ΔΕΔ 302/2026 — Μη ύπαρξη ΦΗΜ και μη τήρηση λογιστικού συστήματος

Αριθμός απόφασης: 302


Τμήμα: Α7-ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΗΣ

ΑΠΟΦΑΣΗ
Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

Έχοντας υπ' όψη:

1. Τις διατάξεις :
α. Του άρθρου 72 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 5104/2024 ΦΕΚ Α΄58/19-042024) εφεξής ΚΦΔ.
β. Του άρθρου 10 της Δ. ΟΡΓ. Α 1125859 ΕΞ 2020/23.10.2020 Απόφασης του Διοικητή της ΑΑΔΕ (ΦΕΚ Β΄ 4738/26.10.2020) με θέμα «Οργανισμός της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ)»
γ. Της ΠΟΛ 1064/2017 Απόφασης του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΦΕΚ Β΄ 1440/27-07-2017). 
δ.Την με αριθμό Α.1165/2022 απόφαση του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) με θέμα «Υποβολή ενδικοφανών προσφυγών και αιτημάτων αναστολής του άρθρου 63 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 4987/2022), αποκλειστικά ψηφιακά μέσω διαδικτύου από το δικτυακό τόπο της ΑΑΔΕ» (ΦΕΚ Β΄ 6009).

2.Την ΠΟΛ.1069/2014 Εγκύκλιο της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων του Υπουργείου Οικονομικών.

3.Την Δ.Ε.Δ. 1126366 ΕΞ 2016/30.08.2016 (ΦΕΚ Β΄ 2759/1.9.2016) Απόφαση του Προϊσταμένου της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών «Παροχή εξουσιοδότησης υπογραφής».

4.Την από 15-10-2025 και με αριθμό πρωτ. ............ ενδικοφανή προσφυγή του ........................................................................ με ΑΦΜ: ..............., κατοίκου ............... Νομού Χαλκιδικής, κατά: α)της υπ’αριθμ. ........../25-09-2025 πράξης επιβολής προστίμου άρθρου 63 ΚΦΔ, φορολογικού έτους 2025, του Προϊστάμενου της Δ.Ο.Υ. Πολυγύρου και β)της υπ’αριθμ. ........../25-09-2025 πράξης επιβολής προστίμου άρθρου 57 ΚΦΔ, φορολογικού έτους 2025, του Προϊστάμενου της Δ.Ο.Υ. Πολυγύρου, και τα προσκομιζόμενα με αυτήν σχετικά έγγραφα.

5. Τις ανωτέρω προσβαλλόμενες πράξεις, των οποίων ζητείται η επανεξέταση.

6. Τις απόψεις του Προϊστάμενου της Δ.Ο.Υ. Πολυγύρου.

7.Την εισήγηση του ορισθέντος υπαλλήλου του Τμήματος Α7-Επανεξέτασης της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών, όπως αποτυπώνεται στο σχέδιο της απόφασης.

Επί της από 15-10-2025 και με αριθμό πρωτ. ............ ενδικοφανούς προσφυγής του ........................................................................ με ΑΦΜ: ..............., η οποία κατατέθηκε εμπρόθεσμα και μετά τη μελέτη και την αξιολόγηση όλων των υφιστάμενων στο σχετικό φάκελο εγγράφων και των προβαλλόμενων λόγων της ενδικοφανούς προσφυγής, επαγόμαστε τα ακόλουθα:

Με την υπ’αριθμ. ........../25-09-2025 πράξη επιβολής προστίμου άρθρου 63 ΚΦΔ, φορολογικού έτους 2025, του Προϊστάμενου της Δ.Ο.Υ. Πολυγύρου επιβλήθηκε στον προσφεύγοντα πρόστιμο ύψους 10.000,00 ευρώ, λόγω μη διασύνδεσης τερματικού POS ηλεκτρονικής μεταφοράς κεφαλαίων στο σημείο πώλησης, κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 17 ΚΦΔ που επισύρει την κύρωση του άρθρου 63 ΚΦΔ.

Με την υπ’αριθμ. ........../25-09-2025 πράξη επιβολής προστίμου άρθρου 57 ΚΦΔ, φορολογικού έτους 2025, του Προϊστάμενου της Δ.Ο.Υ. Πολυγύρου επιβλήθηκε στον προσφεύγοντα πρόστιμο ύψους 2.750,00 ευρώ, επειδή διαπιστώθηκε : α)μη ύπαρξη ΦΗΜ για την έκδοση αποδείξεων λιανικών συναλλαγών και κατά συνέπεια μη τήρηση αξιόπιστου λογιστικού συστήματος και κατάλληλων λογιστικών αρχείων, κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 13 ΚΦΔ και των άρθρων 8,12 και 13 ν. 4308/2014, που επισύρει την κύρωση του άρθρου 57 αρ.1 ΚΦΔ, ήτοι πρόστιμο ύψους 2.500,00 ευρώ και β)μη έκδοση απόδειξης λιανικών συναλλαγών ή άλλου φορολογικού στοιχείου αξίας σε μία περίπτωση πώλησης ελαιόλαδου συνολικής αξίας 54,00 ευρώ, κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρων 8,12 και 13 ν. 4308/2014 που επισύρει την κύρωση του άρθρου 57 παρ.6 ΚΦΔ, ήτοι πρόστιμο ύψους 250,00€.

