Αριθμ. 108137 ΕΞ 2026
(ΦΕΚ Β' 4096/06-07-2026)
Ο ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
Έχοντας υπόψη:
1. Τις διατάξεις:
α. Της
παρ. 1 του άρθρου 11 σε συνδυασμό με την
παρ. 6 του
άρθρου 45 του ν.
5264/2025 «Νέο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης, μεταφορά Οργανισμού Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων και λοιπές διατάξεις» (Α’ 239),
β. της
παρ. 1 του
άρθρου 13 του ν.
4622/2019 «Επιτελικό Κράτος: οργάνωση, λειτουργία και διαφάνεια της Κυβέρνησης, των κυβερνητικών οργάνων και της κεντρικής δημόσιας διοίκησης» (Α’ 133),
γ. του
άρθρου 23 του ν.
4270/2014 «Αρχές δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας (ενσωμάτωση της Οδηγίας 2011/85/ΕΕ) - δημόσιο λογιστικό και άλλες διατάξεις» (Α’ 143),
δ. του άρθρου 90 του Κώδικα νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα (π.δ. 63/2005, Α’ 98), το οποίο διατηρήθηκε σε ισχύ με την περ. 22 του
άρθρου 119 του ν.
4622/2019 (Α’ 133),
ε. του π.δ. 5/2022 «Οργανισμός Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων» (Α’ 15) και ιδίως των άρθρων 70 έως 73 αυτού,
στ. του π.δ. 77/2023 «Σύσταση Υπουργείου και μετονομασία Υπουργείων - Σύσταση, κατάργηση και μετονομασία Γενικών και Ειδικών Γραμματειών - Μεταφορά αρμοδιοτήτων, υπηρεσιακών μονάδων, θέσεων προσωπικού και εποπτευομένων φορέων» (Α’ 130) και ιδίως του άρθρου 3 αυτού,
ζ. του π.δ. 79/2023 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών» (Α’ 131),
η. του π.δ. 82/2023 «Μετονομασία Υπουργείου - Σύσταση και μετονομασία Γενικών Γραμματειών -Μεταφορά αρμοδιοτήτων, υπηρεσιακών μονάδων και θέσεων προσωπικού - Τροποποίηση και συμπλήρωση του π. δ. 77/2023 (Α’ 130) - Μεταβατικές διατάξεις» (Α’ 139) και ιδίως της παρ. 1 του άρθρου 1 αυτού,
θ. του π.δ. 50/2024 «Σύσταση Γενικών Γραμματειών, κατάργηση Γενικής Γραμματείας και Ειδικών Γραμματειών» (Α’ 129) και ιδίως της παρ. 1 του άρθρου 1 αυτού.
2. Την υπ’ αρ.
32/27.11.2025 Πράξη Υπουργικού Συμβουλίου «Έγκριση του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ) για την προγραμματική περίοδο 2026-2030» (Α’ 220).
3. Την υπό στοιχεία 78777 ΕΞ 2026/19.5.2026 κοινή απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού και του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «Αύξηση του προϋπολογισμού του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ) 2026 -2030» (Β’ 2841).
4. Την υπό στοιχεία Υ21/22.12.2025 απόφαση του Πρωθυπουργού «Ανάθεση Αρμοδιοτήτων στον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νικόλαο Παπαθανάση» (Β’ 7190).
5. Την ανακατανομή πόρων μεταξύ Προγραμμάτων Ανάπτυξης του ΕΠΑ.
6. Την ανάγκη να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά θέματα που έχουν προκύψει σε τομεακό επίπεδο.
7. Την ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης που προβλέπεται στην
παρ. 2 του
άρθρου 11 του ν.
5264/2025 (Α’ 239) και διήρκησε από 17-06-2026 έως 27-06-2026.
8. Το γεγονός ότι από την έκδοση της παρούσας απόφασης δεν προκαλείται επιβάρυνση του ύψους των κατ’ έτος καθαρών πρωτογενών δαπανών των οικονομικών ετών 2026, 2027, 2028 και 2029, όπως καθορίζονται στο Πρόγραμμα Σταθερότητας στον κρατικό προϋπολογισμό.
9. Το γεγονός ότι οι διατάξεις της παρούσας δεν αφορούν σε διοικητική διαδικασία για την οποία υπάρχει υποχρέωση καταχώρισης στο ΕΜΔΔ-ΜΙΤΟΣ,
αποφασίζουμε:
Άρθρο 1
Αναθεώρηση της υπ’ αρ. 32/27.11.2025 Πράξης Υπουργικού Συμβουλίου
1. Η υπ’ αρ.
