
12. Την από 13 Ιουλίου 2021 εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για την έγκριση της αξιολόγησης του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας για την Ελλάδα (ST 10152/21, ST 10152/21 ADD 1), όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.
13. Τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/435 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Φεβρουαρίου 2023 για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241 όσον αφορά τα κεφάλαια για το REPowerEU στα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, (ΕΕ) 2021/1060 και (ΕΕ) 2021/1755 και της οδηγίας 2003/87/ΕΚ.
14. Τον ν. 4412/2016 «Δημόσιες Συμβάσεις Έργων, Προμηθειών και Υπηρεσιών (προσαρμογή στις Οδηγίες 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ)» (Α’ 147).
15. Τον ν. 4122/2013 «Ενεργειακή Απόδοση Κτιρίων - Εναρμόνιση με την Οδηγία 2010/31/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και λοιπές διατάξεις» και ειδικότερα το άρθρο 10 αυτού.
16. Τον ν. 4270/2014 «Αρχές δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας (ενσωμάτωση της οδηγίας 2011/85/ ΕΕ) - δημόσιο λογιστικό και άλλες διατάξεις» (Α’ 143).
17. Τον ν. 5140/2024 «Νέο Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και συμπληρωματικές διατάξεις» (Α’ 154).
18. Τον ν. 4936/2022 «Εθνικός Κλιματικός Νόμος - Μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα και προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, επείγουσες διατάξεις για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης και την προστασία του περιβάλλοντος» (Α’ 105).
19. Τον ν. 1486/1984 «Τροποποίηση των διατάξεων του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος» (Α’ 161).
20. Τον ν. 3912/2011 (Α’ 17), περί σύστασης του Εθνικού Ταμείου Επιχειρηματικότητας και Ανάπτυξης (Ε.Τ.Ε.ΑΝ. Α.Ε.) και τον ν. 4608/2019 (Α’ 66), με τον οποίο τροποποιήθηκε ο ιδρυτικός νόμος της ΕΤΕΑΝ ΑΕ (ν. 3912/2011) και αυτή μετεξελίχθηκε στη νέα της επωνυμία, ως «Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα Α.Ε.».
21. Το π.δ. 142/2017 «Οργανισμός Υπουργείου Οικονομικών» (Α’ 181).
22. Το π.δ. 47/2021 «Τροποποίηση διατάξεων του π.δ. 142/2017 “Οργανισμός Υπουργείου Οικονομικών” (Α’ 181) και του π.δ. 147/2017 “Οργανισμός του Υπουργείου Οικονομίας και Ανάπτυξης” (Α’ 192)» (Α’ 121).
23. Το π.δ. 132/2017 «Οργανισμός Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ)» (Α’ 160).
24. Το π.δ. 12/2020 «Οργανισμός Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας» (Α’ 17) όπως τροποποιήθηκε και συμπληρώθηκε με το π.δ. 2/2023 (Α’ 2).
25. Το π.δ. 79/2023 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών» (Α’ 131).
26. Το π.δ. 27/2025 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτή Υπουργού και Υφυπουργών και Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης» (Α’ 44).
27. Το π.δ. 82/2023 «Μετονομασία Υπουργείου - Σύσταση και μετονομασία Γενικών Γραμματειών - Μεταφορά αρμοδιοτήτων, υπηρεσιακών μονάδων, και θέσεων προσωπικού - Τροποποίηση και συμπλήρωση του π.δ. 77/2023 (Α’ 130) - Μεταβατικές διατάξεις» (Α’ 139).
28. Την υπό στοιχεία Υ 21/22.12.2025 απόφαση του Πρωθυπουργού «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νικόλαο Παπαθανάση» (Β’ 7190).
29. Την υπό στοιχεία Υ 1/3-1-2024 απόφαση του Πρωθυπουργού «Καθορισμός σειράς τάξης των Υπουργείων» (Β’ 28).
30. Το π.δ. της 27.11/14.12.1926 «Περί κωδικοποιήσεως των περί συστάσεως Τεχνικού Επιμελητηρίου κειμένων διατάξεων» (Α’ 430).
