ΔΠΘ 949/2025

Περίληψη

Το Δικαστήριο αποδέχθηκε ότι όταν συντρέχουν όλες οι ουσιαστικές προϋποθέσεις που θέτει ο νόμος (ν. 1798/1988), η απαλλαγή πρέπει να χορηγηθεί αναδρομικά, ακόμη και αν δεν είχε εκδοθεί προηγουμένως η τυπική απόφαση του Προϊσταμένου ΔΟΥ.

Οι εγκύκλιοι αποτελούν απλά εσωτερικά έγγραφά οδηγιών και πρακτικών παραδειγμάτων και όχι κανονιστικές πράξεις θεσπίζουσες κανόνες δικαίου (ΣτΕ 4243/2014 7μ. σκ.18)

ΔΠΘ 949/2025

ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
ΤΜΗΜΑ
Ζ΄ ΤΡΙΜΕΛΕΣ

Σ υ ν ε δ ρ ί α σ ε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 20 Σεπτεμβρίου 2024, αποτελούμενο από τους δικαστές: Παναγιώτα Καραμήτρου, Πρόεδρο Πρωτοδικών Δ.Δ., Παρασκευά Παπαδόπουλο και Ευθυμία Παπαδοπούλου (Εισηγήτρια), Πρωτοδίκες Δ.Δ., με γραμματέα τον δικαστικό υπάλληλο Μόσχο Γκαγκαρίδη,
για να δικάσει την προσφυγή με αριθμό και ημερομηνία καταχώρισης ΠΡ.../.......2024,
τ ο υ ... του ..., κατοίκου ....... (οδός ... αρ. ...), ο οποίος παραστάθηκε μετά της πληρεξούσιας δικηγόρου του ............, την οποία νομιμοποίησε στο ακροατήριο,
κ α τ ά του Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων και εν προκειμένω από τον Προϊστάμενο της Δημόσιας Οικονομικής Υπηρεσίας (Δ.Ο.Υ.) Ε΄ Θεσσαλονίκης, ο οποίος δεν παραστάθηκε.
Κατά τη συζήτηση ο διάδικος που παραστάθηκε ανέπτυξε τους ισχυρισμούς του και ζήτησε όσα αναφέρονται στα πρακτικά.
Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το Δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη και

Αφού μελέτησε τα σχετικά έγγραφα

Σκέφτηκε κατά νόμο

H κρίση του είναι η εξής:

1. Επειδή, για την κρινόμενη προσφυγή καταβλήθηκε το νόμιμο παράβολο ποσού 100 ευρώ (βλ. το υπ’ αριθμόν ... δεσμευμένο έντυπο ηλεκτρονικού παραβόλου της ΓΓΠΣ).

2. Επειδή, με την κρινόμενη προσφυγή, επιδιώκεται α) η τροποποίηση της .../.........2024 απόφασης του Προϊσταμένου της Ε’ Δ.Ο.Υ. Θεσσαλονίκης, κατά το μέρος αυτής με το οποίο αποφασίστηκε η βεβαίωση τελών κυκλοφορίας για τα έτη 2020, 2021, 2022, 2023 και 2024 για το όχημα του προσφεύγοντος με αριθμό κυκλοφορίας ..., και η χορήγηση αναδρομικής απαλλαγής από τα τέλη κυκλοφορίας για τα έτη αυτά και β) η ακύρωση της εγγραφής του στον με αριθμό .../.........2024 χρηματικό κατάλογο της Δ.Ο.Υ Ε΄ Θεσσαλονίκης για το ποσό των 4.600 ευρώ που αντιστοιχεί στα ως άνω τέλη κυκλοφορίας.

3. Επειδή, νομίμως εχώρησε η συζήτηση της υπόθεσης παρά την απουσία του καθού η προσφυγή Ελληνικού Δημοσίου, το οποίο κλητεύθηκε νομίμως να παραστεί (σχετ. το από 4.9.2024 αποδεικτικό επίδοσης της από 12.7.2024 κλήσης του επιμελητή δικαστηρίων ...).