Οι ανωτέρω πράξεις εδράζονται επί του πορίσματος της από 16-09-2025 έκθεσης μερικού επιτόπιου ελέγχου εφαρμογής διατάξεων του Ν.4308/2014 (ΕΛΠ) και του Ν.5104/2024 (ΚΦΔ), της ΔΟΥ Ιωνίας Θεσσαλονίκης, δυνάμει της υπ’αριθμ. ........../2025 εντολής του Προϊσταμένου της.

Ειδικότερα, κατά τη διενέργεια μερικού επιτόπιου ελέγχου στη επιχείρηση του προσφεύγοντος με αντικείμενο εργασιών «ΛΙΑΝΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ ΤΡΟΦΙΜΩΝ, ΠΟΤΩΝ ΚΑΙ ΚΑΠΝΟΥ, ΣΕ ΥΠΑΙΘΡΙΟΥΣ ΠΑΓΚΟΥΣ ΚΑΙ ΑΓΟΡΕΣ», στις 14-08-2025, ημέρα Πέμπτη και ώρα 10:00, διαπιστώθηκαν η μη ύπαρξη ΦΤΜ ή άλλου φορολογικού μηχανισμού για έκδοση αποδείξεων λιανικής πώλησης, η μη διασύνδεση POS-ΦΗΜ και η μη έκδοση μίας απόδειξης λιανικής πώλησης αξίας 54,00 ευρώ σε έναν πελάτη για πώληση τυποποιημένου ελαιόλαδου. Για τη διαπίστωση των παραβάσεων, ο έλεγχος συνέταξε και επέδωσε το υπ’αριθμ. ........../2025 Σημείωμα Διαπιστώσεων Ελέγχου-Κλήση σε ακρόαση και τον υπ’αριθμ. ........../2025 Προσωρινό Προσδιορισμό Προστίμου, προκειμένου ο προσφεύγων να υποβάλλει τις απόψεις του εντός είκοσι ημερών από την επίδοση, αλλά ο προσφεύγων δεν ανταποκρίθηκε. Κατόπιν αυτών, εκδόθηκαν οι προσβαλλόμενες πράξεις.

Ο προσφεύγων, με την υπό κρίση ενδικοφανή προσφυγή, ζητά την επανεξέταση των προσβαλλόμενων πράξεων, προβάλλοντας τους κάτωθι ισχυρισμούς :

Στις 14 Αυγούστου, ημέρα που διενεργήθηκε ο έλεγχος στη λαϊκή αγορά της ..............., σημειώθηκε απρόοπτη βλάβη στην ταμειακή μηχανή στις 8:30 το πρωί, ώστε κάλεσε τη σύζυγό του να τον αντικαταστήσει στον πάγκο, της έδωσε το μπλοκ λιανικών αποδείξεων και ο ίδιος μετέβη στον ........................................για έλεγχο από τον τεχνικό. Ο τεχνικός διαπίστωσε λογισμικό πρόβλημα, επανεκκίνησε τη μηχανή και ο προσφεύγων επέστρεψε με αυτή στη λαϊκή αγορά της ............... στις 10:00 πμ. Το περιστατικό ήταν τεχνικό και προσωρινό, χωρίς πρόθεση απόκρυψης συναλλαγών ή φοροδιαφυγής, ενώ το επιβληθέν πρόστιμο είναι ιδιαίτερα υψηλό.

Επειδή, σύμφωνα με το άρθρο 65 παρ.3 ΚΦΔ : «3. Η πράξη επιβολής προστίμων περιλαμβάνει αυτοτελή αιτιολογία.»

Επειδή, σύμφωνα με το άρθρο 76 του ΚΦΔ «Η Φορολογική Διοίκηση έχει την υποχρέωση να παρέχει σαφή, ειδική και επαρκή αιτιολογία για τη νομική βάση, τα γεγονότα και τις περιστάσεις που θεμελιώνουν την έκδοση πράξης και τον προσδιορισμό φόρου».

Επειδή, με τις διατάξεις του άρθ. 17 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (ν. 2690/1999) ορίζεται ότι: « 1. Η ατομική διοικητική πράξη πρέπει να περιέχει αιτιολογία, η οποία να περιλαμβάνει τη διαπίστωση της συνδρομής των κατά νόμο προϋποθέσεων για την έκδοσή της. 2. Η Αιτιολογία πρέπει να είναι σαφής, ειδική, επαρκής και να προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου, εκτός αν προβλέπεται ρητώς στο νόμο ότι πρέπει να περιέχεται στο σώμα της πράξης 3. Όταν η διοικητική πράξη εκδίδεται αυτεπαγγέλτως τα αποδεικτικά στοιχεία συγκεντρώνονται με πρωτοβουλία του αρμόδιου για την έκδοσή της οργάνου».

Επειδή, βασικά στοιχεία της αιτιολογίας αποτελούν κατά το νόμο, τη θεωρία και τη νομολογία εκτός από το νόμιμο έρεισμα της πράξης, δηλαδή την αναφορά των απρόσωπων κανόνων δικαίου που προβλέπουν την έκδοσή της, η ερμηνεία τους, οι νόμιμες προϋποθέσεις που έχουν διαπιστωθεί, η ουσιαστική εκτίμηση των πραγματικών καταστάσεων, ο απαιτούμενος νομικός χαρακτηρισμός τους, καθώς και τα κριτήρια και οι σκέψεις του διοικητικού οργάνου σχετικά με την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας (Επ. Σπηλιωτόπουλου, Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου, εκδόσεις Αντ. Ν. Σάκκουλα 2001, παρ. 516 έως 519). Η αιτιολογία δε, θεωρείται νόμιμη όταν είναι α)ειδική (και όχι γενική και αόριστη) και β)πλήρης ή επαρκής (και όχι ανεπαρκής ή ελλιπής). Σκοπός ύπαρξης αιτιολογίας σε μια διοικητική πράξη είναι ουσιαστικά η δημιουργία δυνατότητας ελέγχου της πράξης αυτής από τα δικαστήρια.