31. Την υπ’ αρ. 134453/23.12.2015 κοινή υπουργική απόφαση «Ρυθμίσεις για τις πληρωμές των δαπανών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων-ΠΔΕ (τροποποίηση της ΚΥΑ 46274/22.9.2014 (Β’ 2573)» (Β’ 2857).
32. Την υπό στοιχεία 28385/28.03.2023 κοινή απόφαση των Υπουργών Ανάπτυξης και Επενδύσεων και Περιβάλλοντος και Ενέργειας «Σκοπός, αρμοδιότητες και εσωτερική διάρθρωση της Ειδικής Υπηρεσίας “Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας” και κατάργηση των υπό στοιχεία 100008/ΕΥΘΥ 936/28.09.2016 (Β’ 3296) και 88238/ΕΥΘΥ811/29.08.2016 (Β’ 2733) κοινών υπουργικών αποφάσεων» (Β’ 2142).
33. Την υπό στοιχεία ΥΠΕΘΟΟ/99062 ΕΞ/06.06.2025 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «Τοποθέτηση προϊσταμένης στην Ειδική Υπηρεσία “Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας”» (ΑΔΑ: ΡΚ11Η-ΙΙΩ).
34. Την υπό στοιχεία 119126 ΕΞ 28-9-2021 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών «Σύστημα διαχείρισης και ελέγχου των Δράσεων και των Έργων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας» (Β’ 4498).
35. Το εγκεκριμένο Εγχειρίδιο Διαδικασιών του Συστήματος Διαχείρισης και Ελέγχου του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας [υπό στοιχεία 120141ΕΞ2021/ΥΠΟΙΚ 30-09-2021 - (ΑΔΑ: 6ΝΞ3Η-ΨΘ0) απόφαση Υπ. Οικονομικών], όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει.
36. Την υπό στοιχεία 71693 ΕΞ 2023/09.05.2023 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών «Διαδικασίες επιβολής δημοσιονομικών διορθώσεων αχρεωστήτως ή παρανόμως καταβληθέντων ποσών από πόρους του κρατικού προϋπολογισμού στο πλαίσιο Δράσεων και Έργων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας» (Β’ 3079).
37. Την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την αναθεώρηση της μεθόδου καθορισμού των επιτοκίων αναφοράς και προεξόφλησης (2008/C 14/06).
38. Την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/139336/810/16.12.2024 κοινή απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας «Ανάθεση καθηκόντων για το πρόγραμμα με τίτλο “Εξοικονομώ 2025” στο πλαίσιο δράσης εξοικονόμησης ενέργειας στον οικιακό κτιριακό τομέα» (Β’ 7200).
39. Την υπό στοιχεία 179187 ΕΞ 2024 ΥΠΕΘΟΟ 29.11.2024 (ΑΔΑ: ΨΓ21Η-2ΙΩ) απόφαση ένταξης του Έργου «Ενεργειακή ανακαίνιση στον οικιακό κτιριακό τομέα (Εξοικονομώ, κύκλος 2025)» (κωδικός ΟΠΣ ΤΑ 5225228) στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Δράσης με ID «16994- Ενεργειακή απόδοση και προώθηση των ΑΠΕ για αυτοκατανάλωση» και το εγκεκριμένο Τεχνικό Δελτίο (έκδοση 1.0).
40. Την υπό στοιχεία 181797 ΕΞ 2025 ΥΠΕΘΟΟ 17.10.2025 (ΑΔΑ: ΡΒΟΛΗ-ΤΓΖ) τροποποίηση της απόφασης ένταξης του Έργου «Ενεργειακή ανακαίνιση στον οικιακό κτιριακό τομέα (Εξοικονομώ, κύκλος 2025)» (κωδικός ΟΠΣ ΤΑ 5225228) στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Δράσης με ID «16994 - Ενεργειακή απόδοση και προώθηση των ΑΠΕ για αυτοκατανάλωση» (έκδοση 2.0).
41. Την υπό στοιχεία 217542 ΕΞ 2025/12.12.2025 κοινή απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού και του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «Λειτουργία του Πληροφοριακού Συστήματος Σώρευσης Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος σημασίας (ΠΣΣΚΕΗΣ) - Εθνικό Κεντρικό Μητρώο Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος Σημασίας» (Β’ 6936).