4. Επειδή, ο ν. 490/1976 «Περί τροποποιήσεως και συμπληρώσεως των διατάξεων περί ατελούς εισαγωγής ενίων ειδών υπό αναπήρων» (Α' 331) ορίζει στο άρθρο 1, ότι: «1. Απαλλάσονται των υπέρ του Δημοσίου ή τρίτων δασμών και λοιπών φόρων, εισφορών δικαιωμάτων και τελών, των τελών χαρτοσήμου ως και του ειδικού φόρου καταναλώσεως των εισπραττομένων κατά την εκ του εξωτερικού εισαγωγήν, των τελών κυκλοφορίας, ως και του εφ’ άπαξ προσθέτου ειδικού τέλους, τα δι’ αναπήρους πολέμου αξιωματικούς και οπλίτας προοριζόμενα: α) Επιβατικά αυτοκίνητα της δασμολογικής κλάσεως 87.02.Α2 των οποίων ο κυλινδρισμός του κινητήρος δεν υπερβαίνει τα 1.650 κυβικά εκατοστά, β) τα ειδικά αναπηρικά αμαξίδια, και γ) τα λοιπά τεχνικά όργανα και βοηθήματα, εφ’ όσον η αρμοδία Ανωτάτη του Στρατού Υγειονομική Επιτροπή γνωματεύσει, κατά περίπτωσιν, ότι τα εν λόγω είδη τυγχάνουν απαραίτητα διά την εξυπηρέτησιν των προσωπικών αναγκών των αναπήρων τούτων, λαμβανομένης υπ’ όψιν της φύσεως της αναπηρίας ήτις δέον να παρακωλύη την βάδισιν. Ο κυλινδρισμός του κινητήρος προσδιορίζεται κατά τα εις το άρθρον 4 του Νόμου 363/1976 "περί διαρυθμίσεως των επί των αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσεως επιβαλλομένων φόρων" διαλαμβανόμενα 2. Κατ΄ εξαίρεσιν, τα διά του παραπληγικούς αναπήρους και τους αναπήρους με αναπηρίαν 100% προοριζόμενα επιβατικά αυτοκίνητα, δύνανται να έχουν κυλινδρισμόν κινητήρος ανώτερον των 1.650 κυβικών εκατοστών […]». Περαιτέρω, ο ν.1798/1988 «Υπολογισμός και συντελεστές του φόρου κατανάλωσης καπνοβιομηχανικών προϊόντων και άλλες διατάξεις.» (Α' 166) ορίζει, στο άρθρο 16, ότι: «1. Οι απαλλαγές που προβλέπονται από τις διατάξεις της παρ. 1 του άρθρου 1 του ν. 490/1976 (ΦΕΚ 331/Α΄) όπως αυτές ισχύουν, παρέχονται και στους παρακάτω ανάπηρους: Α. Στους ανάπηρους Έλληνες πολίτες και πολίτες των άλλων κρατών - μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης με κατοικία στην Ελλάδα, οι οποίοι: α) έχουν πλήρη παράλυση των κάτω ή άνω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών, β) εμφανίζουν σοβαρή κινητική αναπηρία: (αα) του ενός ή και των δύο κάτω άκρων με ποσοστό αναπηρίας συνολικά όχι μικρότερο του 67% (ββ) του ενός ή και των δύο κάτω άκρων με συμμετοχή κινητικής αναπηρίας του ενός ή και των δύο άνω άκρων, με ποσοστό αναπηρίας συνολικά όχι μικρότερο του 67% από τα οποία τα 40% τουλάχιστον από το ένα κάτω άκρο [Το πρώτο εδάφιο της περ.Α΄, όπως είχε τροποποιηθεί με το άρθρο 30 παρ.3 του ν.3943/2011 (Α΄ 66), αντικαταστάθηκε ως άνω με την παρ.1.α. του άρθρου 18 του ν.4110/2013 (Α΄ 17/23.1.2013)]. Β. [...] 2. Το παραλαμβανόμενο επιβατικό αυτοκίνητο πρέπει να έχει κυλινδρισμό κινητήρα μέχρι 1.650 κυβικά εκατοστά. Κατ’ εξαίρεση, οι ανάπηροι που έχουν πλήρη παράλυση των κάτω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών, με ποσοστό αναπηρίας 80% και άνω μπορούν να παραλαμβάνουν επιβατικό αυτοκίνητο με κυλινδρισμό κινητήρα μέχρι 2.650 κυβικά εκατοστά και οι ανάπηροι που έχουν πλήρη παράλυση των κάτω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών με ποσοστό αναπηρίας 100% μπορούν να παραλαμβάνουν επιβατικό αυτοκίνητο με κυλινδρισμό κινητήρα μέχρι 3.650 κυβικά εκατοστά [Η παρ.2 αντικαταστάθηκε ως άνω με το άρθρο 2 παρ.9 του ν. 3583/2007 (Α΄ 142/28.6.2007)]. 3. [...] 4. Από 1.1.2013 το ποσοστό αναπηρίας καθορίζεται με βάση τη γνωμάτευση των οικείων υγειονομικών επιτροπών του Κ.Ε.Π.Α. ή της Α.Σ.Υ.Ε. και δεν γίνονται δεκτές από τις τελωνειακές ή φορολογικές αρχές γνωματεύσεις άλλων επιτροπών. [Οι λέξεις «ή της Α.Σ.Υ.Ε.» καθώς και οι λέξεις «ή φορολογικές» της παρ.4 προστέθηκαν με τις παραγράφους 3 και 4, αντίστοιχα, του άρθρου 38 του ν. 4141/2013 (Α΄ 81/5.4.2013)]. […] 5. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας ή Εθνικής Άμυνας καθορίζεται η αντιστοίχιση των παθήσεων που ορίζονται στο παρόν άρθρο με τις παθήσεις και τα ποσοστά αναπηρίας που καθορίζονται από το ΚΕ.Π.Α. ή την Α.Σ.Υ.Ε.. Με την ίδια απόφαση ρυθμίζεται κάθε αναγκαία λεπτομέρεια για τον τρόπο και το χρόνο εξέτασης των παραπάνω αναπήρων από το Κ.Ε.Π.Α. ή την Α.Σ.Υ.Ε.» [Οι λέξεις «ή την Α.Σ.Υ.Ε.» της παρ.5 προστέθηκαν με την παρ.5 του άρθρου 38 του προαναφερθέντος ν. 4141/2013, ενώ το πρώτο εδάφιο της παρ.5, όπως αυτή είχε αντικατασταθεί με την παρ.2 του άρθρου 13 του ν. 4110/2013, αντικαταστάθηκε ως άνω με το άρθρο τρίτο υποπαρ.Δ.2. του προαναφερομένου ν.4254/2014]. 6. [...] 8. Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών καθορίζεται κάθε άλλο θέμα για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου [Η παρ.8 προστέθηκε με το άρθρο 30 παρ.3β Ν.3943/2011, ΦΕΚ Α 66/31.3.2011]».