Επειδή, η αιτιολογία είναι επαρκής όταν περιέχει με σαφήνεια όλα τα στοιχεία της κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να μην καταλείπονται κενά ή αμφιβολίες για την ορθότητα της κρίσης του διοικητικού οργάνου (Επαμεινώνδας Π. Σπηλιωτόπουλος, Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου ΙΙ, σελ. 144). Η αιτιολογία είναι ειδική, όταν δεν είναι γενική και αόριστη, αλλά αναφέρεται σε συγκεκριμένα δεδομένα συγκεκριμένης υπόθεσης, αφού μάλιστα εξεταστούν όλα τα δεδομένα της συγκεκριμένης υπόθεσης (Ι. Κατράς, Ερμηνεία Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας, σελ. 321).

Επειδή, σύμφωνα με τη νομολογία των δικαστηρίων, η αιτιολογία των πράξεων επιβολής φόρων και προστίμων νομίμως συμπληρώνεται από τα στοιχεία του φακέλου, τις διαλαμβανόμενες, δηλαδή, στην έκθεση ελέγχου διαπιστώσεις. Στην απόφαση επιβολής του προστίμου αρκεί να αναφέρονται οι νομικές διατάξεις και τα πραγματικά περιστατικά της παράβασης. Εξάλλου, η αιτιολογία της απόφασης πρέπει μεν να είναι πλήρης και ειδική, δεν απαιτείται όμως να προκύπτει μόνον από το σώμα της, αλλά, συμπληρώνεται και από τα στοιχεία του φακέλου, το δε Δικαστήριο όταν επιλαμβάνεται, κατόπιν άσκησης προσφυγής ουσίας, ελέγχει την ουσιαστική βασιμότητα της επιβολής του προστίμου συμπληρώνοντας την ελλιπή αιτιολογία της απόφασης και δεν άγεται για το λόγο αυτό σε ακύρωση αυτής.

Επειδή, στο άρθρο 171 παρ.1 και 4 του ν. 2717/1999 ορίζεται ότι: «1. Τα δημόσια έγγραφα που έχουν συνταχθεί από το αρμόδιο όργανο και κατά τους νόμιμους τύπους αποτελούν πλήρη απόδειξη για όσα βεβαιώνεται σε αυτά, είτε ότι ενήργησε ο συντάκτης τους είτε ότι έγιναν ενώπιόν του, ως προς τα οποία είναι δυνατή η ανταπόδειξη μόνο εφ’ όσον τα έγγραφα αυτά προσβληθούν ως πλαστά 2. (…). 4. Οι εκθέσεις ελέγχου που συντάσσονται από φορολογικά όργανα έχουν, εκτός από τις αναφερόμενες σε αυτές πληροφορίες ή ομολογίες του ελεγχόμενου, την κατά την παρ. 1 αποδεικτική δύναμη……….»