42. Την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινή υπουργική απόφαση Προκήρυξης του Προγράμματος με τίτλο «Εξοικονομώ 2025», που θα υλοποιηθεί στο πλαίσιο της Δράσης του RePowerEU 16994 «Ενεργειακή απόδοση και προώθηση των ΑΠΕ για αυτοκατανάλωση» με την υποστήριξη του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, όπως έχει τροποποιηθεί με την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/126770/880/11.11.2025 κοινή υπουργική απόφαση «Τροποποίηση (1η) της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826 (Β’ 6970) κοινής υπουργικής απόφασης της Προκήρυξης του Προγράμματος με τίτλο “Εξοικονομώ 2025”» (Β’ 6059) και με την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/78482/560/09.07.2026 κοινή υπουργική απόφαση «Τροποποίηση (2η) της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινής υπουργικής απόφασης περί Προκήρυξης του Προγράμματος με τίτλο «Εξοικονομώ 2025» (Β’ 4262).
43. Την από 21/08/2026 (Α.Π.: Εισερχ. ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/95605/759/26.08.2026) Γνώμη της Κεντρικής Μονάδας Κρατικών Ενισχύσεων, της Γενικής Γραμματείας Οικονομικής Πολιτικής του Υπουργείου Οικονομικών επί αιτήματος διατύπωσης γνώμης σχετικά με την 3η τροποποίηση της κοινής υπουργικής απόφασης του Προγράμματος «Εξοικονομώ 2025».
44. Την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΔΠΔΑ/94421/2445/21.08.2026 (Α.Π.: Εισερχ. ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/94642/752/21.08.2026) εισήγηση της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας της περ. ε’ της παρ. 5 του άρθρου 24 του ν. 4270/2014 (Α’ 143).
45. Την υπό στοιχεία 136673 ΕΞ 2026 ΥΠΕΘΟΟ 27/08/2026 έγκριση της Ειδικής Υπηρεσίας Συντονισμού Ταμείου Ανάκαμψης της 3ης τροποποίησης της Πρόσκλησης του Προγράμματος «Εξοικονομώ 2025» στο πλαίσιο του Έργου «Ενεργειακή ανακαίνιση στον οικιακό κτηριακό τομέα (Εξοικονομώ, κύκλος 2025)» (Κωδικός ΟΠΣ ΤΑ 5225228).
46. Το γεγονός ότι από τις διατάξεις της παρούσας δεν προκαλείται επιπλέον δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού ή του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής (Μ.Π.Δ.Σ.) πέραν αυτής που αναφέρεται στην ανωτέρω υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινή υπουργική απόφαση.
47. Το γεγονός ότι με τις διατάξεις της παρούσας τροποποιείται η διοικητική διαδικασία με επίσημο τίτλο «Οδηγός Προγράμματος Εξοικονομώ 2025» και Μοναδικό Αριθμό Καταχώρισης (Μ.Α.Κ.) στο ΕΜΔΔ «Μίτος» 327282,
αποφασίζουμε:
Την 3η τροποποίηση της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινής υπουργικής απόφασης Προκήρυξης του Προγράμματος με τίτλο «Εξοικονομώ 2025» που θα υλοποιηθεί στο πλαίσιο της Δράσης του RePowerEU 16994 «Ενεργειακή απόδοση και προώθηση των ΑΠΕ για αυτοκατανάλωση» με την υποστήριξη του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, ως εξής:
1. Στην παρ. 5.4 «Ειδικές περιπτώσεις αιτήσεων» στην περ. «Α) Ενοικιαζόμενη/δωρεάν παραχωρούμενη κατοικία» προστίθεται στην τρίτη παράγραφο η φράση «μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Σώρευσης Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος Σημασίας (ΠΣΣΚΕΗΣ)» και στο τελευταίο εδάφιο αυτής προστίθεται η φράση «σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο άρθρο 6 του Καν. ΕΕ 2831/2023, στην υπό στοιχεία 217542 ΕΞ 2025/12-12-2025 (Β’ 6936) κοινή υπουργική απόφαση, καθώς και στα υπό στοιχεία 29239 ΕΞ ΕΥΚΕΧΕ170/9-2-2026 (ΑΔΑ: Ψ20ΠΗ-ΟΡ0) και υπό στοιχεία 51986/424ΕΥΚΕ-ΧΕ/30-3-2026 (ΑΔΑ: ΡΒΙΘΗ-Ζ5Ω) έγγραφα οδηγιών.».