5. Επειδή, κατ’ εξουσιοδότηση της παρ.5 του άρθρου 16 του προαναφερθέντος νόμου, εκδόθηκε η Δ18Α 5038263/23.10.2013 απόφαση του Υφυπουργού Οικονομικών και του Υπουργού Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας «Διαδικασία ιατρικής εξέτασης ατόμων με αναπηρίες για τη χορήγηση της απαλλαγής από το τέλος ταξινόμησης και τα τέλη κυκλοφορίας αυτοκινήτων οχημάτων που παραλαμβάνονται από άτομα με αναπηρίες του άρθρου 16 παράγραφος 1 του ν. 1798/1988 (ΦΕΚ 166/Α) με βάση ιατρικές γνωματεύσεις των Κέντρων Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.) του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ» (Β΄ 2710/24.10.2013), με έναρξη ισχύος, σύμφωνα με το άρθρο 4 αυτής, από την ημερομηνία δημοσίευσής της στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης, στο άρθρο 1 της οποίας ορίσθηκε ότι: «Η παρούσα απόφαση έχει εφαρμογή για την ιατρική εξέταση από τα ΚΕ.Π.Α. των ατόμων με αναπηρίες, για τα οποία έχει εκδοθεί Γνωμάτευση Πιστοποίησης Αναπηρίας από Πρωτοβάθμια ή Δευτεροβάθμια Υγειονομική Επιτροπή των ΚΕ.Π.Α., προκειμένου να πιστοποιηθεί η υπαγωγή τους στις διατάξεις της παραγράφου 1 του άρθρου 16 του ν. 1798/1988, όπως ισχύει, για τη χορήγηση από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Οικονομικών απαλλαγής: α) [...] β) από τα τέλη κυκλοφορίας» και στο άρθρο 2 ότι: «1. Η ιατρική εξέταση των ενδιαφερομένων ατόμων με αναπηρίες, προκειμένου να αιτηθούν κατά περίπτωση την απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης και από τα τέλη κυκλοφορίας γίνεται από τα ΚΕ.Π.Α. 2. Η παραπομπή των ενδιαφερομένων στα ΚΕ.Π.Α. γίνεται είτε από ιδιώτη/ες ιατρό/ούς είτε από ιατρό/ούς του ΕΟΠΠΥ, με βάση τα έντυπα παραπομπής των Παραρτημάτων Ι και II αντίστοιχα της παρούσας. 3. Η εκάστοτε αρμόδια τριμελής επιτροπή του ΚΕ.Π.Α. με βάση το υποβληθέν σε αυτή έντυπο παραπομπής του Παραρτήματος Ι προβαίνει στην αυτοπρόσωπη εξέταση του ενδιαφερομένου, λαμβάνοντας υπόψη της όλες τις προϋποθέσεις και τα κριτήρια που ορίζονται στον πίνακα του Παραρτήματος II για την αντιστοίχιση των παθήσεων της παραγράφου 1 του άρθρου 16 του ν. 1798/88 με τις παθήσεις και τα ποσοστά αναπηρίας του Ενιαίου Πίνακα Προσδιορισμού Ποσοστού Αναπηρίας (Ε.Π.Π.Π.Α.). 4. Η ανωτέρω αρμόδια επιτροπή του ΚΕ.Π.Α. αποφαίνεται για την υπαγωγή του ενδιαφερομένου σε μια από τις κατηγορίες παθήσεων της παραγράφου 1 του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 με την έκδοση ιατρικής βεβαίωσης με βάση το υπόδειγμα του Παραρτήματος III». Στο δε Παράρτημα ΙΙ της απόφασης αυτής, στο οποίο περιλαμβάνεται Πίνακας Αντιστοίχισης Παθήσεων του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 με τις Παθήσεις του Ε.Π.Π.Π.Α., ορίζεται με α/α 1 ότι η πάθηση της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 «πλήρης παράλυση των κάτω ή άνω άκρων ή αμφοτερόπλευρος ακρωτηριασμός αυτών», αντιστοιχεί στις παθήσεις του Ε.Π.Π.Π.Α. με «κάθε νευρολογικό νόσημα ή ορθοπεδική πάθηση που μπορεί να επιφέρει πλήρη παράλυση των άνω ή κάτω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών». Η προαναφερθείσα απόφαση καταργήθηκε με την παρ. 1 του άρθρου 4 της ΥΑ Α.1235/2021 «Αντιστοίχιση παθήσεων του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 με τον Ενιαίο Πίνακα Προσδιορισμού Ποσοστού Αναπηρίας.» (Β 5083/4.11.2021). Η τελευταία αυτή απόφαση, με έναρξη ισχύος, σύμφωνα με το άρθρο 5 αυτής, από την ημερομηνία δημοσίευσής της στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης και η οποία ίσχυε κατά τον κρίσιμο χρόνο, ορίζει στο άρθρο 1 ότι: «Με την παρούσα αντιστοιχίζονται οι παθήσεις που ορίζονται στο άρθρο 16 του ν. 1798/1988 (Α` 166) με τις παθήσεις και τα ποσοστά αναπηρίας που καθορίζονται στον Ενιαίο Πίνακα Προσδιορισμού Ποσοστού Αναπηρίας (Ε.Π.Π.Π.Α.) του άρθρου 7 του ν. 3863/2010.», στο άρθρο 2 ότι: «1. Η διαπίστωση της υπαγωγής στις παθήσεις του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 πραγματοποιείται από το Κέντρο Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.) του e-Ε.Φ.Κ.Α., με βάση την αντιστοίχιση που παρατίθεται στο Παράρτημα, το οποίο αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της παρούσας. Η υπαγωγή πιστοποιείται με εν ισχύ Γνωστοποίηση Αποτελέσματος Πιστοποίησης Αναπηρίας. 2. […]» και στο άρθρο 4 ότι: «1. Την υπό στοιχεία Δ18Α 5038263/23.10.2013 κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων «Διαδικασία ιατρικής εξέτασης ατόμων με αναπηρίες για τη χορήγηση της απαλλαγής από το τέλος ταξινόμησης και τα τέλη κυκλοφορίας αυτοκινήτων οχημάτων που παραλαμβάνονται από άτομα με αναπηρίες της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 με βάση ιατρικές γνωματεύσεις των Κέντρων Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.) του Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ.» (Β` 2710), καταργείται. 2. Γνωστοποιήσεις Αποτελέσματος Πιστοποίησης Αναπηρίας του ΚΕ.Π.Α. που περιλαμβάνουν αντιστοίχιση σύμφωνα με την κατά την παρ. 1 καταργούμενη απόφαση, γίνονται δεκτές, εφόσον παραμένουν σε ισχύ και προδήλως προκύπτει ότι οι σχετικές παθήσεις περιέχονται σε αυτές του Παραρτήματος της παρούσας.». Στο δε Παράρτημα Αντιστοίχισης Παθήσεων της απόφασης αυτής αναφέρεται με α/α 1 ότι η πάθηση της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 «πλήρης παράλυση των κάτω ή άνω άκρων ή αμφοτερόπλευρος ακρωτηριασμός αυτών (αρθ. 16 παρ.1 περ. Α, υποπερ. α και παρ. 2)», αντιστοιχεί στις παθήσεις του Ε.Π.Π.Π.Α. με «κάθε νόσημα ή πάθηση που μπορεί να επιφέρει πλήρη παράλυση των άνω ή κάτω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών». Περαιτέρω, κατ’ εξουσιοδότηση της παρ.8 του άρθρου 16 του προαναφερθέντος νόμου ν.1798/1988, εκδόθηκε η Δ18Α 5038645 ΕΞ 29.10.2013 απόφαση του Υφυπουργού Οικονομικών «Προϋποθέσεις, δικαιολογητικά και διαδικασία χορήγησης απαλλαγής από το τέλος ταξινόμησης και τα τέλη κυκλοφορίας επιβατικών αυτοκινήτων που παραλαμβάνονται από ανάπηρους Έλληνες πολίτες και πολίτες των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης» (Β΄ 2774/31.10.2013), με έναρξη ισχύος, σύμφωνα με το άρθρο 5 αυτής, από την ημερομηνία δημοσίευσής της στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης, στο άρθρο 1 της οποίας ορίσθηκε ότι «1. Οι διατάξεις της παρούσας απόφασης έχουν εφαρμογή για την απαλλαγή από το τέλος ταξινόμησης και τα τέλη κυκλοφορίας επιβατικών αυτοκινήτων που παραλαμβάνονται από άτομα με αναπηρίες. 2. Δικαιούχα πρόσωπα των ανωτέρω απαλλαγών είναι οι Έλληνες πολίτες και πολίτες των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίοι εμπίπτουν στις κατηγορίες παθήσεων του άρθρου 16 παράγραφος 1 περ. Α, Β, και Γ του ν. 1798/1988, όπως ισχύει, εφόσον έχουν την κατοικία τους ή τη συνήθη διαμονή τους στην Ελλάδα», στο άρθρο 3 ότι «1. […] 2. Για τη χορήγηση της απαλλαγής από τα τέλη κυκλοφορίας κατατίθενται στην αρμόδια ΔΟΥ τα ακόλουθα δικαιολογητικά: α) Αίτηση, με την οποία ζητείται η απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας βάσει των διατάξεων του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 (166 Α), όπως ισχύει. β) Υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/86, με την οποία ο ενδιαφερόμενος δηλώνει ότι δεν έχει προσφύγει στη Δευτεροβάθμια Υγειονομική Επιτροπή των ΚΕ.Π.Α. γ) Γνωμάτευση Πιστοποίησης Αναπηρίας από Πρωτοβάθμια ή Δευτεροβάθμια Υγειονομική Επιτροπή των ΚΕ.Π.Α. δ) Ιατρική βεβαίωση του ΚΕ.Π.Α. αναφορικά με αποτελέσματα εξέτασης ατόμου με αναπηρία για τη χορήγηση της απαλλαγής από τα τέλη κυκλοφορίας δυνάμει του άρθρου 16 του ν. 1798/1988. 3. Για την απόδειξη της κατοικίας και της συνήθους διαμονής προσκομίζονται στην αρμόδια αρχή συνδυαστικά κατά περίπτωση τα ακόλουθα δικαιολογητικά: […]» και στο άρθρο 4 ότι «1. […] 2. Για τη χορήγηση της απαλλαγής από τα τέλη κυκλοφορίας, μετά την εξέταση των κατά περίπτωση δικαιολογητικών του άρθρου 3 της παρούσας και τη διαπίστωση της πλήρωσης των προϋποθέσεων για τη χορήγηση της απαλλαγής, εκδίδεται η σχετική απόφαση, αποκλειστικά και μόνο, από τον κατά τα ως άνω αρμόδιο Προϊστάμενο Δ.Ο.Υ.». Τέλος, στην εγκύκλιο ΠΟΛ.1197/2015 «Χορήγηση απαλλαγών από τέλη κυκλοφορίας οχημάτων που ανήκουν σε αναπήρους» της Γενικής Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων, που εκδόθηκε με αφορμή ερωτήματα ενδιαφερόμενων φορολογουμένων, ορίζονται, μεταξύ άλλων και τα εξής: «[…] Β. Οχήματα με κυλινδρισμό κινητήρα μέχρι και 2650κ.εκ. και 3650κ.εκ.:Πλήρης παράλυση των κάτω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών, με ποσοστό αναπηρίας 80% και άνω κατ΄ εξαίρεση απαλλάσσονται των τελών κυκλοφορίας για αυτοκίνητο μέχρι 2650 κ.εκ. και για ποσοστό αναπηρίας 100% μέχρι 3650κ.εκ. Πέραν των ανωτέρω προϋποθέσεων, η γνωμάτευση της πάθησης συνοδεύεται υποχρεωτικά και από συμπληρωματική ιατρική βεβαίωση (δύναται να αναγράφεται και στο κύριο σώμα της γνωμάτευσης) αναφορικά με την υπαγωγή ή μη των ενδιαφερομένων στις διατάξεις του άρθρου 16 του Ν. 1798/88 με βάση τον Πίνακα του Παραρτήματος ΙΙ της ΚΥΑ Δ18Α 5038263/23.10.2013 (ΦΕΚ 2710 Β΄/24-10-2013) για την αντιστοίχιση της πάθησης του άρθρου 16 του Ν. 1798/1988 με τις παθήσεις του Ενιαίου Πίνακα Προσδιορισμού Ποσοστών Αναπηρίας (Ε.Π.Π.Π.Α.). Εξάλλου, με την αριθμ. Μ. 2311/323/1977 απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, δόθηκε εξουσιοδότηση στους κατά τόπους αρμόδιους Οικον. Εφόρους, μετά τη διαπίστωση της συνδρομής των νομίμων προϋποθέσεων, να εγκρίνουν την απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας των επιβατικών ΙΧ που ανήκουν κατά πλήρη κυριότητα σε αναπήρους. Σημειώνουμε ότι, η απαλλαγή των τελών κυκλοφορίας χορηγείται μόνο με την έκδοση σχετικής απόφασης του Προϊσταμένου της αρμόδιας Φορολογικής αρχής και αφορά στα επόμενα έτη από την έκδοσή της, με εξαίρεση τα νέα οχήματα τα οποία δικαιούνται απαλλαγής και για το πρώτο έτος ταξινόμησης. Τονίζεται ότι στις περιπτώσεις ταξινόμησης αναπηρικού οχήματος, απαιτείται και έκδοση Απόφασης Προϊσταμένου της αρμόδιας Φορολογικής Αρχής για την χορήγηση απαλλαγής από τέλη κυκλοφορίας […]».
6. Επειδή, περαιτέρω, με την υποπαράγραφο Ε.7 της παραγράφου Ε του άρθρου πρώτου του ν. 4093/2012 (Α΄ 222) ορίσθηκε ότι: «1. Η είσπραξη των τελών κυκλοφορίας αυτοκινήτων οχημάτων γίνεται σύμφωνα με τα οριζόμενα στις διατάξεις του ν. 2362/1995 (Α ́ 247) «Περί Δημοσίου Λογιστικού, ελέγχου των δαπανών του Κράτους και άλλες διατάξεις». Τα τέλη κυκλοφορίας εισπράττονται κατά το χρονικό διάστημα από την 1η Νοεμβρίου έως την 31η Δεκεμβρίου του προηγουμένου έτους εκείνου στο οποίο αφορούν. Εξαιρετικά για το πρώτο έτος εφαρμογής η καταβολή των τελών κυκλοφορίας θα αρχίσει την 15η Νοεμβρίου 2012. Οι κάτοχοι των αυτοκινήτων οχημάτων είναι υπόχρεοι στην καταβολή των τελών κυκλοφορίας, που προβλέπονται από τις οικείες διατάξεις, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη ενημέρωση αυτών [...] Σε περίπτωση εκπρόθεσμης καταβολής, μη καταβολής ή καταβολής μειωμένων τελών κυκλοφορίας, με υπαιτιότητα του φορολογουμένου, καταβάλλεται αυτοτελές πρόστιμο ίσο με τα τέλη κυκλοφορίας [...] Ο τρόπος, η διαδικασία, τα αρμόδια για την είσπραξη όργανα και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια αναφορικά με την καταβολή των τελών κυκλοφορίας και των τυχόν κατά περίπτωση οφειλομένων προστίμων και την εφαρμογή των διατάξεων της παρούσας περίπτωσης, καθορίζονται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών [...] 2. Για τα ποσά των τελών κυκλοφορίας που δεν έχουν καταβληθεί έως την καταληκτική προθεσμία πληρωμής τους, καθώς και για τα τυχόν οφειλόμενα πρόστιμα, δημιουργούνται χρηματικοί κατάλογοι από την Γ.Γ.Π.Σ. για λογαριασμό των αρμοδίων Δ.Ο.Υ. ή από τις αρμόδιες Δ.Ο.Υ., κατά περίπτωση. Αρμόδιος για τη βεβαίωση των οφειλομένων τελών κυκλοφορίας και προστίμων είναι ο Προϊστάμενος της Δ.Ο.Υ. που, κατά το χρόνο βεβαίωσης αυτών, είναι αρμόδια για τη φορολογία εισοδήματος του κατόχου του οχήματος. Τα οφειλόμενα ποσά τελών κυκλοφορίας του τρέχοντος κάθε φορά έτους, καθώς και τα αντίστοιχα πρόστιμα βεβαιώνονται εφάπαξ. Για την είσπραξη ή τη βεβαίωση των κατά περίπτωση οφειλομένων προστίμων, δεν απαιτείται η έκδοση απόφασης του Προϊσταμένου της αρμόδιας Δ.Ο.Υ.. Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών καθορίζεται ο τρόπος βεβαίωσης και καταβολής των οφειλομένων τελών κυκλοφορίας και προστίμων και κάθε άλλη λεπτομέρεια για την εφαρμογή των διατάξεων της παρούσας περίπτωσης. 3. [...] 4. Το ποσό των τελών κυκλοφορίας των αυτοκινήτων οχημάτων που καταβάλλεται όπως ορίζεται με τις ισχύουσες περί τελών κυκλοφορίας διατάξεις αποτελεί στο σύνολό του έσοδο του Δημοσίου. 5. [...]». Με την απόφαση ΠΟΛ.1055/2013 του Υφυπουργού Οικονομικών (Β΄ 881), που εκδόθηκε κατ' εξουσιοδότηση της περ. 2 της προαναφερθείσας υποπαραγράφου Ε.7 της παραγράφου Ε του άρθρου πρώτου του ν. 4093/2012, ορίσθηκαν τα ακόλουθα: «1. Καθορίζουμε τη διαδικασία βεβαίωσης και καταβολής των οφειλομένων τελών κυκλοφορίας έτους 2013 κι επομένων ετών, για ιδιωτικής και δημόσιας χρήσης οχήματα, τα οποία δεν έχουν καταβληθεί έως την καταληκτική προθεσμία πληρωμής τους, καθώς και των κατά περίπτωση αναλογούντων προστίμων, ως εξής: Για τα ποσά των τελών κυκλοφορίας που δεν έχουν καταβληθεί έως την καταληκτική προθεσμία πληρωμής τους, καθώς και για τα τυχόν οφειλόμενα πρόστιμα, δημιουργούνται χρηματικοί κατάλογοι από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων (Γ.Γ.Π.Σ.) για λογαριασμό των αρμοδίων Δ.Ο.Υ., ή από τις αρμόδιες Δ.Ο.Υ.. Αρμόδιος για τη βεβαίωση των οφειλομένων τελών κυκλοφορίας και προστίμων είναι ο Προϊστάμενος της Δ.Ο.Υ. που, κατά το χρόνο της βεβαίωσης αυτών, είναι αρμόδια για τη φορολογία εισοδήματος του κατόχου του οχήματος. Για την είσπραξη ή τη βεβαίωση των κατά περίπτωση οφειλομένων προστίμων δεν απαιτείται η έκδοση απόφασης του Προϊσταμένου της αρμόδιας Δ.Ο.Υ.. 2. Προκειμένου να γίνει η βεβαίωση των κατά την παρ. 1 της παρούσης οφειλομένων ποσών απαιτείται: α) Διαπίστωση μη καταβολής τελών κυκλοφορίας ή καταβολής μειωμένων τελών, με βάση τα υπάρχοντα στο αρχείο της Γ.Γ.Π.Σ. στοιχεία. Η διαπίστωση αυτή γίνεται μετά την ημερομηνία λήξης της προθεσμίας καταβολής των τελών κυκλοφορίας και την ενημέρωση του πληροφοριακού συστήματος της Γ.Γ.Π.Σ. με τις εισπράξεις των αρμοδίων, σύμφωνα με την οικεία Υπουργική απόφαση, φορέων είσπραξης. Η Γ.Γ.Π.Σ. αφού κάνει τους απαραίτητους ελέγχους - διασταυρώσεις δημιουργεί χρηματικούς καταλόγους για λογαριασμό των Δ.Ο.Υ. και τους αποστέλλει αρμοδίως σε αυτές. Για όσες περιπτώσεις δεν προκύπτει με σαφήνεια η ορθότητα των στοιχείων, δημιουργούνται αρχεία από τη Γ.Γ.Π.Σ., τα οποία αποστέλλονται υπό μορφή καταστάσεων στις αρμόδιες Δ.Ο.Υ. προς επεξεργασία και σύνταξη χρηματικών καταλόγων. β) Έλεγχος από τις Δ.Ο.Υ. της ορθότητας των στοιχείων και διαπίστωση τυχόν ύπαρξης ή μη ακινησίας (εκούσιας ή αναγκαστικής), κατά τα οριζόμενα στις διατάξεις των παρ. 1 έως και 6 του άρθρου 22 του Ν. 2367/1953, ή χορηγηθείσας απαλλαγής, η οποία είναι εν ισχύ, για τα οποία (στοιχεία) όμως δεν έχει ενημερωθεί το πληροφοριακό σύστημα, οπότε δεν οφείλονται τέλη κυκλοφορίας για το συγκεκριμένο έτος. 3. Τα οφειλόμενα ποσά τελών κυκλοφορίας του τρέχοντος κάθε φορά έτους, καθώς και αυτών για τα οποία δεν κατέστη δυνατή η βεβαίωσή τους κατά το έτος μέσα στο οποίο οφείλονται και τα αντίστοιχα πρόστιμα, βεβαιώνονται ταμειακά μετά την αποστολή των χρηματικών καταλόγων από τη Γ.Γ.Π.Σ. ή τη σύνταξη των χρηματικών καταλόγων από την αρμόδια Δ.Ο.Υ. και καταβάλλονται εφάπαξ μέχρι την τελευταία εργάσιμη για τις Δημόσιες Υπηρεσίες ημέρα του επόμενου μήνα από τη βεβαίωση της οφειλής».