Επειδή, στις διατάξεις του Ν.4308/2014 (ΦΕΚ Α΄251/24-11-2014) περί ‘’ΕΛΠ’’ ορίζεται ότι: «Άρθρο 1. Πεδίο εφαρμογής ..... 2. Οι παρακάτω οντότητες εφαρμόζουν τις ρυθμίσεις αυτού του νόμου: …… γ) Η ετερόρρυθμη εταιρεία, η ομόρρυθμη εταιρεία, η ατομική επιχείρηση και κάθε άλλη οντότητα που υποχρεούται στην εφαρμογή αυτού του νόμου από φορολογική ή άλλη νομοθετική διάταξη.…… Άρθρο 3. Λογιστικό σύστημα και βασικά λογιστικά αρχεία 1. Η οντότητα τηρεί, ως μέρος του λογιστικού συστήματός της, αρχείο κάθε συναλλαγής και γεγονότος αυτής που πραγματοποιείται στη διάρκεια της περιόδου αναφοράς, καθώς και των προκυπτόντων πάσης φύσεως εσόδων, κερδών, εξόδων, ζημιών, αγορών και πωλήσεων περιουσιακών στοιχείων, εκπτώσεων και επιστροφών, φόρων, τελών και των πάσης φύσεως εισφορών σε ασφαλιστικούς οργανισμούς. ........... Άρθρο 5. Διασφάλιση αξιοπιστίας λογιστικού συστήματος Η διοίκηση της οντότητας έχει την ευθύνη της τήρησης αξιόπιστου λογιστικού συστήματος και κατάλληλων λογιστικών αρχείων για τη σύνταξη των χρηματοοικονομικών καταστάσεων και άλλων πληροφοριών, σύμφωνα με τις ρυθμίσεις του παρόντος νόμου ή, σύμφωνα με τα Δ.Π.Χ.Α., κατά περίπτωση.......5. Κάθε συναλλαγή και γεγονός που αφορά την οντότητα τεκμηριώνεται με κατάλληλα παραστατικά (τεκμήρια). Τα παραστατικά αυτά εκδίδονται είτε από την οντότητα είτε από τους συναλλασσόμενους με αυτήν είτε από τρίτους, σε έντυπη ή σε ηλεκτρονική μορφή, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο νόμο αυτόν. Τα παραστατικά αναφέρουν όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για την ασφαλή ταυτοποίηση κάθε μίας συναλλαγής ή γεγονότος, και σε κάθε περίπτωση όσα ορίζει ο παρών νόμος… Άρθρο 12. Εκδιδόμενα στοιχεία για λιανική πώληση αγαθών ή υπηρεσιών 1. Για κάθε πώληση αγαθών ή υπηρεσιών σε ιδιώτες καταναλωτές, μπορεί να εκδίδεται στοιχείο λιανικής πώλησης (απόδειξη λιανικής πώλησης ή απόδειξη παροχής υπηρεσιών), αντί έκδοσης τιμολογίου του άρθρου 8. Αντίτυπο αυτού του εγγράφου παραδίδεται, αποστέλλεται ή τίθεται στη διάθεση του πελάτη.……… 7.Η οντότητα που πωλεί αγαθά ή υπηρεσίες σε ιδιώτες καταναλωτές, έχει την ευθύνη να διασφαλίζει ότι εκδίδεται στοιχείο λιανικής πώλησης ή εναλλακτικά τιμολόγιο, για κάθε σχετική πώληση. Η οντότητα αυτή εκδίδει το παραστατικό πώλησης. Εναλλακτικά, η οντότητα μπορεί με προηγούμενη συμφωνία να διασφαλίσει την έκδοση παραστατικού από τρίτο πρόσωπο εξ’ ονόματος και για λογαριασμό της. Η συμφωνία για έκδοση παραστατικού πώλησης από τρίτο πρόσωπο δεν απαλλάσσει την οντότητα από τη νόμιμη υποχρέωση να διασφαλίσει ότι θα εκδοθεί σχετικό παραστατικό, καθώς και από κάθε σχετική ευθύνη, σύμφωνα με αυτόν το νόμο.
8. Η έκδοση στοιχείων λιανικής πώλησης (αποδείξεων λιανικής ή τιμολογίων) γίνεται με τη χρήση φορολογικών ηλεκτρονικών μηχανισμών που προβλέπει ο ν. 1809/1988 κατά τη θέση σε ισχύ του παρόντος νόμου…
10. Οι οντότητες δύνανται να εκδίδουν τα στοιχεία λιανικής πώλησης με τη χρήση υπηρεσιών παρόχου ηλεκτρονικής έκδοσης στοιχείων λιανικής πώλησης, αντί της χρήσης φορολογικών ηλεκτρονικών μηχανισμών της παρ. 8…
13. Η οντότητα μπορεί να εκδίδει παραστατικά λιανικής πώλησης με χειρόγραφο τρόπο στην περίπτωση διακοπής του συστήματος διανομής ηλεκτρικής ενέργειας ή διακοπής της λειτουργίας του μέσου έκδοσης παραστατικών, λόγω τεχνικού προβλήματος. Σε περίπτωση μη λειτουργίας του εξοπλισμού έκδοσης παραστατικών λόγω τεχνικού προβλήματος, η οντότητα λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέτρα για την αποκατάσταση της λειτουργίας του εξοπλισμού χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση και για την αποτροπή επαναλήψεων του προβλήματος. Με απόφαση του Διοικητή της Α.Α.Δ.Ε. της παρ. 9 δύναται να ρυθμίζονται θέματα εφαρμογής της παραγράφου αυτής, καθώς και να επιβάλλεται υποχρέωση ενημέρωσης της Φορολογικής Διοίκησης… Άρθρο 13. Χρόνος έκδοσης στοιχείων λιανικής πώλησης Το στοιχείο λιανικής πώλησης (απόδειξη ή τιμολόγιο) εκδίδεται: α) Σε περίπτωση πώλησης αγαθών, κατά το χρόνο παράδοσης ή την έναρξη της αποστολής…»