32/27.11.2025 Πράξη Υπουργικού Συμβουλίου «Έγκριση του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ) για την Προγραμματική Περίοδο 2026-2030» (Α’ 220), αναθεωρείται 1η φορά με την αντικατάσταση του κεφαλαίου «5. Προϋπολογισμός ΕΠΑ 2026-2030 και κατανομή» του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ) 2026-2030, ως εξής: «Ως προς το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης, η σταθερή δημοσιονομική πολιτική της χώρας και ο στρατηγικός προσανατολισμός της επιστροφής του μερίσματος της κοινωνίας στην κοινωνία έχουν οδηγήσει:
Α. Στην ύπαρξη επαρκών πόρων (περίπου 5,8 δισ.) για την ολοκλήρωση των έργων της ΠΠ 2021-2025 με ορίζοντα το έτος 2028, υπό ειδικούς κανόνες διαχείρισης.
Β. Στην ύπαρξη αυξημένων πόρων, σε σχέση με την ΠΠ 2021-2025, για τα νέα έργα ΕΠΑ 2026-2030.
Ο αρχικός προϋπολογισμός του Προγράμματος 2026-2030 ανέρχεται σε 13.548 εκατ. ευρώ (με την υπερδέσμευση 17.105 εκατ. ευρώ) και θα αξιοποιηθεί για:
- Νέες αναπτυξιακές παρεμβάσεις σε όλη την επικράτεια.
- Την υποδοχή της πενταετούς δαπάνης έργων που ήταν ενταγμένα στο συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του ΑΠΔΕ και χρηματοδοτούνται αποκλειστικά από εθνικούς πόρους.
- Τη μεταφορά έργων ενταγμένων στο ΕΠΑ 2021-2025 με μηδενική ή περιορισμένη επιλέξιμη δαπάνη, με στόχο την ωρίμανση και την ένταξή τους στο ΕΠΑ 2026-2030.
Η παρούσα ενότητα θα αναλύσει τη στρατηγική κατανομή του προϋπολογισμού του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ) στις τρεις κατηγορίες προγραμμάτων που είναι οι εξής:
- Τομεακά Προγράμματα Ανάπτυξης (ΤΠΑ) - κατανομή ανά Υπουργείο.
- Περιφερειακά Προγράμματα Ανάπτυξης (ΠΠΑ) - κατανομή ανά Περιφέρεια.
- Ειδικά Προγράμματα Ανάπτυξης - ειδικού σκοπού προγράμματα.
Η συνολική εικόνα του Προγράμματος είναι η ακόλουθη:
- ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΕΠΑ: 13.548 εκατ. €
- ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΕ ΥΠΕΡΔΕΣΜΕΥΣΗ*: 17.105 εκατ. €
*Η υπερδέσμευση στα Τομεακά και Περιφερειακά Προγράμματα ανέρχεται στο 30% επί του αρχικού προϋπολογισμού. Τα Ειδικά Προγράμματα και το Αποθεματικό δεν λαμβάνουν υπερδέσμευση κατά την έγκριση του ΕΠΑ.
Η στρατηγική της υπερδέσμευσης αποσκοπεί στη διασφάλιση της πλήρους απορρόφησης των διαθέσιμων πόρων, αντισταθμίζοντας πιθανές καθυστερήσεις ή ματαιώσεις έργων.
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΑΝΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
1. Τομεακά Προγράμματα (ΤΠΑ): 9.318 εκατ. €
2. Περιφερειακά Προγράμματα (ΠΠΑ): 2.540 εκατ. €
3. Ειδικά Προγράμματα: 1.670 εκατ. € Επιπλέον, πραγματοποιείται μια αρχική κατανομή 20 εκατ. € ως Αποθεματικό, για την αντιμετώπιση τυχόν κατεπειγουσών συνεπειών κρίσεων και εκτάκτων αναγκών.
Η κατανομή αποδεικνύει τον κεντρικό χαρακτήρα του προγράμματος, με τα Τομεακά Προγράμματα να απορροφούν το 69% των πόρων, ενώ παράλληλα διατηρείται σημαντική έμφαση στην αυτονομία των Περιφερειών με την αξιοποίηση εθνικών πόρων.