2. Μετά το τελευταίο εδάφιο της παρ. 5.6 του Κεφαλαίου 5 του Οδηγού του Προγράμματος προστίθεται η φράση «Ειδικώς, για την περίπτωση αιτήσεων που είτε απορρίφθηκαν λόγω σφαλμάτων που εμφιλοχώρησαν κατά την διαδικασία αξιολόγησης είτε δεν εξετάσθηκαν για λόγους που αποδεδειγμένα δεν οφείλονται σε υπαιτιότητα των αιτούντων και εφόσον τα υποβληθέντα δικαιολογητικά ήταν ορθά και πλήρη κατά τον χρόνο υποβολής των αιτήσεων, δύνανται να καταρτίζονται και να εγκρίνονται Συμπληρωματικοί Πίνακες Εγκεκριμένων Αιτήσεων, σύμφωνα με την διαδικασία του παρόντος άρθρου.» και η περ. Α παρ. 5.4 και η παρ. 5.6 διαμορφώνονται ως εξής:
«5.4. Ειδικές περιπτώσεις αιτήσεων
Α) Ενοικιαζόμενη/δωρεάν παραχωρούμενη κατοικία Εάν, για επιλέξιμη κατοικία, η χρήση και δήλωση κύριας κατοικίας γίνεται από ενοικιαστή ή είναι δωρεάν παραχώρηση τότε γίνεται χρήση των διατάξεων Κανονισμού για ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (De Minimis Aid) ΕΚ 2831/2023 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και έλεγχος του ορίου σώρευσης ενισχύσεων του αρ. 3 του ΕΚ 2831/2023. Ως ενίσχυση λαμβάνεται το σύνολο της επιχορήγησης, αθροιζόμενης κατά περίπτωση με την επιδότηση των τόκων των πιστωτικών ιδρυμάτων. Το ποσό αυτό, συνυπολογιζόμενων και των λοιπών στοιχείων ενίσχυσης που έχουν ληφθεί κατά τα τρία προηγούμενα ημερολογιακά έτη, συνολικά δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το όριο σώρευσης του άρθρου 3 του ΕΚ 2831/2023, ήτοι το ποσό των 300.000€ σε οποιαδήποτε περίοδο τριών ετών.
Προς τούτο, απαιτείται από τον δυνητικό Ωφελούμενο (επικαρπωτή/πλήρη κύριο) και τους τυχόν λοιπούς συγκυρίους δήλωση συμμόρφωσης με τον κανονισμό De Minimis (Παράρτημα VI), όπως αυτός εκάστοτε ισχύει, η οποία θα υποβάλλεται μέσω του πληροφοριακού συστήματος.
Ο Φορέας Υλοποίησης, πριν την Υπαγωγή της αίτησης και πριν από την χορήγηση της ενίσχυσης (παρ. 4 του άρθρου 6 του Καν. 2023/2831) διενεργεί έλεγχο σώρευσης, μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Σώρευσης Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος Σημασίας (ΠΣΣΚΕΗΣ), για τις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (de minimis aid) και σε περίπτωση που κατά τον έλεγχο της σώρευσης -πριν από τη χορήγηση του έννομου δικαιώματος- διαπιστωθεί υπέρβαση του ανώτατου επιτρεπόμενου ποσού ενίσχυσης ήσσονος σημασίας, το ποσό ενίσχυσης δύναται να προσαρμοστεί έτσι ώστε το συνολικό ποσό των ενισχύσεων ήσσονος σημασίας που θα χορηγηθεί στην επιχείρηση να μην υπερβαίνει το ανώτατο όριο. Ωστόσο, στην περίπτωση που έχει χορηγηθεί