Επειδή, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον ΚΦΔ : «Άρθρο 13. Λογιστικά αρχεία - βιβλία και στοιχεία 1. Κάθε πρόσωπο με εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα υποχρεούται να τηρεί αξιόπιστο λογιστικό σύστημα και κατάλληλα λογιστικά αρχεία (βιβλία και στοιχεία), για τη σύνταξη των χρηματοοικονομικών καταστάσεων και άλλων πληροφοριών, σύμφωνα με τα λογιστικά πρότυπα που προβλέπονται στην ελληνική νομοθεσία και για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων της φορολογικής νομοθεσίας. Για την εφαρμογή του Κώδικα, το λογιστικό σύστημα και τα λογιστικά αρχεία εξετάζονται ως ενιαίο σύνολο και όχι αποσπασματικά τα επιμέρους συστατικά τους, σε ό,τι αφορά την αξιοπιστία και την καταλληλότητά τους…. Άρθρο 17. Υποχρεωτική διασύνδεση με τη Φορολογική Διοίκηση για την αποδοχή υπηρεσιών πληρωμής στο Σημείο Πώλησης 1. α) Οντότητες του άρθρου 1 του ν. 4308/2014 (Α’ 251) που έχουν υποχρέωση χρήσης ή χρησιμοποιούν τερματικά «Ηλεκτρονικής Μεταφοράς Κεφαλαίων στο Σημείο Πώλησης (Electronic Funds Transfer at the point of sale, EFT/POS)», ημεδαπών ή αλλοδαπών παρόχων, διασυνδέονται και παρέχουν στη Φορολογική Διοίκηση πληροφορίες για τις συναλλαγές που εκτελούνται μέσω αυτών είτε μέσω διασύνδεσης των τερματικών με Φορολογικούς Ηλεκτρονικούς Μηχανισμούς (Φ.Η.Μ.) είτε απευθείας με τα πληροφοριακά συστήματα της Φορολογικής Διοίκησης. Για την εκπλήρωση της υποχρέωσης του πρώτου εδαφίου, οι οντότητες χρησιμοποιούν τερματικά Ηλεκτρονικής Μεταφοράς Κεφαλαίων στο Σημείο Πώλησης («Electronic Funds Transfer at the point of sale, EFT/POS») που πληρούν τις προϋποθέσεις του άρθρου 18.
β) Οι οντότητες της περ. α) που είναι υπόχρεες σε αποδοχή πληρωμών μέσω υπηρεσιών άμεσης πληρωμής από λογαριασμό σε λογαριασμό, όπως η υπηρεσία IRIS online payments, αποδέχονται τις σχετικές πληρωμές στο Σημείο Πώλησης είτε μέσω διασυνδεδεμένων τερματικών «Ηλεκτρονικής Μεταφοράς Κεφαλαίων στο Σημείο Πώλησης (Electronic Funds Transfer at the point of sale, EFT/POS)», είτε μέσω Υπηρεσιών Παρόχου Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων. Για την εκπλήρωση της υποχρέωσης του πρώτου εδαφίου, οι οντότητες χρησιμοποιούν είτε τερματικά Ηλεκτρονικής Μεταφοράς Κεφαλαίων στο Σημείο Πώλησης («Electronic Funds Transfer at the point of sale, EFT/POS») που πληρούν τις προϋποθέσεις του άρθρου 18, είτε αξιοποιούν διασυνδέσεις που δύνανται να επιτευχθούν με χρήση του εθνικού κόμβου αυτοματοποιημένης διεκπεραίωσης διαδικασιών είσπραξης (ΔΙΑΣ) μεταξύ των Παρόχων Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων και των Παρόχων Υπηρεσιών Πληρωμών της παρ. 2 του άρθρου 1 του ν. 4537/2018 (Α’84), που παρέχουν υπηρεσίες άμεσης πληρωμής από λογαριασμό σε λογαριασμό, σύμφωνα με τις προδιαγραφές της Α.Α.Δ.Ε.. 
Άρθρο 27. Φορολογικός έλεγχος 1. Η Φορολογική Διοίκηση έχει την εξουσία να επαληθεύει, να ελέγχει και να διασταυρώνει την εκπλήρωση των φορολογικών υποχρεώσεων εκ μέρους του φορολογούμενου, την ακρίβεια των φορολογικών δηλώσεων που υποβάλλονται σε αυτήν και να επιβεβαιώνει τον υπολογισμό και την καταβολή του οφειλόμενου φόρου, διενεργώντας έλεγχο σε έγγραφα, λογιστικά αρχεία (βιβλία και στοιχεία) και στοιχεία γνωστοποιήσεων και παρόμοιες πληροφορίες, θέτοντας ερωτήσεις στον φορολογούμενο και σε τρίτα πρόσωπα, ερευνώντας εγκαταστάσεις και μέσα μεταφοράς που χρησιμοποιούνται για τη διενέργεια επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, σύμφωνα με τις διαδικασίες και χρησιμοποιώντας μεθόδους που προβλέπονται στον Κώδικα…… 
Άρθρο 57. Παραβάσεις σχετικές με την απεικόνιση των οικονομικών συναλλαγών
1. Σε πρόσωπο που ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα, το οποίο, κατά παράβαση του άρθρου 13, δεν τηρεί αξιόπιστο λογιστικό σύστημα και κατάλληλα λογιστικά αρχεία (βιβλία και στοιχεία) σύμφωνα με τα λογιστικά πρότυπα που προβλέπονται στην ελληνική νομοθεσία, επιβάλλεται πρόστιμο δυόμισι χιλιάδων (2.500) ευρώ….
6. Σε πρόσωπο που ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα και δεν εκδίδει παραστατικά πώλησης (φορολογικά στοιχεία) ή εκδίδει ή λαμβάνει ανακριβή στοιχεία για πράξεις που επιβαρύνονται με Φ.Π.Α., επιβάλλεται πρόστιμο πενήντα τοις εκατό (50%) επί του φόρου που θα προέκυπτε από το μη εκδοθέν στοιχείο ή επί της διαφοράς, αντίστοιχα. Το πρόστιμο αυτό δεν μπορεί να είναι κατώτερο, αθροιστικά ανά φορολογικό έλεγχο, των διακοσίων πενήντα (250) ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης απλογραφικού λογιστικού συστήματος, και των πεντακοσίων (500) ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης διπλογραφικού λογιστικού συστήματος… 
Άρθρο 63. Παραβάσεις σχετικές με τη διασύνδεση με τη Φορολογική Διοίκηση για την αποδοχή υπηρεσιών πληρωμών στο Σημείο Πώλησης
1. Σε οντότητες του άρθρου 1 του ν. 4308/2014 (Α’ 251) που έχουν υποχρέωση χρήσης ή χρησιμοποιούν τερματικά «Ηλεκτρονικής Μεταφοράς Κεφαλαίων στο Σημείο Πώλησης (Electronic Funds Transfer at the point of sale, EFT/POS)» και δεν συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις λειτουργίας και διασύνδεσης αυτών με την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων ή έχουν υποχρέωση αποδοχής πληρωμών μέσω υπηρεσιών άμεσης πληρωμής από λογαριασμό σε λογαριασμό, όπως η υπηρεσία IRIS online payments και δεν αποδέχονται τις σχετικές πληρωμές στο Σημείο Πώλησης, είτε μέσω διασυνδεδεμένων τερματικών «Ηλεκτρονικής Μεταφοράς Κεφαλαίων στο Σημείο Πώλησης (Electronic Funds Transfer at the point of sale, EFT/POS)», είτε μέσω αξιοποίησης διασυνδέσεων που δύνανται να επιτευχθούν και με χρήση του εθνικού κόμβου αυτοματοποιημένης διεκπεραίωσης διαδικασιών είσπραξης (ΔΙΑΣ), μεταξύ των Παρόχων Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων και των Παρόχων Υπηρεσιών Πληρωμών της παρ. 2 του άρθρου 1 του ν. 4537/2018 (Α’ 84), που παρέχουν υπηρεσίες άμεσης πληρωμής από λογαριασμό σε λογαριασμό, επιβάλλεται πρόστιμο ύψους δέκα χιλιάδων (10.000) ευρώ, εφόσον πρόκειται για υπόχρεο τήρησης απλογραφικού λογιστικού συστήματος ή είκοσι χιλιάδων (20.000) ευρώ, εφόσον πρόκειται για υπόχρεο τήρησης διπλογραφικού λογιστικού συστήματος. Το πρόστιμο του πρώτου εδαφίου μειώνεται κατά πενήντα τοις εκατό (50%), όταν επιβάλλεται σε οντότητες του πρώτου εδαφίου που ασκούν τη δραστηριότητά τους σε οικισμούς με πληθυσμό έως πεντακόσιους (500) κατοίκους και σε νησιά με πληθυσμό κάτω των τριών χιλιάδων εκατό (3.100) κατοίκων, σύμφωνα με την τελευταία απογραφή, πλην των τόπων που έχουν ανακηρυχθεί ως τουριστικοί με το π.δ. 899/1976 (Α’ 329) και το π.δ. 664/1977 (Α’ 222)…»