7. Επειδή, στην προκείμενη περίπτωση, από τα στοιχεία του φακέλου της δικογραφίας προκύπτουν τα εξής: Ο προσφεύγων υπέβαλε προς την Ε’ Δ.Ο.Υ. Θεσσαλονίκης ηλεκτρονικά την .../.../..........2024 αίτηση, με την οποία ζητούσε να τύχει απαλλαγής από τα τέλη κυκλοφορίας λόγω αναπηρίας, επισυνάπτοντας κ σχετικά δικαιολογητικά. Στις 15.4.2024, ανταποκρινόμενος στην απάντηση της εν λόγω Δ.Ο.Υ. στο αρχικό του αίτημα ενημέρωσε, με την .../.../.../.........2024 ηλεκτρονική αίτηση, ότι αιτείται απαλλαγή για το Ε.Ι.Χ.-... όχημα. Σε απάντηση του αιτήματός του ενημερώθηκε από το Τμήμα Αυτοκινήτων της Ε’ Δ.Ο.Υ. για τα δικαιολογητικά που οφείλει να προσκομίσει για την χορήγηση απαλλαγής από 1.1.2025, καθώς, σύμφωνα με τα όσα αναφέρονται στο σχετικό μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, για τα έτη 2020 έως και 2024, τα τέλη οφείλονται διότι δεν έχει εκδοθεί απόφαση απαλλαγής. Κατόπιν διενεργήθηκε έλεγχος της φορολογικής αρχής στο Πληροφοριακό Σύστημα Οχημάτων από τον οποίο προέκυψε ότι ο προσφεύγων είναι κάτοχος εξ ολοκλήρου του ανωτέρω οχήματος, κυβικών 2435 c.c., από 17.5.2019, οπότε και αυτό του μεταβιβάστηκε από προηγούμενο κάτοχο. Από τον έλεγχο στο ηλεκτρονικό αρχείο της υπηρεσίας δεν προέκυψε προηγούμενη αίτηση του προσφεύγοντος για απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας λόγω αναπηρίας. Για τον λόγο αυτό ο προσφεύγων κλήθηκε, με το .../.......2024 έγγραφο της αρμόδιας Δ.Ο.Υ., να προσκομίσει τα απαραίτητα δικαιολογητικά από τα οποία να προκύπτει ο λόγος για τον οποίο δεν οφείλονται τέλη κυκλοφορίας για τα έτη 2020-2024 και ανταποκρινόμενος κατέθεσε την .../.....2024 αίτηση, με την οποία ζητούσε την καταχώρηση του ως άνω οχήματος του ως αναπηρικού. Σχετικά εκδόθηκε η .../........2024 και ήδη προσβαλλόμενη απόφαση του Προϊσταμένου της Ε’ Δ.Ο.Υ. Θεσσαλονίκης, με την οποία αποφασίστηκε η έκδοση απόφασης απαλλαγής τελών κυκλοφορίας του με αριθμό ... αυτοκινήτου του προσφεύγοντος, με ισχύ από 1.1.2025 και η βεβαίωση των τελών κυκλοφορίας για τα έτη 2020, 2021, 2022, 2023 και 2024, χωρίς το αναλογούν πρόστιμο, κατ’ επίκληση της αρχής της χρηστής διοίκησης, λαμβανομένης υπόψη της λανθασμένης πεποίθησης του αιτούντος ότι δεν οφείλονται τέλη κυκλοφορίας για το εν λόγω όχημα λόγω αναπηρίας. Επιπλέον, εκδόθηκε και η .../......2024 απόφαση του ίδιου ως άνω Προϊσταμένου, με την οποία, αφού λήφθηκαν υπόψη, μεταξύ άλλων, α) η ως άνω αίτηση του προσφεύγοντα, β) η άδεια κυκλοφορίας του Ε.Ι.Χ. αναπηρικού οχήματος με αριθμό κυκλοφορίας ..., από την οποία προκύπτει ο κυλινδρισμός του κινητήρα (2435 cc) και το γεγονός ότι ο προσφεύγων είναι σε ποσοστό 100% κάτοχος του οχήματος, γ) η «με αρ.επ. ...-2023-.../.......2023 και αρ.γνωστ….-2023-.../.........2023 Γνωμάτευση πιστοποίησης Αναπηρίας από την ΚΕΠΑ-ΕΦΚΑ με την οποία ο ανωτέρω αναφερόμενος πάσχει από παραπληγία και τετραπληγία, με συνολικό ποσοστό αναπηρίας 90%, η πάθηση συμπίπτει με την αναφερόμενη Α/Α 1Β πάθηση του πίνακα του παραρτήματος αντιστοίχισης παθήσεων της με αρ. Α.1235/2021 (ΦΕΚ 5083/Τ.Β. /04-11-2021 ΚΥΑ, δυνάμει του άρθρου 16 του Ν. 1798/1988 παρ.1 περ.Α, και υποπ.α' ισχύς 01/10/2023 έως εφ ́όρου ζωής», καθώς και δ) η από 29.4.2024 Υπεύθυνη Δήλωση του προσφεύγοντα, σύμφωνα με την οποία δεν έχει στην κατοχή του άλλο αναπηρικό όχημα και δεν έχει προσφύγει στην δευτεροβάθμια επιτροπή ΚΕΠΑ, εγκρίθηκε η απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας του με αριθμό ... αυτοκινήτου από 1.1.2025 και εφ’ όρου ζωής. Αυθημερόν, εκδόθηκε και η -δεύτερη προσβαλλόμενη- απόφαση εγγραφής του προσφεύγοντος στον με αριθμό .../.......2024 χρηματικό κατάλογο της Δ.Ο.Υ Ε΄ Θεσσαλονίκης για το ποσό των 4.600 ευρώ που αντιστοιχεί στα ως άνω τέλη κυκλοφορίας. Τέλος, ο προσφεύγων κατέθεσε στην προαναφερόμενη Δ.Ο.Υ. και την .../.....2024 αίτηση, με την οποία ζήτησε την απαλλαγή του από κάθε οικονομική απαίτηση ως προς τα τέλη κυκλοφορίας του ανωτέρω οχήματος, η οποία απορρίφθηκε με την .../17.6.2024 απόφαση του ίδιου ως άνω Προϊσταμένου, με την εξής αιτιολογία: «[…] Σύμφωνα με την ΠΟΛ.1214/2011, Απόφαση Α.πρωτ. Δ18Α 5038645 ΕΞ 29.10.2013, ΠΟΛ.1197/2015 και την Μ.2311/323/1977 απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, δόθηκε εξουσιοδότηση στους κατά τόπους αρμόδιους Οικ. Εφόρους, μετά τη διαπίστωση των νομίμων προϋποθέσεων, να εγκρίνουν την απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας των επιβατικών ΙΧ που ανήκουν κατά πλήρη κυριότητα σε αναπήρους. Η απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας, μετά την εξέταση και τη διαπίστωση της πλήρωσης των προϋποθέσεων για τη χορήγηση της απαλλαγής χορηγείται μόνο με την έκδοση σχετικής απόφασης, αποκλειστικά και μόνο από τον κατά τα ως άνω αρμόδιο Προϊστάμενο Δ.Ο.Υ. μετά από αίτηση του αναπήρου και αφορά στα επόμενα έτη από την εκδοσή της, με εξαίρεση τα νέα οχήματα τα οποία δικαιούνται απαλλαγής και για το πρώτο έτος ταξινόμησης […] Η περίπτωσή σας δεν υπάγεται στις ανωτέρω διατάξεις και μετά την αίτηση σας με αρ. Πρωτ. .../.....2014 για απαλλαγή τ.κ. εκδόθηκε η με αρ. .../.......2024 απόφαση απαλλαγής τελών κυκλοφορίας λόγω αναπηρίας για το όχημά σας -... - με ισχύς από 01/01/2025 έως εφ' όρου ζωής […]».