Πίνακας 5.1 Κατανομή Π/Υ στα Τομεακά Προγράμματα Ανάπτυξης (ΤΠΑ)
| Τομεακά Προγράμματα Ανάπτυξης (ΤΠΑ) |
Προϋπολογισμός σε εκατ. € |
Προϋπολογισμός με υπερδέσμευση |
| ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ |
59 |
76,70 |
| ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ |
374 |
486,20 |
| ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ |
93,09 |
121,02 |
| ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ |
461,82 |
600,36 |
| ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ |
79 |
102,70 |
| ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΣΥΛΟΥ |
79 |
102,70 |
| ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ |
79 |
102,70 |
| ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ |
194,57 |
252,94 |
| ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΜΥΝΑΣ |
148 |
192,40 |
| ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ |
79 |
102,70 |
| ΥΓΕΙΑΣ |
247 |
321,10 |
| ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ |
693,32 |
901,32 |
| ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ |
840,54 |
1.092,70 |
| ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ |
262 |
340,60 |
| ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ |
416,47 |
541,41 |
| ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ |
33,69 |
43,80 |
| ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ |
371 |
482,30 |
| ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ |
2.584,31 |
3.359,60 |
| ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ |
1.236,67 |
1.607,67 |
| ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ |
987 |
1.283,10 |
| ΣΥΝΟΛΟ |
9.318,48 |
12.114,02 |
Πίνακας 5.2 Κατανομή Π/Υ στα Περιφερειακά Προγράμματα Ανάπτυξης (ΠΠΑ)
| Περιφερειακά Προγράμματα Ανάπτυξης (ΠΠΑ) |
Προϋπολογισμός σε εκατ. € |
Προϋπολογισμός με υπερδέσμευση |
| ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ |
166,00 |
215,80 |
| ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ |
220,82 |
287,07 |
| ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ |
115,00 |
149,50 |
| ΗΠΕΙΡΟΥ |
133,00 |
172,90 |
|
ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ |
196,23 |
255,10 |
| ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ |
282,00 |
366,60 |
| ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ |
89,00 |
115,70 |
| ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ |
285,00 |
370,50 |
| ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ |
157,69 |
205,00 |
| ΑΤΤΙΚΗΣ |
456,15 |
593,00 |
| ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ |
117,23 |
152,40 |
| ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ |
121,38 |
157,79 |
| ΚΡΗΤΗΣ |
200,00 |
260,00 |
| ΣΥΝΟΛΟ |
2.539,50 |
3.301,35 |
Πίνακας 5.3 Κατανομή Π/Υ στα Λοιπά Προγράμματα
Ανάπτυξης
| ΛΟΙΠΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ |
Προϋπολογισμός σε εκατ. € |
| ΕΙΔΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ* |
1.670 |
*Στα Ειδικά Προγράμματα Ανάπτυξης περιλαμβάνονται το Ειδικό Πρόγραμμα Φυσικών
Καταστροφών, το Ειδικό Πρόγραμμα Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, το Ειδικό
Πρόγραμμα έργων ΣΔΙΤ και το Ειδικό Πρόγραμμα της Προεδρίας της Κυβέρνησης.
Το ποσό αυτό είναι σημαντικό και αποδεικνύει την ανάγκη:
- Ευελιξίας στην αντιμετώπιση εκτάκτων αναγκών (Φυσικές Καταστροφές),
- στοχευμένης παρέμβασης σε λιγνιτικές περιοχές (Δίκαιη Μετάβαση),
- συνεργειών με την ιδιωτική πρωτοβουλία (ΣΔΙΤ) και
- διατομεακής συνεργασίας (Προεδρία της Κυβέρνησης).
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΕΙΔΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ
- Φυσικές Καταστροφές: 800 εκατ. €
- Δίκαιη Μετάβαση: 150 εκατ. €
- ΣΔΙΤ: 600 εκατ. €
- Προεδρία της Κυβέρνησης: 120 εκατ. €
Η μεγαλύτερη έμφαση δίνεται στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων των φυσικών
καταστροφών, γεγονός που αντανακλά την αυξημένη κλιματική ευπάθεια της χώρας και
την ανάγκη για άμεση αντίδραση.
| ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗΣ
ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΣΕ ΕΚΑΤ. € |
| ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ |
ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ |
ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΕ ΥΠΕΡΔΕΣΜΕΥΣΗ |
| ΤΟΜΕΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ* |
9.318 |
12.114 |
| ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ * |
2.540 |
3.301 |
| ΕΙΔΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ |
1.670 |
1.670 |
| ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ |
20 |
20 |
| ΣΥΝΟΛΟ |
13.548 |
17.105 |
».
* Οι προϋπολογισμοί των Τομεακών και Περιφερειακών Προγραμμάτων και κατ’
επέκταση το σύνολο του προϋπολογισμού του ΕΠΑ τίθενται κατόπιν στρογγυλοποίησης.
2. Κατά τα λοιπά διατηρείται σε ισχύ η υπ’ αρ.
32/27.11.2025 Πράξη Υπουργικού Συμβουλίου.
Άρθρο 2 Έναρξη ισχύος
Η ισχύς της παρούσας απόφασης αρχίζει από την ημερομηνία δημοσίευσής της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Αθήνα, 3 Ιουλίου 2026
Ο Αναπληρωτής Υπουργός
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