Επειδή, σύμφωνα με την Ε.2044/2024 με θέμα την παροχή διευκρινίσεων περί της υποχρεωτικής διασύνδεσης των τερματικών Ηλεκτρονικής Μεταφοράς Κεφαλαίων στο Σημείο Πώλησης (Electronic Funds Transfer at the point of sale, EFT/POS) των οντοτήτων με τα ταμειακά τους συστήματα και την ΑΑΔΕ : «Ερωτήσεις - Απαντήσεις για τη διασύνδεση των POS με τις Ταμειακές Μηχανές 1. Ε: Ποιες επιχειρήσεις έχουν υποχρέωση διασύνδεσης των τερματικών POS που διαθέτουν με τα Ταμειακά τους Συστήματα;.Α: Υποχρέωση διασύνδεσης υφίσταται για τη διενέργεια λιανικών συναλλαγών των επιχειρήσεων:
- που έχουν υποχρέωση χρήσης Φορολογικού Ηλεκτρονικού Μηχανισμού (ΦΗΜ) ή κάνουν χρήση αυτών,
- που έχουν υποχρέωση χρήσης ΦΗΜ ωστόσο επέλεξαν να διενεργούν τις συγκεκριμένες συναλλαγές με τη χρήση Υπηρεσιών Παρόχου Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων.»

Επειδή, σύμφωνα με το άρθρο 65 ν. 4446/2016 : «1. Οι δικαιούχοι πληρωμής, στο πλαίσιο των συναλλαγών τους με πληρωτές οι οποίοι ενεργούν για λόγους που δεν εμπίπτουν στην εμπορική, επιχειρηματική ή επαγγελματική τους δραστηριότητα, υποχρεούνται, ανάλογα με τον κύριο Κωδικό Αριθμό Δραστηριότητάς τους (ΚΑΔ) και εντός ορισμένης προθεσμίας, η οποία δεν μπορεί να υπερβαίνει τα τρία (3) έτη από τη δημοσίευση του παρόντος στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, να αποδέχονται μέσα πληρωμής με κάρτα για την ολοκλήρωση των πράξεων πληρωμής…….. 3. Με απόφαση των Υπουργών Οικονομίας, Ανάπτυξης και Οικονομικών, ορίζονται τα εξής: α. οι υπόχρεοι συμμόρφωσης βάσει των κύριων ΚΑΔ,..»

Επειδή, σύμφωνα με το άρθρο 84 παρ.4 ΚΦΔ : «4. Πράξεις που έχουν εκδοθεί κατ’ εξουσιοδότηση των ν. 4174/2013 (Α' 170) και 4987/2022 (Α' 206) εξακολουθούν να ισχύουν.»

Επειδή, σύμφωνα με την ΠΟΛ.1252/2015 : «……..1. Για μη συμμόρφωση με τις κατά το άρθρο 13 υποχρεώσεις, επιβάλλεται πρόστιμο δύο χιλιάδων πεντακοσίων (2.500) ευρώ (άρθρο 54 παρ. 2 περ. ε')……… Ως μη συμμόρφωση με τις κατά το άρθρο 13 υποχρεώσεις, θεωρείται, π.χ., η μη τήρηση των προβλεπόμενων από τις σχετικές διατάξεις βιβλίων, καθώς και η τήρηση βιβλίων κατώτερης κατηγορίας από την προβλεπόμενη.

Επίσης, ως μη συμμόρφωση θεωρείται η μη διαφύλαξη των λογιστικών αρχείων (βιβλίων και στοιχείων), καθώς και η μη διαφύλαξη των φορολογικών ηλεκτρονικών μηχανισμών, φορολογικών μνημών, και αρχείων που δημιουργούν οι φορολογικοί ηλεκτρονικοί μηχανισμοί (άρθρο 13 παρ. 2, όπως ισχύει μετά την αντικατάστασή του με την περ. β' της παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 4337/2015), στον χρόνο που ορίζουν οι διατάξεις της παραγράφου 2 του άρθρου 13.»