8. Επειδή, ήδη με την κρινόμενη προσφυγή, όπως αναπτύσσεται με το από 23.9.2024 νομίμως κατατεθέν υπόμνημα, ο προσφεύγων επιδιώκει την ακύρωση των προσβαλλόμενων αποφάσεων του Προϊσταμένου της Ε’ Δ.Ο.Υ., προβάλλοντας, μεταξύ άλλων, ότι παρανόμως δεν του χορηγήθηκε απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας ετών 2020-2024, καθώς πληροί όλες τις προϋποθέσεις που θέτει ο νόμος. Ειδικότερα, κατά τα όσα εκθέτει, πάσχει από κινητική αναπηρία των κάτω άκρων με ποσοστό αναπηρίας 80 %, η οποία ταυτίζεται με πλήρη παράλυση των κάτω άκρων και συνεπώς εντάσσεται στην υποπερ. α' περ. Α' του άρθρου 16 § 1 του ν. 1798/1988, ενώ, το αναπηρικό του όχημα έχει κυλινδρισμό κινητήρα 2435 κυβικών εκατοστών και συνεπώς υπάγεται στην εξαίρεση της παραγράφου 2 του άρ. 16 Ν. 1798/1988, που του επιτρέπει να κατέχει αυτοκίνητο με κυλινδρισμό μέχρι 2.650 κυβικά εκατοστά. Κατά τα αναφερόμενα στην προσφυγή του, η αναπηρία του επήλθε λόγω σφοδρού αυτοκινητιστικού ατυχήματος, που έλαβε χώρα στις 26.7.2018 και πιστοποιήθηκε το πρώτον με την από 17.5.2019 γνωμάτευση ΑΥΕ του ΚΕΠΑ, την οποία κοινοποίησε ηλεκτρονικά στην αρμόδια ΔΟΥ τον Σεπτέμβρη του 2019, χωρίς να λάβει ουδεμία απάντηση, πλην, όμως, έκτοτε καμία οφειλή του περί τελών κυκλοφορίας δεν εμφανιζόταν στο ηλεκτρονικό σύστημα της ΑΑΔΕ (taxisnet). Εξάλλου, κατά τους ισχυρισμούς του, η απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας οχημάτων που εξυπηρετούν αναπήρους αποτελεί βούληση του νομοθέτη, που σκοπό έχει να μειώσει κατά το δυνατόν τις δυσχερείς συνθήκες μετακίνησης και να στηρίξει την ευάλωτη αυτή κοινωνική ομάδα στα πλαίσια του κοινωνικού κράτους δικαίου που κατοχυρώνεται στο άρθρο 25 § 1 Συντάγματος και αποτελεί ζήτημα ουσίας, όχι τύπου. Περαιτέρω, υποστηρίζει, ότι η διαδικασία που έχει καθιερωθεί αφενός με τις Υπουργικές Αποφάσεις Δ18Α 5038263/23.10.2013 και Α.1235/2021, οι οποίες απαιτούν τον έλεγχο των Γνωματεύσεων του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας από τις αρμόδιες εφορίες, αφετέρου με την οδηγία ΠΟΛ.1214/2011, η οποία απαιτεί την έκδοση απόφασης από τον Προϊστάμενο της αρμόδιας Εφορίας, μοναδικό σκοπό έχει τον έλεγχο της εγκυρότητας των γνωματεύσεων (βλ. άρ. 3 § 1 αμφότερων των ανωτέρω υπουργικών αποφάσεων), καθώς και ότι δεν έχει χορηγηθεί άλλη απαλλαγή τελών κυκλοφορίας στο ίδιο άτομο. Συνεπώς, ισχυρίζεται ότι η διαδικασία θεσπίστηκε με σκοπό να αποφευχθεί τυχόν χορήγηση φοροαπαλλαγής σε άτομα που δεν τη δικαιούνται και έκαναν χρήση πλαστών γνωματεύσεων, ενώ σε καμία περίπτωση η θέσπιση της ανωτέρω διαδικασίας δεν είχε σκοπό να αποκλείσει άτομα που δικαιούνται την απαλλαγή κατέχοντας όλες τις απαραίτητες ουσιαστικές προϋποθέσεις, αλλά και την απαιτούμενη γνωμάτευση του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας. Σχετικά, υπέβαλε, μάλιστα, στις 24.5.2024, και αναφορά στον Συνήγορο του Πολίτη, ο οποίος στις 6.6.2024 κοινοποίησε τόσο στην αρμόδια εφορία, όσο και στην Γενική Διεύθυνση Φορολογικής Διοίκησης την παρέμβασή του, με την οποία ζητούσε την αναδρομική απαλλαγή του προσφεύγοντα από τα τέλη κυκλοφορίας όλων των ετών, δηλαδή και των ετών 2020-2024. Άλλωστε και σε κάθε περίπτωση, σύμφωνα με τα όσα υποστηρίζει, οι προσβαλλόμενες αντίκεινται πλήρως στην αρχή της χρηστής διοίκησης, η οποία επιβάλλει στα διοικητικά όργανα να ασκούν τις αρμοδιότητές τους σύμφωνα με το αίσθημα δικαίου που επικρατεί, ώστε κατά την εφαρμογή των σχετικών διατάξεων να αποφεύγονται οι ανεπιεικείς και απλώς δογματικές ερμηνευτικές εκδοχές και να επιδιώκεται η προσαρμογή των κανόνων δικαίου προς τις επικρατούσες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες και απαιτήσεις, καθώς και στις αρχές της αναλογικότητας, της φανερής Διοίκησης και της προστατευόμενης δικαιολογημένης εμπιστοσύνης του διοικουμένου. Προς απόδειξη των ως άνω ισχυρισμών του, προσκομίζει, μεταξύ άλλων, και τα ακόλουθα: α) την από 17.5.2019 και με αριθμό επιτροπής .../2019/... Γνωστοποίηση Αποτελέσματος Πιστοποίησης Αναπηρίας της Διεύθυνσης Ιατρικής Αξιολόγησης του ΕΦΚΑ από την οποία προκύπτει ότι το συνολικό ποσοστό αναπηρίας του ανέρχεται σε 80% κατά ιατρική πρόβλεψη, από 26.9.2018 έως 30.9.2023, και ότι η πάθησή του συμπίπτει με την αναφερόμενη με αύξοντα αριθμό 1 του πίνακα του παραρτήματος II της Δ18Α 5038263/23.10.2013 (Β’2710) ΚΥΑ δυνάμει του άρθρου 16 του ν.1798/1988 παρ.1, β) την με αριθμό ...-2023-.../........2023 Γνωστοποίηση Αποτελέσματος Πιστοποίησης Αναπηρίας του Προϊσταμένου της Διεύθυνσης Ιατρικής Αξιολόγησης του e-ΕΦΚΑ, σύμφωνα με την οποία το συνολικό ποσοστό αναπηρίας του ανέρχεται σε 90% κατά ιατρική πρόβλεψη για το χρονικό διάστημα από 1.10.2023 και εφ’όρου ζωής, γ) την άδεια κυκλοφορίας του με αριθμό ... αυτοκινήτου, δ) την από 6.6.2024 και με αριθμό .../.../2024 παρέμβαση του Συνηγόρου του Πολίτη και ε) φορολογικές δηλώσεις (Ε1) ετών 2020-2023, από τις οποίες προκύπτει ότι είναι κύριος του με αριθμό κυκλοφορίας ... αυτοκινήτου σε ποσοστό 100%.