η ενίσχυση και εκ των υστέρων τεθούν υπόψη του φορέα υλοποίησης στοιχεία που ανατρέπουν την ορθότητα του πραγματοποιηθέντος ελέγχου σώρευσης και που οδηγούν σε υπέρβαση του ανώτατου ορίου, η χορηγηθείσα με το παρόν καθεστώς ενίσχυση δεν υπάγεται το ευεργέτημα του κανονισμού de Minimis και θα πρέπει να ανακτηθεί εντόκως το συνολικό ποσό αυτής. Ο Φορέας Υλοποίησης ενημερώνει το Πληροφοριακό Σύστημα Σώρευσης Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος Σημασίας (ΠΣΣΚΕΗΣ) του άρθρου 57 του ν. 4914/2022 (Α’ 61) εντός είκοσι (20) εργάσιμων ημερών από την ημερομηνία χορήγησης του έννομου δικαιώματος της ενίσχυσης, σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο άρθρο 6 του Καν. ΕΕ 2831/2023, στην υπό στοιχεία 217542 ΕΞ 2025/12-12-2025 (Β’ 6936) κοινή υπουργική απόφαση, καθώς και στα υπό στοιχεία 29239 ΕΞ ΕΥΚΕ-ΧΕ170/9-2-2026 (ΑΔΑ: Ψ20ΠΗ-ΟΡ0) και υπό στοιχεία 51986/424ΕΥΚΕ-ΧΕ/30-3-2026 (ΑΔΑ: ΡΒΙΘΗ-Ζ5Ω) έγγραφα οδηγιών.». «5.6 Αξιολόγηση Αιτήσεων Αρχικά αποτελέσματα Μετά την ολοκλήρωση της υποβολής αιτήσεων, με βάση την βαθμολογία του κριτηρίου Βαθμοημερών, η οποία καθορίζει την συνολική βαθμολογία της αίτησης, όπως αυτή προκύπτει βάσει των στοιχείων που υποβλήθηκαν στο πληροφοριακό σύστημα, συντάσσονται:
Πίνακες κατάταξης υποβληθεισών προτάσεων με φθίνουσα σειρά βαθμολόγησης που η επιχορήγησή τους εντάσσεται στον διαθέσιμο προϋπολογισμό του Προγράμματος («καταρχήν επιλέξιμες» αιτήσεις ή «προς έλεγχο» αιτήσεις στην περίπτωση που εμπίπτουν σε κάποια από τις ειδικές περιπτώσεις).
Πίνακες κατάταξης προτάσεων με φθίνουσα σειρά βαθμολόγησης των υπόλοιπων υποβληθεισών αιτήσεων που η επιχορήγησή τους δεν εντάσσεται στον διαθέσιμο προϋπολογισμό του Προγράμματος («επιλαχούσες» αιτήσεις).
Οι ανωτέρω πίνακες είναι διαφορετικοί και ανεξάρτητοι για τις 6 διαφορετικές κατηγορίες Ωφελούμενων και δεν δίνεται δικαίωμα ένστασης κατά της δημοσίευσης τους δεδομένου ότι η κατάταξη στηρίζεται σε ένα και μόνο κριτήριο που υπολογίζεται αυτοματοποιημένα.
Στην συνέχεια οι «καταρχήν επιλέξιμες» αιτήσεις που εμπίπτουν σε κάποια από τις ειδικές περιπτώσεις χαρακτηρίζονται «προς έλεγχο» αιτήσεις ενώ οι υπόλοιπες «επιλέξιμες».
Οι «επιλαχούσες» αιτήσεις διατηρούν το δικαίωμα αξιολόγησής τους με την υφιστάμενη φθίνουσα σειρά, σε περίπτωση μη κάλυψης ή αύξησης των Πόρων του Προγράμματος.
Ισοβαθμίες
Σε περίπτωση αιτήσεων που ισοβαθμούν ως προς την βαθμολογία, ανώτερη στην κατάταξη τοποθετείται εκείνη η αίτηση που κατατέθηκε πρώτη βάσει της χρονοσήμανσης που λαμβάνει κάθε αίτηση κατά την υποβολή της.