Επειδή, σύμφωνα με την ΠΟΛ.1026/2018 : «Τέλος και ανεξάρτητα από τα προαναφερόμενα διευκρινίζεται ότι «ως μη συμμόρφωση με τις κατά το άρθρο 13 υποχρεώσεις», για την εφαρμογή των διατάξεων της περίπτωσης η' της παραγράφου 1 του άρθρου 54, όπως άλλωστε έχει διευκρινιστεί στο παρελθόν και με την εγκύκλιο ΠΟΛ.1252/2015, θεωρείται αποκλειστικά και μόνο, η μη τήρηση βιβλίων, η τήρηση βιβλίων κατώτερης κατηγορίας από την προβλεπόμενη, η μη διαφύλαξη των λογιστικών αρχείων (βιβλίων και στοιχείων), καθώς και η μη διαφύλαξη των ΦΗΜ, φορολογικών μνημών και αρχείων των ΦΗΜ.»

Επειδή, στην υπό κρίση περίπτωση, συνεργείο ελέγχου της ΔΟΥ Ιωνίας Θεσσαλονίκης, διενεργώντας έλεγχο διακίνησης στη λαϊκή αγορά ............... στις 14-08-2025, ημέρα Πέμπτη και ώρα 10:00, διαπίστωσε σχετικά με την επιχείρηση του προσφεύγοντος με αντικείμενο εργασιών «Λιανικό εμπόριο τροφίμων, ποτών και καπνού, σε υπαίθριους πάγκους και αγορές» τα ακόλουθα : α)μη ύπαρξη ταμειακής μηχανής ή άλλου φορολογικού μηχανισμού για έκδοση αποδείξεων λιανικής πώλησης, β)μη διασύνδεση POS-ΦΗΜ για διενέργεια λιανικών συναλλαγών και γ)μη έκδοση απόδειξης λιανικής πώλησης σε έναν πελάτη για πώληση τυποποιημένου ελαιόλαδου αξίας πενήντα τεσσάρων ευρώ.

Επειδή, σύμφωνα με το άρθρο 65 ν. 4446/2016 και την ΚΥΑ 8139/31-01-2024, ο προσφεύγων, βάσει ΚΑΔ, είναι υπόχρεος σε χρήση POS που πρέπει να διασυνδέεται με το ταμειακό σύστημα που υποχρεούται να χρησιμοποιεί για τη διενέργεια λιανικών συναλλαγών.

Συνεπώς, για την παράβαση της μη συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις λειτουργίας και διασύνδεσης POS με την ΑΑΔΕ, νόμιμα και βάσιμα εκδόθηκε η προσβαλλόμενη υπ’αριθμ. ........../25-09-2025 πράξη επιβολής προστίμου ύψους 10.000,00 ευρώ, σύμφωνα με το άρθρο 63 ΚΦΔ.

Επειδή, περαιτέρω, για την παράβαση της μη έκδοσης απόδειξης λιανικής πώλησης σε έναν πελάτη για πώληση τυποποιημένου ελαιόλαδου αξίας πενήντα τεσσάρων ευρώ, νόμιμα και βάσιμα επιβλήθηκε πρόστιμο ύψους 250,00 ευρώ, σύμφωνα με το άρθρο 57 παρ.6 ΚΦΔ.

Επειδή, οι εφαρμοζόμενες φορολογικές διατάξεις επιβάλλουν δέσμια αρμοδιότητα της διοίκησης, οι δε προϋποθέσεις επιβολής των προσβαλλόμενων μέτρων καθορίζονται κατά τρόπο γενικό, αλλά σαφή, συγκεκριμένο και αντικειμενικό από τον ίδιο το νόμο, έτσι ώστε το αρμόδιο διοικητικό όργανο, κατά την έκδοση των ατομικών διοικητικών πράξεων να περιορίζεται στην απλή διαπίστωση των προϋποθέσεων αυτών και όχι στη δυνατότητα παραβίασης των τυπικών αυτών και στην εφαρμογή τους κατά διακριτική ευχέρεια. Ο σκοπός που επιδιώκεται εν προκειμένω, είναι ο κολασμός του παραβάτη και η αποτροπή παρόμοιων παραβάσεων.

Επειδή, η ευθύνη λειτουργίας της οντότητας σύμφωνα με τις διατάξεις της φορολογικής νομοθεσίας είναι αντικειμενική, οι δε κυρώσεις που επιβάλλονται για φορολογικές παραβάσεις είναι τυπικές, ανεξάρτητα από την υπαιτιότητα του υπόχρεου προσώπου. Επιπλέον, ο ίδιος ο προσφεύγων φέρει την ευθύνη λειτουργίας της επιχείρησης του σύμφωνα με τις διατάξεις της φορολογικής νομοθεσίας και ευθύνεται για τις πράξεις των υπαλλήλων του και των προσώπων που χρησιμοποιεί για τη λειτουργία της επιχείρησης, με την έννοια ότι επωμίζεται τους κινδύνους από την παράνομη δράση τους, όπως επωφελείται από την υπηρεσία τους, θέση που είναι σύμφωνη και με τα όσα ορίζονται στον Αστικό Κώδικα σχετικά με την ευθύνη από τη χρησιμοποίηση βοηθητικών προσώπων για διεκπεραίωση υποθέσεων, όπου ειδικότερα ορίζεται ότι : "ο κύριος ή ο προστήσας κάποιον άλλο σε μια υπηρεσία ευθύνεται για τη ζημιά που ο υπηρέτης ή ο προστηθείς προξένησε σε τρίτον παράνομα κατά την υπηρεσία του" και "ο οφειλέτης ευθύνεται για το πταίσμα των προσώπων που χρησιμοποιεί για να εκπληρώσει την παροχή, όπως για δικό του πταίσμα."