9. Επειδή, με τα δεδομένα αυτά, το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη του κατ’ αρχάς, ότι, σύμφωνα και με τα αναφερόμενα στη μείζονα σκέψη της παρούσας, χορηγείται απαλλαγή από τα τέλη κυκλοφορίας στους ανάπηρους Έλληνες πολίτες που έχουν πλήρη παράλυση των κάτω ή άνω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών, εφόσον έχουν την κατοικία τους ή τη συνήθη διαμονή τους στην Ελλάδα. Στην περίπτωση, μάλιστα, που ο ανάπηρος έχει πλήρη παράλυση των κάτω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών, με ποσοστό αναπηρίας 80% και άνω το αυτοκίνητο ιδιοκτησίας του δύναται να διαθέτει κυλινδρισμό κινητήρα μέχρι 2.650 κυβικά εκατοστά. Στην υπό κρίση περίπτωση, ο προσφεύγων για το χρονικό διάστημα από 26.9.2018 έως 30.9.2023, όπως προκύπτει από την από 17.5.2019 και με αριθμό επιτροπής .../2019/... Γνωστοποίηση Αποτελέσματος Πιστοποίησης Αναπηρίας της Διεύθυνσης Ιατρικής Αξιολόγησης του ΕΦΚΑ, ήταν ανάπηρος σε ποσοστό 80% κατά ιατρική πρόβλεψη (κινητική αναπηρία) και η πάθησή του συνέπιπτε «με την αναφερόμενη με αύξοντα αριθμό 1 του πίνακα του παραρτήματος II της αριθ. Δ18Α 5038263/23.10.2013 (ΦΕΚ 2710/Τ.Β’/24.10.2023) ΚΥΑ δυνάμει του άρθρου 16 του ν.1798/1988 παρ.1», ήτοι με παράλυση των άνω ή κάτω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών. Άλλωστε, η ως άνω πάθηση αντιστοιχεί και με την αναφερόμενη με α/α 1 στο Παράρτημα αντιστοίχισης παθήσεων της ΥΑ Α.1235/2021 «Αντιστοίχιση παθήσεων του άρθρου 16 του ν. 1798/1988 με τον Ενιαίο Πίνακα Προσδιορισμού Ποσοστού Αναπηρίας», με την οποία καταργήθηκε η Δ18Α 5038263/23.10.2013 ΚΥΑ. Από 1.10.2023 δε και εφ’ όρου ζωής, όπως προκύπτει από την με Αριθμό Γνωστοποίησης ...-2023-.../.......2023 Γνωστοποίηση Αποτελέσματος Πιστοποίησης Αναπηρίας της Διεύθυνσης Ιατρικής Αξιολόγησης του e-ΕΦΚΑ, το συνολικό ποσοστό αναπηρίας του ανέρχεται κατά ιατρική πρόβλεψη σε 90%. Πιο ειδικά, σύμφωνα με την ανωτέρω Γνωστοποίηση ο προσφεύγων φέρει ως κύρια πάθηση παραπληγία και τετραπληγία, με ποσοστό κινητικής αναπηρίας 80% κάτω άκρων και υπάγεται σε μια από τις κατηγορίες των παθήσεων της παρ.1 του άρθρου 16 του ν. 1798/1988, συγκεκριμένα δε στην κατηγορία «πλήρης παράλυση των κάτω ή άνω άκρων ή αμφοτερόπλευρος ακρωτηριασμός αυτών (άρθρο 16, παρ. 1, περ. Α, υποπερ. α και παρ.2). Περαιτέρω, από την προσκομισθείσα ενώπιον του Προϊσταμένου της Ε’ Δ.Ο.Υ. από .........2024 Υπεύθυνη Δήλωση του προσφεύγοντα, προκύπτει ότι αυτός δεν έχει προσφύγει στην δευτεροβάθμια επιτροπή ΚΕΠΑ. Τέλος, από τα στοιχεία του φακέλου προκύπτει ότι το με αριθμό κυκλοφορίας ... όχημα του προσφεύγοντος διαθέτει κυλινδρισμό κινητήρα 2435 κυβικά εκατοστά και ότι το όχημα τούτο ανήκει στον προσφεύγοντα σε ποσοστό 100%. Κατόπιν τούτων και δεδομένου ότι οι εγκύκλιοι αποτελούν απλά εσωτερικά έγγραφά οδηγιών και πρακτικών παραδειγμάτων και όχι κανονιστικές πράξεις θεσπίζουσες κανόνες δικαίου (ΣτΕ 4243/2014 7μ. σκ.18), το Δικαστήριο κρίνει ότι ο προσφεύγων δικαιούται αναδρομικής απαλλαγής από τα τέλη κυκλοφορίας του αυτοκινήτου ιδιοκτησίας του, με αριθμό κυκλοφορίας ..., για το χρονικό διάστημα από 1.1.2020 έως 31.12.2024, καθώς συντρέχουν στο πρόσωπό του όλες οι νόμιμες προϋποθέσεις για τη χορήγηση της επίδικης απαλλαγής. Για τους λόγους αυτούς οι προσβαλλόμενες πράξεις παρίστανται ακυρωτέες, κατ’ αποδοχή ως βάσιμου του σχετικού λόγου της προσφυγής, ενώ παρέλκει ως αλυσιτελής η εξέταση των λοιπών λόγων αυτής.