Έλεγχος ειδικών περιπτώσεων Μετά την ανάρτηση των αρχικών αποτελεσμάτων γίνεται η έναρξη της εξέτασης από τον Φορέα Υλοποίησης των υποβληθέντων στοιχείων και δικαιολογητικών. Για τον έλεγχό τους, ο Φορέας Υλοποίησης δύναται να αναζητά συμπληρωματικά και διευκρινιστικά στοιχεία, τα οποία οι αιτούντες θα πρέπει να επισυνάψουν στην αίτησή τους. Τυχόν σφάλματα σε μη ουσιώδη στοιχεία δεν αποτελούν λόγο απόρριψης. Μετά τον επιτυχή έλεγχο μιας αίτησης αυτή προωθείται ως «επιλέξιμη». Αν διαπιστωθούν ανακρίβειες σε ουσιώδη υποβληθέντα στοιχεία από τα οποία να επηρεάζεται η κατάταξη της αίτησης στην κατηγορία Ωφελούμενών που υποβλήθηκε, η αίτηση θα οδηγείται σε επανακατάταξη λαμβάνοντας την τελευταία θέση στην κατηγορία που τελικά κατατάσσεται, με ενδεχόμενη μετάπτωση της από τις καταρχήν επιλέξιμες στις επιλαχούσες αιτήσεις ενώ σε περιπτώσεις μη προσκόμισης ή προσκόμισης στοιχείων και δικαιολογητικών από τα οποία δεν επιβεβαιώνεται η τήρηση των όρων και προϋποθέσεων του Προγράμματος) θα οδηγείται προς απόρριψη. Κατά της απόρριψης δίνεται δικαίωμα ένστασης σύμφωνα με την ενότητα 8.5.
Οριστικά αποτελέσματα Λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα της εξέτασης ενστάσεων, με μέριμνα του Φορέα Υλοποίησης καταρτίζονται Οριστικοί Πίνακες Εγκεκριμένων και Απορριπτέων αιτήσεων οι οποίοι περιλαμβάνουν για κάθε αίτηση, με φθίνουσα σειρά συνολικής βαθμολογίας, στοιχεία της αίτησης και την συνολική βαθμολογία για τις επιλέξιμες προς έγκριση αιτήσεις ή τον λόγο απόρριψης της για τις απορριπτέες. Οι Οριστικοί Πίνακες καταρτίζονται τμηματικά ανάλογα με την πορεία των αιτήσεων.
Έγκριση Αποτελεσμάτων Οι Οριστικοί Πίνακες Εγκεκριμένων και Απορριπτέων αιτήσεων εγκρίνονται από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Η απόφαση έγκρισης εξουσιοδοτεί τον Φορέα Υλοποίησης για την διενέργεια της διαδικασίας Υπαγωγής των Εγκεκριμένων Αιτήσεων στο Πρόγραμμα. Κατά των εγκεκριμένων Οριστικών Πινάκων δεν δίδεται δικαίωμα ένστασης.
Για τις «εγκεκριμένες» αιτήσεις δίνεται το δικαίωμα να προχωρήσουν στην επιλογή Χρηματοδοτικού Σχήματος.
Οι αρχικοί και οι εγκεκριμένοι Οριστικοί Πίνακες αναρτώνται στην επίσημη ιστοσελίδα του Προγράμματος ενώ οι αποφάσεις έγκρισης των πινάκων αναρτώνται στο Πρόγραμμα Διαύγεια.
Ειδικώς, για την περίπτωση αιτήσεων που είτε απορρίφθηκαν λόγω σφαλμάτων που εμφιλοχώρησαν κατά την διαδικασία αξιολόγησης είτε δεν εξετάσθηκαν για λόγους που αποδεδειγμένα δεν οφείλονται σε υπαιτιότητα των αιτούντων και εφόσον τα υποβληθέντα δικαιολογητικά ήταν ορθά και πλήρη κατά τον χρόνο υποβολής των αιτήσεων, δύνανται να καταρτίζονται και να εγκρίνονται Συμπληρωματικοί Πίνακες Εγκεκριμένων Αιτήσεων, σύμφωνα με την διαδικασία του παρόντος άρθρου.».
Κατά τα λοιπά ισχύει η υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΥΔΕΝ/140667/826/18.12.2024 (Β’ 6970) κοινή υπουργική απόφαση, όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.
Η ισχύς της παρούσας απόφασης αρχίζει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Αθήνα, 31 Αυγούστου 2026
Οι Υπουργοί
Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών
NIKOΛAOΣ ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ
Περιβάλλοντος και Ενέργειας
ΣΤΑΥΡΟΣ Ν. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