Επειδή, με βάση τα ανωτέρω, οι ισχυρισμοί του προσφεύγοντος ότι η σύζυγός του τον αντικατέστησε στον πάγκο και ότι δεν είχε πρόθεση απόκρυψης συναλλαγών ή φοροδιαφυγής, απορρίπτονται ως αλυσιτελώς προβαλλόμενοι. Περαιτέρω, οι ισχυρισμοί του προσφεύγοντος ότι η ταμειακή μηχανή παρουσίασε βλάβη και ότι το πρόβλημα ήταν προσωρινό, δεν συνοδεύονται από αποδεικτικά στοιχεία και απορρίπτονται ως αβάσιμοι.

Επειδή, ωστόσο, ως προς την παράβαση της μη τήρησης αξιόπιστου λογιστικού συστήματος, η μη ύπαρξη ΦΗΜ δεν περιλαμβάνεται στις περιπτώσεις που ρητά ορίζεται στις ΠΟΛ.1252/2015 και ΠΟΛ.1026/2018 ότι στοιχειοθετούν την παράβαση της μη συμμόρφωσης με το άρθρο 13 του ΚΦΔ και είναι αποκλειστικά και μόνο η μη τήρηση βιβλίων, η τήρηση βιβλίων κατώτερης κατηγορίας από την προβλεπόμενη, καθώς και η μη διαφύλαξη λογιστικών αρχείων και ΦΗΜ, φορολογικών μνημών και αρχείων των ΦΗΜ. Συνεπώς, η κρίση του ελέγχου ότι η μη ύπαρξη ΦΗΜ συνιστά μη τήρηση αξιόπιστου λογιστικού συστήματος, χωρίς περαιτέρω ελεγκτικές επαληθεύσεις σχετικά με το αν τυχόν στοιχειοθετείται η παράβαση της μη διαφύλαξης ΦΗΜ ή των αρχείων του, είναι πλημμελώς αιτιολογημένη. Ως εκ τούτου, η προσβαλλόμενη υπ’αριθμ. ........../25-09-2025 πράξη επιβολής προστίμου άρθρου 57 ΚΦΔ δέον να τροποποιηθεί ως προς την αιτιολογία και το ύψος του προστίμου, ώστε με αυτήν να επιβληθεί πρόστιμο ύψους 250,00€ για την παράβαση της μη έκδοσης απόδειξης λιανικής πώλησης σε μία περίπτωση πώλησης ελαιόλαδου συνολικής αξίας 54,00 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ 6,21 ευρώ), κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρων 8,12,13 Ν.4308/2014 που επισύρει την κύρωση του άρθρου 57 παρ.6 ν. 5104/2024.

Α π ο φ α σ ί ζ ο υ μ ε

Την εν μέρει αποδοχή της από 15-10-2025 και με αριθμό πρωτ. ............ ενδικοφανούς προσφυγής του ........................................................................ με ΑΦΜ: ..............., α) την επικύρωση της υπ’αριθμ. ........../25-09-2025 πράξης επιβολής προστίμου άρθρου 63 ΚΦΔ, φορολογικού έτους 2025, του Προϊστάμενου της Δ.Ο.Υ. Πολυγύρου και β)την τροποποίηση της υπ’αριθμ. ........../25-09-2025 πράξης επιβολής προστίμου άρθρου 57 ΚΦΔ, φορολογικού έτους 2025, του Προϊστάμενου της Δ.Ο.Υ. Πολυγύρου, σύμφωνα με το σκεπτικό της παρούσας απόφασης.

Οριστική φορολογική υποχρέωση του προσφεύγοντος βάσει της παρούσας απόφασης:

Υπ΄αριθμ. ........../25-09-2025 πράξη επιβολής προστίμου άρθρου 63 ΚΦΔ, φορολογικού έτους 2025	Βάσει Ελέγχου	Βάσει Απόφασης
Οφειλόμενο πρόστιμο:	10.000,00 €	10.000,00€

Υπ΄αριθμ. ........../25-09-2025 πράξη επιβολής προστίμου άρθρου 57 ΚΦΔ, φορολογικού έτους 2025 : μη έκδοση απόδειξης λιανικής πώλησης σε μία περίπτωση πώλησης ελαιολάδου συνολικής αξίας 54,00 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ 6,21 ευρώ), κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρων 8,12,13	Βάσει Ελέγχου	Βάσει Απόφασης

Ν.4308/2014 που επισύρει την κύρωση του άρθρου 57 παρ.6 ν. 5104/2024.
Οφειλόμενο πρόστιμο:	2.750,00 €	250,00€

Εντελλόμεθα όπως αρμόδιο όργανο κοινοποιήσει με τη νόμιμη διαδικασία την παρούσα απόφαση στον υπόχρεο.

ΜΕ ΕΝΤΟΛΗ ΤΟΥ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΥ ΤΗΣ Δ/ΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ
Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΗΣ  ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ
ΜΑΒΙΝΙΔΟΥ ΚΥΡΑΤΣΑ

Ακριβές Αντίγραφο 
Η Υπάλληλος του Αυτοτελούς Γραφείου Διοικητικής Υποστήριξης

Σ η μ ε ί ω σ η : Κατά της απόφασης αυτής επιτρέπεται η άσκηση προσφυγής ενώπιον των αρμόδιων Διοικητικών Δικαστηρίων εντός τριάντα (30) ημερών από την κοινοποίησή της.