10. Επειδή, κατ’ ακολουθία, η κρινόμενη προσφυγή πρέπει να γίνει δεκτή, να αναγνωρισθεί ότι ο προσφεύγων δικαιούται αναδρομικής απαλλαγής από τα τέλη κυκλοφορίας του αυτοκινήτου ιδιοκτησίας του, με αριθμό κυκλοφορίας ..., για το χρονικό διάστημα από 1.1.2020 έως 31.12.2024 και να ακυρωθούν οι προσβαλλόμενες πράξεις, ήτοι η .../......2024 απόφαση του Προϊσταμένου της Ε’ Δ.Ο.Υ. Θεσσαλονίκης κατά το μέρος αυτής με το οποίο αποφασίστηκε η βεβαίωση τελών κυκλοφορίας για τα έτη 2020, 2021, 2022, 2023 και 2024 για το ως άνω όχημα του προσφεύγοντος και η εγγραφή του στον με αριθμό .../........2024 χρηματικό κατάλογο της Δ.Ο.Υ Ε΄ Θεσσαλονίκης για το ποσό των 4.600 ευρώ που αντιστοιχεί στα ως άνω τέλη κυκλοφορίας. Τέλος, πρέπει να αποδοθεί το καταβληθέν παράβολο στον προσφεύγοντα (άρθρο 277 παρ. 9 του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας, ο οποίος κυρώθηκε με το άρθρο πρώτο του ν. 2717/1999, Α΄ 97), και να καταδικαστεί το καθού η προσφυγή Ελληνικό Δημόσιο στα δικαστικά έξοδα του προσφεύγοντα ύψους 320 ευρώ (άρθρο 275 παρ. 1 εδ. α΄ σε συνδυασμό με παρ.6 του ίδιου Κώδικα).

ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ

Δέχεται την προσφυγή.
Ακυρώνει α) την .../........2024 απόφαση του Προϊσταμένου της Ε’ Δ.Ο.Υ. Θεσσαλονίκης κατά το μέρος αυτής με το οποίο αποφασίστηκε η βεβαίωση τελών κυκλοφορίας για τα έτη 2020, 2021, 2022, 2023 και 2024 για το με αριθμό κυκλοφορίας ... όχημα του προσφεύγοντα και β) την εγγραφή του στον με αριθμό .../.........2024 χρηματικό κατάλογο της Δ.Ο.Υ Ε΄ Θεσσαλονίκης για το ποσό των 4.600 ευρώ που αντιστοιχεί στα ως άνω τέλη κυκλοφορίας.
Αποφαίνεται ότι ο προσφεύγων δικαιούται αναδρομικής απαλλαγής από τα τέλη κυκλοφορίας του αυτοκινήτου ιδιοκτησίας του, με αριθμό κυκλοφορίας ..., για το χρονικό διάστημα από 1.1.2020 έως 31.12.2024.
Διατάσσει την απόδοση στον προσφεύγοντα του καταβληθέντος παραβόλου ποσού εκατό ευρώ (100 ευρώ).
Καταδικάζει το καθού η προσφυγή Ελληνικό Δημόσιο στα δικαστικά έξοδα του προσφεύγοντα ύψους τριακοσίων είκοσι (320 ευρώ).

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στη Θεσσαλονίκη, στις 11.2.2025. 

Η απόφαση δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριο του Δικαστηρίου, στις 27.02.2025.

 
Η ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ
Ευθυμία Παπαδοπούλου

Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ                                                        
Παναγιώτα Καραμήτρου                                         

Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Μόσχος Γκαγκαρίδης